Słowo Pomorskie 1924.09.21 R.4 nr 220

DzisiaJ 1. 
--- 


lIron. 


. , 
. 
. 

 
..
 
" 
.. 
. 
. 
A 
-: 


. 
. 
, 
... 
. . 
. . 
. . 
. 


. 
. 
. 
. 
. 
. 


. 
. 
. 
. 
. 
. 


. 
. 
. 


Konto aekowe P. K. o. Pozna" 200895. 


Cena 15 


rosQ. 


. 
. 
. 
. 
. 


. il 
. . 
. 
. . . 
. !. , . 
. -
 . . 
. , 
. . . . 
. 
. .. . , 
'
 . 
, . 
, 


. 
. 
. 
. 
. 
. 
, . 
. 
. 
. 
. 


:, , . . 
. , . . 
. -' . . 
) . , . . 
. . . 
. , . -. . . 
; . . 
. -. . 
. . . , . 
. :r . , . 
. . . , . 
. o, . . 
. t . , 


I Abonament miesi 
w ag;mcjach w 
=
u Da 1VI' z esleA 2,00 .... 
poza Toruniem Z 20 lłoty
5 zl, w agencjacb 
z odnOSzeniem 
 al., pnez pocztę jut 
2fO zl, - zagraniC\! 6 00 
 opaską w Pol
e 
I I:, franków. W razie 
k
Yc:b. do Francji 

 Wfiszą, pl'l88zkód w w . spowodowanycn 
wydawnictwo ni8 odDOWU:kladzle. strajków itp. 

 a abonenci nie ma' a 18 dostarczenie pili- 
nledoSlarczonfcb num ró JI\ prawa domagać Się l 
e w Jub odszkodo\\ania. 
.eIefoay: 57. IM, 888. 


Nr. 220. 


Chmury nad 
Pomorzem. 


(1....1etnla walka. - Socja1Uc1 nie- 
JialecCy pl'owadq dzieIo ..markgrafów". 
- Skoncentrcnraałe ataku na Pomo- 

 - ,Jaka obroaa ze strony polskiej 1). 
- Kto. zna - choćby powierzchownie 
- dzieje Polski i Czech, ten zdaje sobie 
ISJ!r
w
 E tego zagadnienia, któremu 
na muę: "Drang na.ch Osten". Od kil- 
ku
s{
 1\ieków teutońska zaborcz
ć 
pręzy SIę I rzuca na. wsz
s!kie strony, 
ale.ze szczegołn
 zacl!ekłoscu
 (a nieste- 
ty I.Z .pow
e
lleml) wgryza się coraz 
słę.breJ w_ ZiemIe historycznie polskie. 
. 
. Bałtyku'aż po Karpaty cięgnie 
lIIę h
Ja frontowa całowiecz.nych bojów 
sl
wUl.ńszczyzny z naporem germeń- 
"k.lm. Grody polskie padały. Całe ple- 
mIona mordowano. Ogniem I mieczem 
KeJ'ZOno ,.kulturę" memioecką. 

 alka trwa 'i dzisiaj. Widzimy ją (i 
czuJ
my!) na G. Ś
ku. w, Wielkopol- 
sce..l.na Pomorzu, Ale - jak w katdej 
wOJnIe- - pewne -odcinki bojowe nabie- 
raJą szczegÓlne@'O znaczenia. J&kij 
"zgórek. jakaś neka. je.kiś lasek maJ
 
111& 
ęda SW7eięstwa 
trzyga- 
łłee 
 O takich mJejs08.Ch mó- 
wi sfę, je 
 
. ..kJ:ocsem" eytua:cJi. 
W dziejOwej 
ce pol8ko-nierniec- 
klej- znaleźć moina. Z la.twokie ,.klucz". 
który odmyka albo zamyka zwycięst- 
wo. Gdzie szukać tego klucza. T 
Ujście Wisły, Gdańsk, Pomorze pol- 
skie - oto klucz sytua.cji w W8.lce ger- 
mańskiej przeciw Po
 Wszystkie 
plany zaborcze, wszystkie złodziejskie 
wysiłkI, 'W8Z
t.kie łupieżcu m8JUnia. 
i z:achdanki niemjeckie za.WSlZe kiero- 
wały się n a j pi e rw ku Pomorza. DIa- 
t'Ugo! 
Wisła jest a.rterj,o oddecbo
 Pol- 
sld. - Ujścre Wisły - ło dostęp do sze- 
rokich pnestwOl'Ów światowego powie- 
!na. Chwytmy człowieka pod gardło, 
naciŚnijmy jego prsewód oddechowy, za. 
mknijmy dopływ powletrLa, a bez no- 
Sa. bes trucimy i bez powrOlPJlL udusi- 
my go t uŚIniercim:y. . 
Po
ka otrzymała 
iutki pas zie- 
mi, wiodQ.Cy do morza. Trudno jest pol- 
8k.iemu OT'ganizmowi goępoda.rezemu 
oddychać tym węskim "kQryterzem", 
trodfio utrzymY'Wat stosunki ze świa- 
tem, gdzie panuje na morzach wołność 
i swoboda we wszy8ł.kich kierunkach. 
Nie pozwolono nam oddychać szerołt" 
piersi", nie dano nam- calego wybrzem. 
POlskiego. OddJ1no nam wąski skra- 
wek. a cWBiaj i tego nam żaluj
. . 
Przeciw Połsc:e można walczyć na 
ce.lym froncie ge:r:maAsko-polsk.im, ale 
tylko Da Pomon;u moioa Polskę chwy- 
cić za gardło i udusić ją śmiertelnie. 
albo natychmiast, albo po pewn11D CZ& 
sI&. Do teso gardła po1Bkiego do8kaki- 
W&1.i od aran.1a dziejów markgrafowie 
brandenbUl"SCY, mistrzowie krzyżaccy, 
cesarze nymsc:y i niemieccy; królowie 
Pruscy
. Obecnie wycUJ.gaj" ku niemu 
ręee "towal'Z)'BZe" socjalistyczni. 
"Towarr;yfd' B r e it 8 C h ei d czoło- 
wy 9OCjo.lista niemiecki. tak. mówi o 
.IZi
ejszej granicy polsko-niemieckiej: 
"Etnograficznie jest moie słuszna. 
ałe pnecieź dzieli Niemcy na dwie 
CZfści Niemcy nie mogą się z "my- 
śł" oswoić. Pamail, Toron, Byd- 
goszez - !Ił bezspornie polskie, ale 
co do korytarza mamy nadal za. 
strzeieDJa-, (,.RobotnIk" z dnia 16 
bm.). 


Dzieft.dk 


Qazeta Torvńska. 


) 
Cena 
IOl;&eń (wiersz milimetrowy) na str. 7- 1 

o..eJ - lU gr'OIIIl. ftklaai,r _ leJIMew ndak. 
cYJ
f.m Da Slron. 6-lamowel - :10 P.. nkIam1 '" 
tewle - łO P. na J-szeJ .Ironle - 20 P-ł' 
Za .ogloszenia skomplikowane ł I EUIne&enlem 
' mIejsca 

 nadW)'&1U. Ogł_1a drubl1e: Wie... 
nap.BaW)' - la Sl"OIZY. Wde IlUtłpoe slowo _ 
:! gr08%Y. Ruch 
warzy.w, klubOw 11p. .. 
willl'U - 10 BroN,. OSłoezeaia zqTaDlCIIle 100 10 
nadwytki Za termlnow, druk nIe odpowiadam" 
Adr..: '.loruA. aL .... KatUZJDY l. 


" 


.. .
 
.,...... 
 \.....
 , 
, jz:.


 
 . :


 
, I -:::.!' y _ 
 
 lo &, 


_..: "","':: '.::-: 7 ,:f.... 

 
 ' !
-:-;.
. 1:: ''l (,.
/,
 

 

f" . 

f l 

{Aa.Y/ 
:; -__' 11:"- o ,fll-y . 
.::
 

!

. 
ToruiI, niedziela dni8 21 września 1924. 


Rok IV 


Korytarz pomorskiI Chytrość teu- 
tońs
a kł:Yje się w tym "demokrat)'cz- 
nym polityku 9O:jalistycznym. Dobrze 
on o tem wie., że kto będzie miel kor)"- 

I poml:!rsk.. ten (prędzej C2.y póź- 
DleJ.) posllłdZie PQznań, Toruń i B
d- 
goszc
..P. BreitBcheid powtarza i 
od
leza pru8kie plany z 18 wieku. _ 
\Vo
czas Prusy chciały ..tylko" Pomo- 
rza. l zag8!Ilęły je w pierwSZ)'"'Dl rowio- 

ze Pols.kI, - a Z8 Ia.t kilkadrie8i
t za- 
Jęły takze PoZllab, Toruń i Brdsoszcz... 
Trzeba to bowiem zrozumieć że u- 
sa

nie 
ę. Prus na c a I e:U wy- 
brz
u l odCIęCIe Pol8ki od morza musi 
doprowadzić do oskrzydlenia \\ 
lko- 
polski 
 północy. a tern samem i do 
oderwanIa tej dzielnicy od .Polski w ta- 
ki sposób, jak się 
 stało w wieku 18- 
stym. 
Strategja pruskiego łupiet'twa zaw- 

ze zaczynała podbóJ Polski od podbo. 
JU PO?1
za., które je8t naprawdę klu- 
czem l mezbędllym warunkiem tnocar- 
st
owego stanowiska w świecie nlU!Zej 
OJczyzny_ Oderwanie Pomorza od Poł- 
8ki jest równ.oznacme z wyrwaniem 

odu oddechowego s ŻfWe80 orga- 
ruzmu. 
Apetyty niemieckie nt'! Po;. ('nt ros- 

 
 gwałł0wn4 azybkoAc:iQ. przy zacht" 
c:aJlJ.OOj. polityee "towe.rzys.za". p_ Mac 
Donald.. premJera 8.1J81elskJego. CQ' 
ze 8frony: p o l s k i '8 j odparto te apety- P 

y Z na1ezytę. energj,,! Niejednokrotnie rzed ka p itula Cl ą S z angha ,l ua 
JeSZCZe o tein będziemy mówić. Dzisiaj ol ol 
chcemy -tylko anotować stanowisko pogotowie wojlk europeJskich. 
t!OCje.listów polskich, którzy 8Q. dla po POCHÓD a n_ yy _ a ND* nD"-
 . 
Breitscbeid.'a ba.rdao wyrozumiali -
& -- u___ 
Socjalistyczny,.Naprzód" (z dnia 15 NA PEJUN. 
bm..) broni łowanYM8 Breitscheida Pekin, 111. II. (Pat.) 
pr
 
 D&rOdowej prasy pol- Według komunikatu U1'%ędOw
o, 
SDJ, un18wuuuając go ta.kiemi słowy: armje mandż.urakie masr:erujl) na P.. 
"Co takiego srobil ten Breit8cheit' 

=ł wojMe. dla powst;n;r 
Wygł06ił w Genewie dwie:moowy: w 
których wskau.ł na - jego zdaniem WALKI O UAlfGB.U. 
- krzywq, która slO dzieje Niem- Lmdyn. 1
 8.. (pat.) 
com z powoda'.korytarza gUltIlkJeo Agern:ja Renł.era. dODO&i z Szmgha- 
go- i s powldu 
 Górnego ja, n 20 kllometrów od Smngh8!iu roa- 
ś1ąaka. 
 
y c
e.k nia poczęły sił zacięte waJki. WleWe l10ki 
przypUŚci anlna chwilę, aby polityk ra.nnTCh przybywają uetawic:znje do 
niemiecki mógł mówi
 ID a ez e j o miasta. 
sprawach dl& swego kraju płerwszo- Szanghaj: la. 9- (Pał.) 


 (!). 
ła nihgo nie jest taje- .UDited. Pre88" d
 .. ę-1et 
mwCło, .. NJelDcy powyisr.e dwie Szanghaju na8tłpi lada chwil.. Będzie 
sprawy uw
 za krz)'"łVC1qca I 
 to następst
 złożenia broni pnez 
spodziewaję. siQ w pn
ości rewizji gen. Pei-Ko-HJm&. Z teso powodu. na 
ich na swą k
yść. Co.. tem cJdw. froncie południowym może 
pU 0- 
nego (I) I Jaki pow6d do krzyk.? brót rzeay, którego r!YZwój tnIdno Je- 
D
wna to pobłażliwość I Niemfeekie- szcze ocen
. Pei-Ko-Han poddał sit 
mu socjaliście wolno naz}"Wat ,.krzyW- WI'aZ s calem wojskiem geo. Fu-Kieno- 
ą" oddanie Polsce nawet tego !krom- wf, który jest podkomendnym g
rna- 
niutJUego "korytarza gdańskiego"' a.le tora Tee-Kianga. Oaekują. że przela- 
Polakom nie wolno powiedzieć. .; od- manie pozycji nas
pl w nocy_ W ten 
danie tego ,,korzytana" Polsce jest do- sposób Szanghaj będ
ie c.anr.owicie wy- 
piero 8łabeOl t bardzo siu'omnem na.pra dany na laskę atakUJQeych. Ze wqJlł- 
wien1em prawdidwej lrąwdy. jM, du na. wszelkie możliwości trzy toI'pe- 
Prasy w)"I"Z4dz:ily Pol6cel r: 
Nie dziwimy się socjalistom "pol- 
 
*im". którzy zawsze byli i rę obrotu-.a- t. -'7 
mi n"""""j __ _led- 
 
 


r £::
 Vi=::= 
 
lraWJ 
lewo
nita Kupie[łwa PohkielO 

ł:; ::::.=r ego 08łeJ Po-lsu. a nie 1'0_CCII'ik... _i_;.oe,e ...j..talelne Istwaacje 
.1 . ftlebb;r.,.- .81111I".... MU ....w. wf.... 
Csy wszystkie wladze polskie. wso:y- -ŃCI",pełaKae ,.łneł... . i7cl. nłII_1 pnc
 
!'tkie Ftz'Ionnktwa ł Wł!z,¥ 
1 oI1ywatele za........ ....... a
 _czcllóło
 wyciU rcjcstnr 
zdają 80bie W pełni sprawę & tego. o ja_ hendloweco 5'" Okr
-łO w W.....
e ,......'Ił'-7 
kI) "stawkę" dziejową gra idzie! na Wielkopolskę i Pomorze p. St. Jeszke 
Torui. Ponlatow.IUego nr. 3. Tel.'on nr. 163. 
Prosi..., ł"dal! prospeict6. I wyczerpul¥Jch Informacji 
AKADEMICKIE BIURO OGLOSZEN 
War..._.. (.1011) Ś-to KrQt.ka 15. 


Czy nie za późno? 
WyJałnlenle rZlldu w sprawie polsko-nlemlecktch komiSYJ. 
War s z a w a 19 9 (PAT.) wencji polsko-niemieckiej . 
W zwlązk';l 
 komunikatem o 1Ich- Wiedniu w dniu 30 sierpn:

 
wal.e Bady MlD
strów w sprawie powo \\ no organizacja ws mni . 
łama obywatelskich komISyj dorad- misyj jak i zakres koI: te::Y.ch Jt
 
czy
h dla spraw obywatelskich przy zostały w szczególach pe IJn y me 
W:JeWództwac
 poznańskiem i pornor chwał, zasadnic%f lecz P =: 

e.: 

 le
 J.'rezydJum Rady Ministrów wy piero ustalone po wy8łaeh&Diu o in : 
JUł:ł1a. ze. uchwala ta natury zasadni- przedstawicieli m1ejaco1N8O społ

 
czeJ bę
Zle mogła. być urzeuywistnlo st"a. 
na dopIero z chWIlę. ratyfikacji kon- 


- 


.......... 


Kontrola Ligi Narodów w .Nlemczech. 
Kontrole: maJlI według projektu wykonat narodowoki, repre- 
zentowllne w Radzie LIgi. 
li II ne w a, 19. 9. (Pal) rani %. pośród D8roclow
 reprezenł 
R
da Ligi }l;a.rodów zn.ajduje ale o- nych w Radzie Llgl Komiaj& JII'OPO::: 
becwe w posl
lu wyp
anego M)' w6zyatkie ł.1"&)6, które podpileq tNk 
przez StaJł komit;.Je. d

 projektu 
- ła.t pokojowy. nie będ40e nswel w ł-- 
tworze
lR. pr
y Li
 ł"ał'Odów kombJI 
 Ligi były dOpua;clOOe 40 udd&łu .. 
śiedezeJ, uza.leznioneJ od Rady Ugi, która. &.kc il i.nwl..łt)'g
 Kn.je,..tON nl.ll 
decydowale.by wliQ!o\Kle "'IJI'II.'" y. POWiiŁaJ' podpi!'aly U'ak.ł.ł.". ...iedujtee . pt6_ 
te w zwi
ku I kootro14 zbrojł6 W Nł-Dr Itwaml. 
.1'
1I\ł po\ kontro', me 

h i 

)e.ch dawniej deJ*'IiYjadel- 
 ponu1ł dttu'tnr JriWIot.Iutrch I ... 
akic.l1. KOmliS8l'se lileda:r byltlly 1I'7iIIe- cło Jny, eSlyl!'ftcyj
 


dowce ameryk6A8kte stoJI) gotowe do 
walkl 2ołn.ierzoe ml\rynarki bro11ll) do. 

ępu do .dzielnicy europejlfkleJ. aby 
nLedopuAclĆ do \\.t&l'KIII
Cla I1lM u- 
ebodtców. 
Lond7B 199 (PAT.) 
"Reuter" donoai s S&angbaJu: pierw 
ssa l drup armJa aubematora Tle- 
IOanga. &buntowały się. Słychu ie 
armja gubernatora Kia.ng-Fu przela. 
mała front pod Ha.ng-Czau. Yliadomollć 
ta wywołała w Sunghaju wieIlu po_ 
płoch. Uchodtcy cudt:oz1emllCv zostali 
smobillzowBl1i. . 
Berlin 199 (pAT.) 
TeJegraphen Comp. donosi & Pekinu 
ie prezydent Chin formalnie wypowie 
dział w czwartek wojnę u8.I1g-Tso-Li 
nowi oraz powierzył generałowi ;W. 
Pel-Fu przeprowadzenie ekspedycji kU' 
neJ do Mandłurjl. lałt donos... s Ku. 
tonu Sun-Yat-Sen koncentruje lłWoje 
wojska w Tm-Li-lIan. 
Tokio 19 9 (pAT.} 
Odczuto tu dW silne trzęsienie zie- 
mi Mieszkańcy w panice zaczęli ucie- 
kać z miasta. Trzęsienie Ideml trwało 
21 minut jednak nie W)'n4(bUo w1eł. 
kich strat. . 
ot 



 t 


POD S.$.D SEJJW. 
War s s a w a 20 9 (tel. wl.) I 
Kriż, pogłosł..--i. że po powrocl t). 
Skrzyńskiego s Gene\\y zo8tanie I u.1 
łana sejmowa komisja !Opraw za. "'do-I 
ni

vrh. I
>>>
., 


Ll 


-ł 


Sprawy polskie. 


4 
BritnnJ "'uAiu&UlAUii DJeddela, dala 21 , , "'
 In&._ 
l!I8od'DiczeJ r6tni.eY Dlań co do inWpreta.cji 
deeyzj! wy
 kornilU'7Ą d
f1:Są.OeJ 
a wydawania 
ń dla kolet 
:ł:'bSZ&l'M W. M. Gda.ńM8. nie weszła Je- 
l!ECI8 na ponądek cb;ieIwy ołrad. 
Ił 
ON1'CH KOllU51STÓW - 
Ił I;YD6W. . r . 
warszawa. 20. 9. (tel. wł..) 
Wczoraj przy ulic! Zie
f. areszto- 
wano 2ł oeoby, jak SIę p6zllloe) ok
 

nków ".Agidpunktu" kursu ag
ta
o 
rów komunistycznych. - OczywIścIe 
wśród 24, arel!PZtowanych z:najdowa}o 
si, 2ł .zYdĆ". 
. 
O wprowadzenie arbitrażu. 
cz, po podpisaniu, czy po konlereAcJI rozbroJenioweJ? 
KOIII1'E1' la.ła. w
ja&&J d)"IJkusJ1 "'. 
omitec1e 12-t
 
Genewa, 19. 9. (Pat.) ud.a.lo sit; znaC'znie wlizyć punkty Wl- 
Komitet 12-tu zajmowa.ł się wc.zoraj dzenia poszczególnych m
arstw. Pozo 
.równie. sprawo zwołania powszechnej stały rozbieżnoścI, dotyczQ.ce 8!ormuło- 
kooferencj.\ dla ograniczenia zbrojeń. wania osię.gniętycb; 
I
tow 0l1l;Z 
Dzisiaj komitet 12-tu zajmował się 0- termin wpro\\'adze
 -YV. ZYCIe pro:t.k?- 
pracowlWiem tekstu postanowienia o- k1.. W tej mierze i.stnie,Ją w konutec1e 
golnego, którego treść będzie polegała dwW Gpłn.je. Pi
sza. ZJ?le!Z8. do 
ro 
DA tem że protokół w sprawie 6.'t"bitra-" 
enia protokółu w z!c
e !- chWIlą 
tu. majQ.cy być podpisany obecnie w poo.visa.Dia go, d;u8a opIDJa zę.da. aby 
Genewie albo zostanie unieważniony w ro'" "ł.8t1J,pilo dopIero po IDlęd.zynarodo- 
wypadku niedojścia do skutku konfe- weJ konferencji 
rojeniowej. ..Sama 
rencjł rozbrojeniowei, lub jej rozbicia, procedura zwołama konferencjI raw- 
albo teł postanowienie. £e80 protokołu ni
ł. n.ię została Jeszcze umIona. 
będą zawieszone aż do chwili wprowa- DO S pAźDZIERNIKA POTRWA. 
dzenia. w .życ": uchwal 3-ej konferencji SESIA. 
rw.broJeIllOW8,J. 
O WPROWADZENIE ARBIi"" - ŻU. Genewa. 19. 9. (Pat.) 
Genewa. 19- 9. (Pat.) Noogół przewiduj,ą tutaj, że prace 
Wczoraj wieczorem dr. Benesz 0- zgromadzenia Ligi N8Il"Odów pnecl".- 
hia.dczył dziennikarzom, że w toku gną się do drua .3-go października. 


łowo ma. omówić spraw, przyJęcla 
Niemiec do konfederacji. Niemcy nie 
bQd4 mieli prawa reprezentowawa 
WYIAZD POlU S'1'. GRABI&IBCIO Auatrji 
DO BZDIU. BOltOW.AN'U. POLSKO - cmAJlfSKD:. 
War.sawa 2Q " 
} Gdatl.ek, 111.9. (Paot.) 
Poseł St. Gl'abski wyjeZdża w naj W rokowaniach kolejowycb polsko- 
bliższych dniach do Rzymu Jako dele- p.MII:łcb, tQczooych się obecnie w Gdań- 
gat do rokowail :Z 
aty.kanem, w spra eJru pod pnewodDict\Vem l 
 udlila1e 
wie ooncordatu n Stolico Apolltollllu). de1egałów lJ&i N8rodów 
o .. 
USTAWA O ORUAIIIZACn 1'fA.JWY! dyllkujł ogólbej po
tul&ty W
 
 
SZYCH WL.ł.DZ WOJSKOWTCH. B1a, dQtycqce sIedziby pol8kieJ dfl"8Ju:p 
, koje[ pa.ilstwQwych w Gd.at1eku. Dał8r.e 
MI a r s z a w a 20 ił (te1. wł.) załatwienie posr.czegóInyCb post.ul&tów 
Minister spra
 wo)skowych Sik
r pneka.zano podJromiBjom. Spr&
 za- 
ski odbył wczoraj dołuzszl) konfe.rencJę 
z marszałkiem eejmu p. Ratajem. Cho 
dziło o przygotowanie oł.rad nad usta. 
wl) o organizacjach najwyższych 
władz wojskowych, której referentem 
będW poe. E!tefan Dą1roW'Ski. 
KOCU IIUZYKA PRZED P08BL8ł'. 
WEII SOWIECKIEII W.WARSZAWIE 
M';trrSz6wa 20 9 (tej. wł.) 
M"czora.j wieaorem przed gma- 
r.bem po88Istwa sowieckiego. mieszczę. 
cego się w Hotelu Rzymskim, urzę.dził 
Hcmie sebrany tlum. koclt mw:ykę. 
Poselstwo IIOWbUe było w strachu 
nie wiedqc o co cbodzi. Interwancja 
polieji położyła kres tym występom. 
Okua,ło się, ie była to demonstracja 
pnyjaciQl Gros.ji prote8tuj,cych prze- 
dw krwawym znęcaniom się nad nie- 
szczęśJlwQ. ludnoŚC4 gruzińsk1ł. 
POSIEDZENIE KLUBU zw. L. NAR. 
M';arszaw.a 20 ił (tel. wL) 
2 października o gudz. 1 po polud- 
niU odbędzie BIt posiedzenie klUbu 
parlamentamego Zw. L.ud. Nar. 
O WPBOWADZ.&NU: W I;YCIB USTA 
WY O $TKU PdSTWOWTJL 
M' a r 
 za wa. 20 .9 (teł. wł.). Wiadomojci za g raniczne nym. rozpoczęły ewakuację strefy dort- 
Dziela) w południe odbędzie 
 po · mundzkiej. Ten sam dziennik. donosI. 
siedzenie mlędzymtnisterJalne, poświę FRANCJA. ze rr.ąd belgijski miał wydać rozpor74- 

e obradom nad wprowadzeniem w PD..OCI POLSCY W PABYitr. lunie dotyczące redukcji oddziałów 
sycie ust&wy o państwowym Języku w. belgijskich w Strefeld. 
ursQdach administracyjnych rqdo- p ary z W 9 (PAT.) K oblen cj a 19 9 (pAT.) 
wych t aamorZQdovych.' Pficerow1e piloci polscy z płk. Sere- Komisja Nadreńska ogłoS'Ra wczo- 
dn1cklm na czele doł.one.}i drlś prób-. dz . 11 1 
ZłAZD JtONSUL6w POLSKICH nych lotów na 'zamówionych we Fra.n- r
) r?z.li/r,0rzQ. eDle w spraw-e znies.&: 
W. NIEJIICZBCH. ł. cji sam410tach przyczem stwierdzili do DlB. linjł celnej na granicy wschodllleJ 
/Warszawa 20 g (A.W.' bry 8tan aparatów. Po przeprowadze- terenów okupo
ych. 
Dnia 23 bm. w Berlinie odbędz;ie Bit n1u pewnych drobnych prac pUoci pol OSTRZEżENIE AJlEBYK.AŃSK.ICB 
zjlWf k0D8!1 16w polskich w Niemczech sey prawdopodobnie w pierwszych dn. BANK.I.ERóW DLA NIEMIEC 
którzy maJl) relero
 dezyderaty do przyszłego tygodnia odlecQ. do Polski Paryż, 19. 9. (Pat.) 
tycq,ce 
WIrda. :umowy. hazu:I1oweJ. Obecność lotników w Paryżu wywoła ..lou.rnal" dOOOM z Berlina że wielu 
NlemcamL la. i.ywe za.inW85O'W"anie w kołach lot bankierów amerykaD.8k1ch miało 
 
NIEllA IIILft'ABYZACJI KRESów. niczych Francjl Publiczność paryska stłuc rząd Rzeszy, Be!1JB.Dl1ar notyU.. 
M'arszawa 20 9 (A.W.) przy każdej sposobności okazuje ofice kacji w 5prawie odpowiedzialnołcl wo 
"Kuder Polski" na zasadzie Infor- rom polskim żywe dowody sympatii. jennej mógłby wpłyDQ.Ć w zn.a.c.I'JDej mie 
macyj s kół urzędowych zaprzecza dal lutro w kole mięaY80juszniczem To- rze ujemnie DA pożyczkę. Na wypadek 
szej militaryzacji województw kreso- l'ZJ8twa France-Pologne francuski ko- wykonanie. notyfi
 W'Spomnl
Y\i 
wych. Pogłoski o nominacji IIl8.JO!"ów miteł przyjęcia pilotów polskich wy- bankierzy nie wzięliby wogÓlił udziału 
i pułkowników Da stanowiska staro.. daje na cześć gołei przyjęcia . we wspomnianej pożyczce. 
stów nie .. p'8Wdxiwe. ..WARTA- Vi PORCIE TULOltSKDIL NIEMCY. 
!lIBIICT KA KONOBESIE c. ł. E. T n lon 19 9 (pAT.) ! IIII:QIDZYSOJUSZNICZA KOKTROLA 
Yi.. WARSZAWIE. Do portu tutejs.z
 przybył statek W ODDZULA.CB BEICBSWEBRY. 

v,artl%a"'a :al) ił CA1W.} \'roJenny .Warta" pod dQwództwem BerLi.n. 19 g (PAT.) 
Dnia 20 bm. JnTjeżdża do iWwsJI& kpt. Bnrgchardta. Stosownie do za.rządzenia między- 
v.y delegaqa niemieck. kongresu Q)- POSTI:PY EWAKUACJn. $Ojusz.niczej komisji kontrolnej rozpo- 
żona li dwóch. osób. W. nieweiQ od- Pary;;, !ił. 9. (pat.) czeto kontralt odd.eWów Reichswehry 
.będsie się specJalne posied%enie rady "lournar' 
i K Moguncji, że Różne podkomisje odwiedzaJ I) naj- 
administracyjnej ClE. która szczegól- wojska ir@eusk.i.e Da terenie okupowa- pierw Jl8.ł;Zel.o.e władse i sztab Beich8- 


J 
-- - _ 
r. 220. 
\Vehry. Jak donosi prasa cZYnn 
 - 
misji kontrolnych Odbywaj, 
ŚCl ko 
W45zystk i ch częlłciach Rzeszy b
 . "e 
nych przeszkód i prawie Iliespos
. 
tenie. Ostatnio przeprowadzono {ze- 
trolę we fabrykach broni i", skład on. 
amunicyjnych Vi szczególnOŚci " a".
 
lonjL ..... 
NIEMCY W POLSCE I HA I.ftwn:. 
B er II n, 19. 9. (PM.) 
,,Die Zeit" ogłasza. Ust "H
 
Pro.a Wschodllli.ch" d.o kanclerza 
tI 
sprawie poLityk! ItteW8k1ej w Kła.j
 
Ust ten wskazuje na. ucisk religijny 
 
miucr..enie 
e. IHwtnów 1Jnem
U: 1'01 
nictw& i kultury w KJ:ajP6dzie oraz Ęlka. 
rży się, lie wszyscy Niemcy, którq reOd- 
nie z trakta.
m ch
 OPtować, WydaJani 
SQ. pod jakimkolwiekbQdt P'eł.ebt.em. z 
Klajpedy. List końcq 
 uwag" że po- 
lożenie Niemców jest b. JIOW'a.ŻIle i Wy_ 
maga natychmiastowego i bo eDAq1Q1D6. 
go wyst/łpienia l'ZIjd.u 'DIIemieckie&o. 
JAPONJA. 
4D.ANIA. OPOZYC.n JAPO*S
. 
Londyn 199 (PAT). 
"Daily Mail" dowiaduje sit I Tokio 
-,} part ja opoKycyjna uchwaliła rezolu 
cJę, domagaj.c. aię od rzę,du w zwił" 
ku z a.merykańsk, ustawQ. imigracyj- 
nQ. natychmiastowej akcji celem przy 
wrócenia powagi narodu japońSkiego. 
Rezolucja domaga się ponadto aby rZłd 
japoński w polityce swojej wobec Chin 
niedal się prowadzić przez inne mo- 
carstwa. R74d japoński powinien zu. 
pelnie samodzielnie wypracować plan 
któryby zapewnił pokój na Dalekim 
Wschodzie. Rezolucja uważa. za. nie- 
właściwe, że delegaci W. Brytanji i St. 
Zjednoczonych przedłożyli japońsJdt. 
mu ministerstW\1 spraw zagr. propoą 
cję w kwestji interwencji w Chinach. 


WSTĘPNE NOTOWANIA GIEŁDOWE 
w dotyeb I uro-aoJL 
Waruawa,20. 9. g.9.405. (A. WJ 
Dolary 5.16. Funty a.ngielskia 22.96. 
Fra.nki (rancUBkie 27.2:1. Fr8nki belgiI' 
skie 25.'7. Franki IIZ\V&jcankie OUo. 
Liry wloskie 22.55. 
Kair.... lU. U. (Pat.) 
W poblitu pira.m1dy Sakbr& odkry1I! 
2 grobowce 
 K cza.s6w 8-ej dr 
1WItJi. 


. 

r
..,- . . 
.' fJJiiitaYlówka 
) 
. V\lObt-(
 
NY 
21 


\ 


Ceor.. Aadze.CuI. .ł 
 nie była. ło dosk.onał. lpoeobno8ć Barokko lubi móc si!! bronić. Te schody 
dowiedzenitI. jej, że w. razie pob'zebJ 11I1. musZ/) być zaopatrzone w jakiś mecha- 
Pałac bez okien wagi mi nie brak! nlzm:, ttóry umożliwia obalenie ich w ra- 

 . - Za mo w jw}ec19. 
ła. w od zje nieber.plaaeill!tw& I oddzielenie w ton 
(Cią8 dalazy . ) powiedz! łonem: sWlowcsym. nigdy nie sposób piwnic od pcl.fteru. Inn)'clJ, być nie 
Zlodzi"jię M If.ra&o oauu. Musimy odra- może. 
Szedłem na.przód, bada.iiC nogI) teren zu obrać wła6eiq drogQ. Nie za.pom1na.j, Ujeła. mnie aa. ręq I POC
Cła ku 
za kaMym krokiem, przesuwajłc rękI) po te J;IlUSzę maleźć sto w ołIecn06ci Barokka miejscu. w którem dostrzegła pierwue 
kiante, obltwiaJtc ale nieustannie, t.e Ja. pned 'witem. stopnie. 
klli wIlcą d6ł otwOl'Z1 s1
 nam pod noga.- I poIla\ViaJtC Dieo6tJootn)- «Mt, Jr.ł4oo.. _ :Mam je Jut, szepntła mi do ucha. a- 
mi, lub pIent M8ze natr&f14 na os1rze bar -....J Ó' ul . 
jery, na.jelionej szt,y1eta.mJ. niedawno tak OIlVo jej wyrzueałem, ośwle ł., 1(1. J. Boje, j ez 0D8 Wflkiel 
lrc1ela, ogarnl
ta. Znowu gorłCZkow, ttiła Hi_F lata.rq elekuycZD.l). - Tędy z peWDagcl
 nie przede stały 
niederpUwołeto. Pl'llJD.lBlllb. mnJe, abrm Gwałtownym rueh8Qł pnylkocąJem 11Io te Un)(1le drewniane, które widzie- 
aec1ł p-ędzej, nie chciała zacho
 kit- do Dl'" I zmus.ilem do ą.a&r.enia latarki, U6InJ' pned. chwU. \1 et6p okienka, - za.. 
uj ostrożności ł z trudem na.jW)'iuym leCI: jakkolwiek szybk, była moje. 
I'- uwaąłem. 
adol11lem skłoni6 jf c)o JIOIOitan1& .. 
 weucja. Adela zdi*Ylą doJl7,6t. gds.ie Ni -.. A wind,., a upadnie, a W8JYstkie in 
IltoaoWN1ia li, do mojl!lo chodu. ZlJ,&l.jdeJelOl t 
 Jest lIOSkJąd teJ 
 De W»'D&lar.:k1 mechaniki? Czy W)"Qbrażasa 
PrzebilllUmJ lIIoOł. mo lI1etrów bel.. IIM.ł..",I,,- scbte, je Baro
o nie zużytkuje wsr;YIlt!qę. 
dJ\oJ przeszkody
 gdf Daile kiaD&, Irtórt - :prawdę móww, Janku, neII:ła.. 810 , co mogło mu się pnyd8.Ć? 
si, k.ierowałem, 
ł- .... Poeł.plw- 
JfłC In1 na.we\ 1IW3gi, t.e zbyt irweł- Słowa ł.I wypowielWane zoata.ły . naJ- 
sr., kilka krok6w ....... słwierdd1em, te łownie oape4łsm. DA nią. g&8l:l)e IMark.. Wfł&Zf IronJfł, jak gdyby UWllłfa moją. by- 
korytarz przecięty b1ł . tem miejacu dni jllIłe.łurf \1 -łlłegu JJ.oIortarzy. m,yliłeli Idę ła dowodem IIZCZY
U naiwnojcl. Ządria- 
giw. Doszliśmy ze.tęm do ror.:sta.ja, w któ- Jednak, W)'obrakJtc sobie, że znaj
1e.QJr łem, boleśnie dotknięty Itwier
enioll1 ru 
rym tny 
. ""'b
i1;y Bło w r6iIIe lId1od,r 
 
cq kttAfo6 z QIołi. ,jeszcze, Jak lIIąło MelQ. P1"ZYWił&l1je we- 
I!troł1J' - CzuJiC. a Ad-. iN 
 ł-d.Wtł .... 
ilWaW je r.a&em'l UJ!ftałem. si do moich ęłów, j
 ostro Je sQ.dzi. 

'
oł"iCZkDWana, na 
cia.łeUl D8niać r- TU, 1ułcJ, obQJr. nas, w POśrodku P04 wnie,.tem Łągo ciosu, zadanego 
Jej Qa 
 by.śmy 8UU6clw/iJY Bło Pa 101 aworoboAu, 
onOI1"'O I!krzyliowaqliell\ ze uQślłw/ł gorYOZi strał!Złiwe podejrllQuie 
1BC1t6c.ta w jedno J.W,g8ł
11l, hln 1I81\ł- Cl&erech k

. schody ż
ame, 
rv- Zł'OIWlo s1ę Wf! mnie. CZYŻby Auela nie 
i!!8D1 do odbywania drogi POwrotne
. Za- cone. .. 
 miała dla. mnie żal1nego uznania? Nagle 
pro
nowałell1 zatem, .. 
 Ił ł- Bo 
 JIUlAI jeIleM.. pn:ell mY
l przebiegło roi jak bł,sk"wica 
Gbw1lt _"'.' 
 .....-JadL . 
... - NIe, prawdoROdobnJe w.ellla inny.. okrutne przypuszczenie. że ona mnie nie 


kocba, te bylem doł..d jedynie 
wkł 
jej kaP"Ysu. fantastycznych zachcianek. 
slabem stworzeniem, ujanmionem upoJ. 
ą lłodycZł jej niebewiecznełlo. urok.u, po 
Błusznem nlU"zQdJ1em w różowych paleacb 
trawionych nier.:drowG lrorlJczk4... Ale ko 
chałem j. lI1U06ciG zbyt sUn.t, zbyt bili- 

gl
dnt. by sluchać dłuiej ol
erae«o 
glosu .zw.tplenlB, WJWołujt-eego... mej 
myśli obrazy lalln t pod.ltępU. . 
Potrqlnę.lem głowI) odtr,caJQ.C zatTUłł 
myjl która. w niej powstała I uśmłechnł. 
w.r:y' .uę prawie s mej obawy, JnaneJ v.'st1 
Itktm którzy kiedykolwiek kochali całeJ!] 
!!ePOe
 dUlI" I zm,.słaml Wszystkiem!, 
odegnałem rozt'&ezliwe przypU8zt:e
:i' 
u-odwne pod wpływem niespraWIe . 
""ch sł6w Adt. 
Dla wydobycia IItt; zupełnego I. JJ
: 
nego kręgu ponurych O1y611. .. moz
 drił 
te d1atego. by ĄdeIa. mogła odpow e o 
!!Woj, dostąrcZ)"ł mi pocieszajQ.Cegolb. 
twierdzenia u wyobratnia moja fS aleD1 
wie Interpretuje rzeczrwlstośt, !pyt 
JeslCl:c szeptem: t 
. naSTe WS ę 
- Czy nie obąwiw ,Ię, ze UllY 
pQwanle po tyC
 ecbodach J)'lote tf
OPII1
 
szaJ}6 tam na. gÓJ"i;e? tellll ne . II li. 
IlżwięczłCe rozłło6nię Jdrac1Bł nlcwłtp 
wI, nas
 obecnoŚĆ. 
. (CiQg daIezy nasb)pL)
>>>
N'r. 220. 

- - 


spór o spuśclzne 
po HOhenzollernach. 
Rewolucja niemiecka. odbl ' ła . 
. .1_' SIę W 
pierwszym rzęUL.le fatalnie n . 
ku Hohem;oIlernów. 13 i 30 lis:n aJlłt - 
1918 roku skonfiskował rZlłd o

 
cały m.ają.tek. ,,bYłego króla pnis d I 
mU krole
'sJ:Uego or
 jego cZłonim:. 
z za,strre.zenlem "o ile znajdu J 'e . 
prosach.... SIę w 
Do
d nie stwierdzono co Z olb 
, rzy- 
mich bo.gactw,_ któremi rOZpor
dzał 
dom krolewski, pozostało POza . 
tami państwa. 6 
at już toczy Si:

 
o ,wynagr
.nle HohenzoIlernó'l''-. 
Sejm prusiu z
dał w roku 1920 d 
rzqdu skonkredytowania. S wy ch z 
 
. fonnl ' amin, 
TOW w e memorJału i P r zedł ' 
. . zb ' Z . oze- 
ma go Ile. Il.lewia.d omych 
. przy. 
eE)'n wstrzymywano Się, mimo że był 
on podobno gotowy już w roku 1922 
do obecnego czasu z j eg o O Publik . 
. W' ł Owa- 
100m. . 

 o go w ostatnich dniach 
pruskie mlIDsterstwo skarbu. 
Pierwsza część memorjału zawie
 
ogólny p
lł-d na rekwestracje oraz 
rokowaIlla. któr
 toczyły się o zasek- 
w
strowany 
JQ.tek b. domu krol'ew- 
illuego, o
tatnio po śmierci hr. Eulen' 
burga DUędzy v. Bergiem jako gene- 
l'!lln
 przedstawicielem Bohenzol- 
le:n ow oraz ministrem finansów v 
Rlchterem. . 
. Rokowania. te rozbiły się oczYWi- 
lele wobec wygórowanych wymagań 
ekscesa.:za. on bowiem głóWDę. w tych 
pretens
ach odgrywa rolę. 17 kwietn. 
br. ośw
d,cZYł minister v. Richter p. ł: 
BergoW1: ze 
ymagania przekazania 

-artoścI maJą.tkowej, jakiej 
dajlł 
HoheD.ZJOllernowie, WYkluC'
 wszelkę. 
dalsZf dysJ:r-u.sję. Przewyższaję. one 
zdaniem m
stra 
kał:bu odpowiednii 
k
ieczn
 J spra
lwą. dotację 
_ 
du pruskiego 
 głownej linji byłego 
domu król'ewskiego. Porozumienia do- 

 
le 
ięto. EkscE!9tU'Z I człon- 
k?Wle rod'nny W8t
piIJ. prawdopodob- 
Dle na 
ę p
a
,. Memorjał za- 
zn.ac
 
ęchy mnrnu
 że prawdopo' 
dobD;1e 
 ł"Zid so
ecki wyst.Q.pi z o. 
5karzeruem przecIw Hohenzollernom 
nie poda!ą.c jednakże bliższych przy: 
t".IYU takiego kroku. 
Memorjał I"ZIJ.du pruskiego wyzna- 
cza Hohenzollernom 16 nieruchomości 
miejskich z zabudowaniami oraz 8 
majlłtk6w ziemskich jako bezspor
 
własność rodziny ekskrólewskiej. Po- 
za.tem szereg ke.pita.łów, włożonych w 
r,)żne przedsiębiorstwa przemysłowe. 
Szereg objektów OUI.aCrono też jako 
,.dotę.d. niewiadomego przyhiBlu". I 
tak np. oznaczono wśród pałaców",' 
Poczdamie kilka. wU jako własność Ho 
henwl1ernów kilka jako wlltpliwego 


8LOwO POIIOBSKIE 
Przydzia.łu . . 
We. Pała.c n
 
ano je.ko państwo. 
henzo llem ' YSP
e Kortu, zamek Ho- 
ow w WIl"bamb .. 
lerję mi.ejsk'ł w Mo 
JJ ore.z ga- 
za prYWatn
 własno
Jum uznano 
RokowanIa m' ....t_. 
Ini a r.7
" I
.J' Hohenzonerna- 

em rozpoczęto po dłuższtj 
przel"Wie w końcu roku 1 923 M . . t 
!'two skarbu . lIl.lS er- 
dług któ 
ra.coW'8lo projekt, we 
lew k rego Dl1ała się rodzina ekskru- 
S a zrzec WS%ystkich zamkó - 
w('nta.rzem histo w z m. 
snoścl z d'ziedz' rycznym, parków, wła 
chiwów do my sztukI, teatrów, al'- 

eżnYCh 


t.

sk

t,/

:
 
z go 1IlaJ'ł
u fiskalnego. W zamian 
.:. to zOboWIą.ZYWał siO l'ZI)d pruski bel 
zględu na postępowanie pray,rne o 
sp?r
e objekty tytułem zaliczki _ 
lz
ehć natychmiast 115 000 
 
nll J l e '. . morgo'\' 
ps.zeJ Zlenu_ Rodzina ekskróle",- 

ka zazl!d
 dlQ siebie l 250000 mn- 
. ek złot,:ch .Jako rocznej sumy niezbQ' 
1neJ do. ZYCI& .Chodzi tu oczywiście t l 
ko o głownę. lInję, bowiem liczne Fr
- 
derYka Leopolda l Albrechta dzięki 
WY
nym z rzQ.dem procesem jest La.- 



zona 
rzed "bied'ł". Kontyngent 
.morgow miał jej zapewnić wy- 
starczaJę.ce utrzymanie. 
. 
scesa.rz odrzucił projekt porozu' 
;:uema. Z
tępca jego oznaC'zył go j'.- 
o zupehue mewyste.rcz&jQ.cy. Wpierw 
za
da.no natychmiastowego wydzie. 
lema 210 000 morgów z fidei komisu 
koronnego. 
ÓŹni
j jednakże zastępca 
co.f
ł. swe zą.d8.ll.le, stawiajQ.C w za- 
m
 lDll.e znacznie wygórowane_ Ro- 
dZina k
olewska zrezygnuje pod tyr.. 
w
runkl
m z 71h miljonowej renty H- 

LI komISu koro
ego, jeżeli się przy- 
..n:ł 400000 morgow własności ziem- 
skl
j .i leśnej, która w końcu wojny a- 
dmInistrowała komora koronna. Rocz
 
ny d
h6d z g
poda.rki tych 400000 
m?rg
w stanowiły w ostrożnem prz}'- 
bhzc!lJu ekwiwalent renty z fidei- 
kOInlsU koronnego- 
Sk
tkiem rozbicia się rokowail po- 
rozuml'ewawczych będ'ł oczywiście 
skargi i postępowania sę,dowe, Dot
d 
rZlłd pruski wychodził na. nich kiep- 
sko. Książe Fryderyk Leopold wygrał 
proces o olbrzymie dobra Flatów- Kro- 
janke przed wszystkiemi instancjami 
do S'łdu Rzeszy wł'łcznle. Główna linja 
Hohenzollernów skarży o przyznanie 
V'łasnol!ci dóbr Schwedt, Vierraden i 
Wildenbruch. Byly n8.8tępca tronu za.- 
skarżył w ubiegłym roku o przyznanie 
mu tytułu własności prywatnej księst- 
wa oleśnickiego, - które czasowo 
prz}rznaJlo mu do pobytu i użytku. - 
Sprawa została wygrana przed. 
dem 
powiatowym w Oleśnicy dla b. następ- 
cy tronu. Przed rÓŻDemi sądami. Rze- 
szy czeka IJLereg procesów tego rodzaju 
swego rozstrzygnięcia. Jak daleko po- 


In:wonODO .To'Wah7Stwo Budow)' 
K06C10łów Polskich w Gdańsku" za- 
rztd któreso tworq ks. prob. Komo. 
rowski jako. prezee, skarbnik dyr, 
SZW8l'C, dalej pp. dr. Franciszek. Ku- 
bacz. Józef Czyżewski. Franciszek Or- 
nass 
 
Vrzeszcza, Roman Ogryczak. i 
Antom Hol"Zyca z Wrzeucza. Prote- 
ktorat obj
ł komitet honorowy. zn,io. 
n
 z ks. biskupa O'Rourkego, gen. ko- 
DUS8TZ8: mini8tra StrlUlburgera i p. dr. 
Sław
kl.('go. członka Rady Portu. Tak 
ks. biskup ja.k i p. minister Stra.'Ibur. 
g
r 

zo życzliwie popieraj, zada- 
ma, Jakle zakreśł...iło BObie Towarzyst- 
wo budowy kościołów p
8kich I popie 
ra usiloV'ania Zarz
du pod każdym 
względem. P. dr. Sławski słui¥ jako 
doradca prawny. 
Pi.erwsLe nabożeiJstwo V' oddanej 
d
 u
ytku ujeżdżalni odbyć slO ma ... 
Dledzlelę 21 bm. o godrinle 10 przed 
południem w formie nalożeiIstwa po- 
lo.we
, a 
 & tej. przyczyny, że ujet. 
dzalma me będzie urzę.dzona jeazc:u 
jako k06ciół, na co potrzeba odpowl.. 
dnich funduszów których brak. Bowiem 
będzie trzeba zbudowat ołtarz poło
 
pOdł?gę, uSf:awić ławki, kortlesjond. 
dalej ZakUpiĆ h&rmonJum. jednem slo 
v.: em urzv.dzić nowy kościół ca.łkowi- 
cle. 
Apelujemy wi{'c do !lpołeczt'ńBtwa 
po16luego tak w Wolnem Mieście jak 
i w całej Polsce, aby zechciało uład1U! 
datki na ceł tak wskaniały, jakiJD Jeet 
urzl!dzenie Domu Bożego. Niech maję 
Lny i ubogi zloży swój datek na ołtuzu 
ofiarności na pożytek ludu poIlIkiego Vi 
G
ańsku i ku większej chwale Bożej. 
ZI!"rnko do 
larnk!- - a zbiene 810 
miarka - n\ech WIęc kaidy bez wyjl)t 
ku pomo.ie do stwouenia tego dsJ.eaa 
posta.wienia Domu Bożego, w którym 
zupełnie swobodnie 
r;iemy mogli 
wznosić modły i pienia nasze do P.ana 
Od dłuższego już czasu społeczeńat- nad pany. 
wo katolicko-polskie w Gdańsku ma- Datki pnyjmuj
 Administracja 
rzy o własnym kościele. Niestety sto' "Gazety Gdai1l1ki8j"" - Pfefferstadt 1 
sunk
 nie pozwalały marzeń tych wpro l Stadtgebiet 12, urqd p8l'&fjaJny koś 
wadzić w czyn. Dopiero z chwl- ciała. św. Mikołaja przy ulicy JohanDla 
lą mianowania ks. biskupu hr. O'Rour gasse 72, ks. prob. Komo1'owski 
kego administratorem apostolskim Wrzeszcz (Danzig-Langluhr) HeereB" 
sprawa zaczęła przybierać formy re- anger 11 a, a prócz teso dat.k1 'Wpłacał 
aln8. można do Banku Pnemy8łowców na 
Jak wiadomo rZQd polski ofla.rował konto "Towarzystwa BudoW)' KoKio- 
przy ulicy Neugarten grunt pod budo- łów Po18kich w Gd&ńBku". 
wę kościoła dla Polaków, którego bu- WyJ'Bt&my nadziej." te apel &en Die 
dowa podjęta jednak może być dopie- pnebrzm i bez echa I że datki wpły- 
ro później. Przed kilku tygodniami ks. wat będl) tak obficie, że kojciół nowy 
biskup mianował kil. KomorowIlkiego we Wneszczu pod wezwaniem św. St& 
kuratusem dla Polaków-katolików w nisława wkrótce będ&l8 urqd7.0ny I 
Gdańsku, a rząd polski za pośrednlct- oddany do uiytJru wiernych. P&m
- 
wem Generalnego Komi5&l"jatu oddał tać jednak nalei;y o UoIIIUl
e: Kto da.. 
na urzl!dzenie tymcr.asoW6SO kościo- je ezybko - podwc5;Die daje! 
ła ujezdżalnię w dawniejszych kOIJU- 1 Wszystkie pisma polekie w całeJ Pol 
rach telegrafistów. see prosimy o powtórzeDie tego apelu. 


niedzie la. duła U.go 
 1IZł. 
stęPuj,. Hohenzollernowie Vi IIwych 
&rete:"s
ach wynika. z faktu, ile zwróci- 
o
 !UO do rądu 
 o odszkodo- 
w
e za szereg obszarów wielkich mi- 

:w które Nie;mcy na podstawie 
. tatu.. wersalskiego musi&ły zwró- 

ć Be!8Jl. BohenzollernowIe tWienlz" 
ze 
 l
h prywatn.lł własność słusznie 
mllezy Im się odszkodowanie. 
. W} m
a.n.ia. 
sz.kodowawcze b. r0- 
dziny: kro.lewskleJ streszczaję. lIiQ w ba- 
gateli-, kilku set miljonów marek zł()- 
tych. Trzebaby na to oczywiście drugie 
g
 planu Davesa, szeregu konferenc . 
międz ynarod ch b " . YJ 
k . owy, y dla Niemiec u- 

;:. ac drugę. pożyczkę mit'dzynarodo- 
Zw)kły objaw .,deutsche Trf1ue" i 
.. Va
rlandsliebe" którę. HohenzoUer- 

wle przez setki lat prowadzili na. pa- 
u swych ,.ka.isertreue" poddanych. 
£ 


l 
Diern 
lilieillyrn 
fCZjlorzynaia IistODOSze przyjlIlowat 
przedpłatę na pafdzlernlk 
lub IV. kwartal. 
Ażeby zapobiec przerwie 
w dostawie pierwszych nu- 
mer6w październikowych 
zaleca się wczesne odna: 
wienie przedpłaty. :::::::: 


Pierwszy koScilU polski 
w Gdańsku. 


BłP, a 
- , 


ROlIIAN DMOWSKI. !d
. 63 
Jak odbudowano 
Polskę? 
cz:{::śC TRZECIA. 
(:iw da..) 
W owym c
e Niemcy zdGbyli s0- 
bie nowego agenta w Rosji w osobie 
cUonka Dumy, Protopopow&, który 
przewodniczył swoim kolegom w dele- 
gacji do państw zachodnich. Po p
- 
cie delegacji do Rosji zaczęły chodzić 
głuche wieści o jego konszachtach z 
Niemcami w Sztokholmie, co natural- 
nie silnie osłabiło dodatni wpływ poby- 
tu delegacji na Zachodzie. Jego intrygi, 
prowadzone bez żadnej wątpliwości w 
porozumieniu z głowę. rzą.du, St'iirme- 
rem, nie osiągnęły bezpośredniego s
ut 
ku; pomimo W8'zakte, iż był to człowIek 
mały, SQ.dzone mu było odegranie roli 
dużej, fatalnej w ostatnich chwilach 0- 
kresu petersburskiego dziejów Rosji. 
Pod wpływem nowego zawodu w na- 
dziejach na Rosję na.stę.pil nagły zwrot 
w polityce berlińskiej. Zdecydowano 
sIę na zwrot radykalny w kierunku u- 
Życie. Połaków przeciw Rosji, na stwo- 
rzenie państwa polskiego I armji pol- 
skie j. 
. Austrja musiała ustę.pić i zgodzić 
się na. ustanowienie na ziemiach, będQ.- 
cych pod okupacjI nietylko niemie
kl), 
ale i austrjackl), państewka polskiego 
Pod faktyeZDę. wł
 niemiecKQ.. Zo- 
stawiono jej pozory równorzętinego. z 

iemcami współdziałania w tym akCIe, 
rzecz cała wszakże była robiona przez 


Berlin i miała pozostać w jego rękach. 
Krok był śmiały, bo sprzeC'Ltly z u- 
zna.nemi zasadami prawa międz.ynaro- 
dowego. które nie pozwalało ani na je- 
dnostronne ustalanie nowego porZQ.d- 
ku politycznego, ani na pobór rekruta 
na ziemiach w ci.ąg\ł wojny okupowa- 
nych. Nie pierwszy to raz Niemcy do- 
wodziły. że się taml zasadami niewiele 
krępuję.. Ma się rozum.ieć, nie do Pola- 
ków należało stać na straiy ich zasad: 
układ międzynarodowy, którego one 
strzegły, był nam nienawistny, bo nie 
uznawał naszych praw narodowych i 
uświęcał ich pogwałcenie. NM nie za- 
pra!\Za.DO na konferencje haskie, na 
których te zasady starano się kodyfi- 
kowac. Niemcy wSZfl.kże tam były i bra- 
ły Ulł.ział Vi zobowię.r;a.niaoh międzyna- 
rodowych... 
Dla częściowego ratowania. poror6w po 
stanowiono ten krGk zrobić na. prośbę 
Polaków. W tym celu gen.era.lny guber- 
nator Warsza.wy, von Beseler. w
'ał 
do siebie kIlku przed&tawiclell oboro 
,aktywisłycznego M , zakomunikował im 
o zamiarach nę.du niemieckiego i .m- 
proponował, &!Żeby pojecba.li jako dele- 
gacja. z przedstawieniem odpowiednich 
życzeń polskich. Tak powsłał'8 dełega.- 
cja. polska. do BerlinA i Wiednia, która 
powiozła ze BObę. memorjał z żyuenia- 
mi pol8k.ieml, prujrzany przedtem i a,- 
probowany przee kanclerza. Niemiec- - 
Tworzyli ją. pp. Budzińsld, Cbmiełew- 
Uj. Dickstem, DzieNbickt Lt'mpir'-' 
Franciszek Radziwiłł i Adam Bonik I 
Delegacja udAł-a sii,: naJpierw , 1; 
Berlina, gdzie została przyjęta uroc 
ście przez kanclerza- Bethmann-H ! l r 


weg, w mowie swej oświadczył, że ży- 
czenia Polaków sp'otykaję. się z zamie- 
rzeniami rzę.dów paDstw centralnych, 
które Mecydowały "ustanowić państ- 
wo polskie pod wład
 Króla, z armjl) 
polskf, trwale zwią.zane (im festen An- 
schluss) z państwami centralnemL 
mianowicie także pod względem woJ- 
skowym". W następstwie została ona 
przyjęta w podobny sposób w Wiedniu 
przez austriackG-węgierskiego mini- 
stra spraw zagranicznych Burlana. 
W nIecaly tydzień po tych przyję- 
ciach nast.Q.pU znany akt 5 łisWpada 
1916 r. W tym dniu generalni guber- 
natorowie: wa.rszawski (okupacja ni&- 
miecka) I łubełski (okupacja austrjac- 
ka) ogłosili jednobrzm.1ący manifest o 
ustanowieniu z woli dwóch cesarzy na 
ziemiach polskich odebre.nych Rosji 
"samoistn'BgQ patlstwa z cł.zied%iczn, 
mone.rcj'ł I ustrojem konstytucyJ- 
nymM. Określenie granic nowego pa:ilst 
wa pozostawiono przyszłości. Manifest 
wskazywał. że nowe Królestwo znaJ- 
dzie gwarancję swego rozwoju w zwit- 
zku (Anschluss) z obu panstwam! sprzy 
miel'Zonemi. Wyrażał tet nacł.zieJQ. że 
w armji polskiej odżyj
 sławne czyn:f 
wojenne polskie dawnych czasów. 
JednOCZ'eŚnie z tym aktem ogłoszo- 
ny został z datą 'listopada reskrypt 
cesarza Fra.ncIszka JÓZlefa. do prezesa. 
min1str6w austrjackich, KOrber'a o po 
stanowieniu rozszerzenia autonomji 


z ramienia państw centralnych 
ustanowione państwo polskie, 
liach zaboru rosyjskiego, bez 0- 
ia jego granic wschodnich. Na 


zachodzie poEa jego gcanicaDli po%osta 
ł.Y ziemie za.boro pru8ltiego, jako zle' 
mie nieodw0ł6lnie niemieckie i Gali. 
cja z widokami na rozar.erzon.. auto- 
nomj., w państwie e.usł.rj&.ckiem. 
Większość opinji polakiej, zarówno 
jak opinja państw sprzymierzonych. 
jako głÓwny cel tego aktu w8kazała 
chęć pociągn1ęcla do Ml6regów paitstw 
centralnych, pod postacią annJl pol- 
skiej, niezużytkowanego materjału lu' 
dzkiego w zaborze rosyjskim. AustrJa- 
cki !\Zta.b generalny oceniał ten mater- 
jał w Amem Królestwie na mUjon lu' 
dzI, Była. w tern przesada; gdyby wsza 
kie przeprowadwno w Królestwie po. 
bór tak. kisły, jak w państwach cen- 
tralnych, dalby on nuzawodnle w 0- 
wym ezaale cyfrę od 500 do 700 t yaIe- 
cy. 
Zdobycie tego rekruta do walki & 
państwami sprzymlenon
i nie było 
celem jedynym. Chodziło o stworzenie 
faktu dokonanego, uprzedzającego in- 
ne, rozwitzanle kwestii polskiej, na 
wype.dek. gdyby ł(6)' wojny wyrwały 
d.ecyzj., w tej sprawie z rąk niemiec- 
kich. To zaś zaczęto już w Niemczech 
powatnie przewidywat. Ntemey Uczy- 
łl, że w razie nawet przegrnnej na 
froncie, uda im sie osłQgn,ć EWyd
at- 
wo polityczne, urzeczywistnić IIwilj 
główny cel - niepodzielne zapanowa- 
nie w EurGpie środkowej, Nowe Króle- 
stwo Polskie pozostałoby jako jedna I 
czę6ct składowych ie:nmieckiego 8f!!łe- 
mu Europy środkowe} (Mitteleuropa) ł 
nie mio.loby mdnych widoków wyła 
mania si., z pod władzy niemieckiej. 
(Cltg 
 
j,)
>>>
Str. ł. 


Z Pomorza 
do Francji. 
XIV. 
(Od wła;nego korespondenta). 
"Sztaka" wllpółczeSl18. - 
a groble 
Dleznanego żołDJerza. - Rzeźby w Lo- 
avrze. 
Paryż, 12 'ł\'TZeśnia.. 
Prze!'l.C'dłem dziś całą rue de Boe- 
Ue, aby zobaczyć skl
y Z. o
razami, .a 
"if;'c to co się t
raz 
alUJ
 l co l
dzle 
'ł\idocznie kupUJą, kiedy Się malUJe. 
Dużo kopij starych mistrzów, głów- 
nie \Vatteau i Biucher no I rzeczy no- 
we. Rrsunek 'zwykle lichy, kolor)-ł. po- 
d
' albo żaden. ud
wa
e prymitywu 
przv mniej lub więcej opanowanym 
rysunku. sposoby malowania, fa
tura, 
wprost obrzydliwe -. oto. "nowe prą- 
dy kubizmów, dadaumow, futuryz- 
mów i jak tam kto chce jeszcze, wła- 
ściwie już nie nowe i n
 schyłku prłl;: 
wie - resztki tego "nuzu w brzuchu 
plastyki wepółczesnej. . 
Czas 8ię z tern upom I uprzQ.tme. 
Galerje" (tak się nazywają te skła- 
dy kiczów) Percier'a, Cheron'a i Bar- 
ba.mnges oraz cały szereg Innych .'''- 
mieście. nioe posiadają nic szczegol- 
nego. 
Wszystko obliczone albo na sensa- 
cjQ albo IlQ tani gust - zawsze w pre- 
ten'sjona.1nych ramach (imituję.cych 
stare ramy włoskie) razem - nic. co- 
by nad poeiom wyrastało. To co war- 
tościowe kryje się gdzieś po podda- 
szach. 
nim na 
1ałło dzienne się 
ukaże. 
\Vycbo1kę z rue Boetie wprost na. 
Champs Elysees i kieruje się ku naj' 
wynioślejszemu punktowi, tej ulicy. 
placowi Etoile. gdzie Luk triumfalny 
napoleoński. 
Van: de Triomphe jest kolosem o 
45 m. 
sokości na wzór łuków rzym- 
skich, omobiony rzeźbami i na.pisami. 
W
tkie pola. bitew na.poleoń- 
!!kich wyliczone, wszyscy generałowie 

 wojske.mi. 
Szuk8DI naszych - sę.: Poniato,"- 
ski. Knaziewiez, Lasowski - "śród 
1m.zw miejscowości Ostrołęka' i Pnł- 
w.sk. Drogo nas te napisy kosztowal) . 
Po prawej stronie łuku słynna rze- 
iba. Ru
'a ..Le depart de 1792" ..\\'-y- 
marsr; wojsk" i nad gropą icQ.cych w 
bój :iołnJeny - postać kobieca w gwał 
iownym rochu z sztandarem w ręku i 
okn:yJtiem na. ustaeb. - Francja. 
Wspania.ły widok 11 pod. łuku ror.ta- 
cza. się zwłaaECZB. w dół ku Polom Eli- 
zejskim f w błękltnej mgle rysujęce- 
DRI się Wersalowi. 
SpoczywRm na ławie kamiennej, 
która spodem cokołu łuk obiega i przy 


PROF. J. ZAWIROWSJ[l. 
to pisano na Zachodzie 
o Polsce przed trzema 
wiekami. 
w r. 1609, . powtórnie w r. 1613 wysz- 
ło w Krakowie dzieło pt.: "Relatia.e .pow- 
!.'A:echne, 8ho nowiny pospolite Jana Bo- 
tera Beneslusa", przetłumaczone na język 
polski z włoskiego przez ks. Pawła Len- 
czycklego. Dzieło to cieszyło się u współ- 
czesnych ogrom
 wzlętości
 i bylo tłu- 
maczone na. kilka języków. Autor jego, 
Jan Botero, Włoeh z miasta Bene (stąd 
Beneslus) żył w latach 1MQ-1617. Po 
śmierei św. Karola Boromeusza, przy któ- 
l')'I1J. pełnił funkcje sekretarza, zwiedził 
Botero rÓżne kraje Europy dla poznania 
w nich stanu religijnego, , ;słany przez 
kongregację propagandy. Po powrocie z 
tej podrózy napisał swoje dzieło i wydał 
w RzYmie w r. 1592. 
Jest to jakby obszerna statystyka 
pe.ńl!tw europejskich. poł
zona z geogra- 
ijt, historją, wiadomościami o prawach i 
wierzeniach reU$ijnych. 
"laszt. clekawośt wzbudza oczywiście 
to. co Betero na.pisa.ł o Polsce. kt6rej tak- 
że w swej podróży nie ominłł. Wiadomo- 
ści. podane o naszej ojczyźnie przez Bote- 
ra, tem bardz.1ej zasługują na. PO:uJa.nie 
że z powodu wielkiej POPularności i po: 
czyŁnośc{ jego dzieła wpływały one na wy 
robienie opin}i na Zachodzie o naszym 
kraju i stosunkach, w nim panuj(łCYch. 
Otóż w pierwszej kl!iędze owych Rela,. 
en. wśród opisów krajów europejskich, 
znajduje sic też 1!'0000afia Polski 1 opis po 


SLOWO POMORSKIE 


glłda.m się tłumom Anglików. którzy 
tu z olbrzymich autobusów Cook'a się 
wysnujQ.. 
Z odkrytemi głowami zbliżajł się 
wszyscy do płyty le4cej pod łukiem. 
Wieńce i kwiaty otac:zaję. płytę ka- 
miennQ. a płomienne języki ognia zni- 
czowego. który tu płonie, podkreślaję. 
czerwieJi kwiatów i wstęg. 
Tu wśród pamiątek narodowycb. 
najświeższa i na.jboleśniejsza, symbol 
zwycięstwa i chwały, ale i żałosny 
hołd boha.terskim miljonom t3'ch, kto- 
rzy jut się nie wrócę. Francji Grob 
Nieznanego Żołnierza., 
ICI REPOSE 
UlIi" SOLDA T 
FRANCAIS 

IORT 
PuCR LA PATRIE 
191ł-1918. " 


Po środku pod sklep;'!niem łuku w 
pł3- cie na ziemi leż.Q.cej w okręgłej tar 
czy. orzel napoleoliski - po lE'wej pł)o-' 
ta bronzowa z napi
em: 
4 ::;EPTEMBRE 1870 
PROCLAMA TIO
 
DE LA 
REPUBLlQrE 
druga. niedawn-ej daty: 
11 !\O\"E'-fBRE 1918 
RETOrn DE L-ALSACE 
ET DE LA LORHAI
E 
A LA FRAKCE_ 


W przedlużeniu Champ
 Elysees 
po drugiej stronie luku triumfalnego 
ci
gnie się Avenue de la Grande Ar- 
mee. ". obu t)'-ch ulicach po obu stro' 
nach w
paniałe hotele i maga.zyny z 

utomoliilami. 
Jest to gałąź przemysłu francuskie 
go bardzo powayne mi;jsce zajmująca 
w dzisiejszej światowej produkcji. Xa 
","ystawach - obok błyszczących karo- 
seryj nowiutkicb automobiló", - o 
błocone, kurzem do białości okryte 
maszyny, które wzięłr nagrodę po prze 
byciu tylu to a tylu trsięcy klm. PQ;'; 
zwiędlych k" iatów, które otrzymał 
zwycięzca i obok - negroda w posta. 
ci puharu wędrownego Francji. oto 
trofea i 
.raż-em reklama firmy. 
ZaWl"dCam stę.d do Lou
ru, droga 
połgodzinna wśród majestatycznej A- 
\'enue des Champs Elysees. której obie 
strony obsadzone drzewami, gclzie 
wspaniałe Petit I Grand Palais. plact' 
Concorde i Caroussel. prZł!Z które do. 
chodzi się do Louvru. 
Stoję w salach parterowych wśród 
lasu rzeźb. pos
gów i biustów, wśród 
którycb na pierwszem miejscu \-'-enus 
z 
liIo i Ares Ludoviid. 
Posągi cezaró,,- i wodzów rzym. 
8kich, kobiet i dzieci - zapełniają te 
sale szczelnie. 


szczególn}ch jej ziem, oraz różne wiado- 
mości niby histol')'czne. Oto ciekawsze wy 
j
tki: ..Polska dzieli się na mali y wielkę. 
Małą przechodzi poprzecz. może rzec Śł"zod 
kiem. Wisła rzeka... Głóv. ne miasto jey 
jest Kraków. nie bano wielkie... Ma za- 
mek osobliwy na skale. Kwitnie też talii 
zacna Universitas, abo Akademia. W po- 
wiecie krakowskim u BOchnie); naleziono 
w ro
u 1252 barzo d.obre góry solne, a r)"- 
chło pot)"')]} y u Wieliczki. Sol ta jest Bał- 
waniasta... WiętsZ(ł Polskę przechodzI jak 
by śrzodklem Wartha, a graniczy j
 ku 
zachodoWi Odera. a ku wschodowi Wisła. 
Nazywają ił Wielkł PolskI), abowiem 
Lech. który wprzod wsłaWił Polaki Y był 
pierwszym u nich kSiQ.Żęciem, tam byI 0- 
sadził swoję stolicę y tam zbudowali jego 
potomkowie Gniezno. jak stołeczne miasto 
którego mla8ta Arcybiskup pod Interreg- 
na ma nawyżsr.ą władzi"_ 
Bal-!1zo ciekawe 8Q. wiadmości o Ma- 
zowszu: ..Z
 puszcza.j
 I!ię. a zaniecha- 
wszy po lewy monie Prwów. pok.
u.je 
się Mazowsze, kędy 8Q. PUSzcze. Po których 
chodzi Zubry. jakoby woły dzikie. Drogo 
przedaj
 ich skóry. dla czarności ich, y ro 
gi dla naczynia, kt6re z nich robią.. Oby- 
watele tameczni 9ł rodzie 1¥yJ!OCy, y pre- 

nUey spaniRley. z biał8:wemi w
aml. 
Nie barzo się Pl'7JCdtym przesadzali na. u- 
biory. y jednał:o chadsa.li po proetu: ko- 
cbają się w swym szlaehectwie, by też by- 
li nauboższ}. Miasto tam jest Przednie 
Warszawa, kędy, iŻ lest iakhy we śrzodk\\ 
państw kr6lewskich, zwykly bywat Sey- 
my"._ 
O Żmudzi Botero tak pl!\ze: ..Żmudt le 
ży za rzekł Niemenem, kędy też pełno la- 


'" 


I l duła ZI"1JO wrzeADla IIZI. 1\r. 220. 
D1edz e a, ._ 
 
 
. . o stanie Ów.czesnej sztuki' l 
a panów. któr
' rOZdaj
 te d 
pOJ
.cle . . b . sty tego o
me g o wład- boże, woła się tutaj .,garcon" lU) 
d P OSl!gI l lU"" śm o . 1 ' co 111" 
aJł. t. w różnych stronach zawsze roz lesza l e l'azv na t I
 
cy kilkakro me Jest n p. 6 biustów zwanie staje przedemn
 dObrz \} We 
k
:r
on
:
St.kie 'do&konałe w wy okolo Pięć
Ziesię.tki."ChIOPc:r
s
 
K t' - t ce postaci tego potworu gorco n . Ma 
o Jednak WidOCzni;:! tle 
cha
a.k, erY.
;Ch czasa.ch i przez róż- głęb5
 ra
Ję,. bo taki leciwy Pan wn
 
choc Vi 

 v owstałe. A obok, trzy wiia energJę I obrotność istotnip I"Qz. 
n l ych ty 
Z

ner Plit
'Jlii żony Karra- dzieńuą i kawa 'zjawia się jak na 
o 
b us . .- giczne 'zaklęcie. a. 
ke.l1i.. E. G . 

.i6llic::n
ilO:: f

':


r


 O weJ$cie Niemiec do Llgl - 
pełmonyc , c yc.. źb drobnych Narodów 
tektury klasycznej .1 rze . ' . '. . 
d j pojęcie jak WleJe tego musIało Prasa zajmuje Sl
 w dalszym . 
b:ĆQ. w starożytności - zw
aszC.Z6. gdy spraw
 
przeczn)'ch oświadczeń del


 
się wliczy jeszcze. co pos
a
JQ. \Vło- angielsluego w Lidze, oraz ministra sa 
('hy I muua innych na.rodow l C: O z t
- zagranicznych Stresema.nna, dotycZQ.c pr. 
go zginęło bezpowrotDle.w cz,asl e baI- rozmowy w H
lIey o wejściu !lilelIlie:: 
barL}'ńsklego na.j6mU NIeID;COW, 9łyn. Ligi. "Ule ZeU" za.zma.cza, że musiala b . 
nego Sacco di Roma, po kt
rym przez jakie
 nieporozumienie. Je 
kilka lat z ułomków rozbitych mar- Zdaniem dziennika sprawa we." 
. al ano N . - d L .. . ul ł JOCla 
murów gips wYP .. lemlec o 
 IUe eg a zmia.n.ie. Po. 
Tu w bocznych sa.
ch ł:ze tby As
- łożenie, w jak
J:? 
jduj
 się 
iemcy 9; 
rji Chaldei Babilonu 1 Egiptu. gram: stosunku do LIgI Jest okreslone z joone' 
tv'pokrytl' 'pisIDf'm klinow.em, P?
gi strony przez prze
ówienie 
Iac Danalda l 
książąt z rÓŻTI.vch dynastYj w d'lleSI
- wyglOO'Lone w. L
dze, z. drugiej !!
 
tki wieków przed Chryst
sem, n
c
y- pTL"Z p
em?Wleł:le Hemota., który WSka.. 
nia i sprzęty, grobowce I to co. w .Ich zał IIA to. ze mema. ani WYiQ.l2tów ani 
wnętrzach znaleziono. . a co dz
ś Jest przywilejów w Lidze. Warunki, które 
śwl
dectwem kultury owczesneJ tych mu
z
 by.: spełni
 
 znane. Zr
itą 
ludów. gabmet po zebra.mu Się Jl6riamentu w 
\V jednej gablodl' 8Q. tu w mi
cz. dn. 23 b. m. "
-5lipi PI:a.wdopodobnle z 
kach ziarna zbóż i zeschłe ryby. owo wnioskiem przyst?pienia Niemiec do Ligi 
ce i różne drobiu:gi, które 8kładano w Sarodów. 
grobowcach- Podobno ziarna jęczmie- W mięzku z li ostatnię. WJadmno
dQ 
ni1l zasiane. zakiełkowały po 3000 lat "V
arts"'za.wa.c1A, że jeżeli Wiadomo
c 
zupE'łnie normałnie - C? jl'st. cieka: ta jest prawdziwQ., to poIit
-czny roz.sę.dek 
wym eksperymentem sIły witalnej \V Niemczech odniósł nareszcie EWycięst- 
zbóż. wo. "Vo
ische Zeitung" d0Q)8i, że Wo- 
Są nawet tkanin)' ornament-em o bec ponownych oświadCZleń lorda Pal' 
zdobione, maty plecione i rogoże z moora i Murraya. angielskie IIliWatem. 
traw, większość w stanie na wpoł ze- wo spraw zagr. zwróciło się do niemiec. 
tlał
'TIl. Daje mi to obraz. co będzie z kiego ambasadora w Londynie z żt&. 
'W
p6łczesnemi zbiorami gObelinów, niem o:świad.czen1a się w tei spre.wie. 
których tu tak "iele, a których los 
kiedyś, podobny będzie. 
Ceramika. terrakota. figurki z Ta- 
nagry w olbnymiej lilości, niektóre 
przepiękne w ruchu i wyrazie. "biżu 
terje" tych ludów i zbroja - oto co le- 
dwie w kilku n
jciekawszych .oka,zach 
da się zapamiętać a pozosta"\'tia. po so- 
bie tylko jakby syntezę- posmak tych 
czasów i ludzi, ówczesnego życia i by- 
tO\
ania. 1l . 
. Plac przed Louvrem i w dziedzińcu 
jego skrz.r deł bocznyt:h zwie się Car- SekretarJat WoJew6dzkJ 
=



ot


k
a

l
l
iz
 Z"i
zku Ludowo-Narodowego w TorunJu. 
zde.je mi się i z tego powodu tra fna, 
że po kilkugodzinnej bytności w wio- 
rach Louvnl - każdy wychodzący ma 
naprawdę ..karusel" w głowie. 

iema tet piękniejszej nagrody po 
trudach z'ł\iedzarua. - jak doskonałli 
kawa na werandzie Cafee Rohan. a do 
niej arcydoskonała. drożdżowa poezja 
w cieście - uw. brioches. 


IV. Kongres WszechpOlski. 
Rada Naczelna Zwię.zku Ludowo - Na,. 
rodo",ego uchwałą z dnia 13 lipca br. po- 
leciła Zarz
dowi Głównemu ZWtIłać do 
Warszawy mi. dzieiI 26-ty października br, 
IV. KONGRES WSZECHPOLSKI. 
Wzywamy przeto wszystkie Koła. Zwit 
uu Ludowo Narodowego na Pomorzu dr 
rozpo...zęi:ia przygotowail celem nale
 
go oJx
łanla Zjazdu i wymaczenia !lele 
gatów. 


TECHnicznA SZKOLA WERKMłSTRZ ' 
KORESPOnDEnCYJnA' 
Krak6w, ul. Bernlll'dyt\sIuI L 18. 
wpisuje pp. mechaników, ślusany i t. d. na .,
 
werkmisłn6w maszynowych lab elektrotec:łmicl 
nych. Uczy, wY8y'aj"c wykłady druk01l'ane'do...,u 
uczni6w. opracowlllle przez intynierĆIII-prolesorów: 
Po roku egzamin, różne udogodnienia optatove I 
poplll"C
 Na wysyłluiI poleconego. program. 1\1' 
Jtiytość na porto 50 groszy listem poleconJILdł131 


sów y grubiaństwa: gdyż ie8uze tam do- słę. Dervancią abo Drwiącą., Qs
 y !&- 
skonale nie iest wykorzenione bałwo- me.n. także y puszcze. które jl,j. dzielt od 
chwalstwo, a zw-łaszcza węŻÓw, których Macowsza. y od Litwy.
 Niemasz proy/n- 
karmią y cuz
 z wielq superetiCiQ. .wle- ciey pod królem Polskim, któraby miali 
śniacy". miasta y osady v.iętsze y bogatsze nad tę: 
O Podołu czytam)- nsstępuj(łCe słowa: wiele iey pomaga morze. które tam 
I 
.....jest tam Provincia Podolska równa y rozmaite odnogi. porty y niektóre insu
 
«lIiielce żyzna: abowiem tam we dwie lecie We śrzodku ta kraina raz się rozwodu w 
dosyt raz siać na poluh; bo z ostatków wielkie r6wniny. drugi raz się pięknie po
 
pierwszego roku rodzi się zboże y na dm- nosI na pag6rki pożyteczne: drugdzie teE 
gi rok: ma dosyć !!Oli, którę. biorą w led- ma. rybne stawy y zaś gęste puszC%e. 
 
 
nym jezierze: także koni y domowych y tym szerokie leziora... Teraz ta proVlIlCl 
dzikich: więc też y miodów y wosku y dzieli 'się na dwie części, to iest na Kr6- 
wołów i wszelkich dostatków ku żywno- lewsk
 y na K
i
ęCQ.... Toruń ma dwie 
ści.. Jest tam Kamieniec miasto, osadzone miasta y lest to podobno naylepsze mtl' 
na iednym kamieniu. ma.i.tc mur y przeko sto tey Provlncley...
 
py samorodne. które poczytaj
 za. niedo- O Litwie: .,Litwa jest daleko więm.&..;': 
by te. Insze miasta 8Q. tam Bar, Jazłowiec... źli Poiska, lecz nie tak nasiadła.... Gł6.... 
, inszych niewielkich y- nie obronnych nie y ,tołeczne miasto jest Wilno, nad rzeP' 
mało, około których tylko parkany 8Q. dre mt WlIDI
 y Wilię.. wielkie Y murowa: 
wniane gli
 oblepione dla Talarów..... acz też tam jest potrosze Y drzewlID
.
 
Z opisu Pomorza I Prus naj ciekawsze domów. Domy jednak W!lzyst
le 
 ;; 
8Q. następujłce WYJłtki: ..Pomorska zle- bardzo porqdne, bo w JednyD1z.e 
y I. 
mia leŻy nad brzegiem morskim od gra- lest kuchnia, stajnia. komi
... N,le 
 
nic Duńskich aż do \
isły... Ma nad brze- J
 Litwa po wsiach kommów, za""leb 
giom iedD(ł grobił abo tam., 1!B.D10rodn" szkodzi oczom ich bardzo. dym. M&lO ł lV;. 
iakoby dla tłbezpieczenia iey od nawalno- używajł po{jciell, abo tez stoł6w y b 'e 
lici y zalewania morskiego... DzIeli !I1ę 0- . ""'y eble I 
d bU . d '-A" G Chleb iedzł bano czarny. .a ..,.- ud "'" 
er. na Z8Zł Y a.a_ ... O dańsku: pospolicie czosnek, &bo bocWlDę. L i e;;'i. 
"Gdańsk leży podobno na mi1ę od morza spoiłty lest z przyrodzenia banO D ład. 
yod rzeki: jednak za Jll"Zelropaniem rowu niczy. rzemiosł nie maj" ani nauk 
dogadza. sobie morzem y neq bano dob- 
rze: bo tam przybywa.ił bogaci kupcy. nych..... If:
 
składaj
 tu bogactwa, a stamtQd nabie- Skre{jliwszy w ten spos6b ge:ra
' 
raj
 żyta. pszenice. wosków. popiołówr Polski. opieuje następnie Botero e ainlet 
skór. klepek. konopi. wancl!.os6w. burszty- ter Polaków, poczem o
włada; ora l 
nu y inszych towarów. których Polska ma su szczegóły z hil!torJI PO


;go. _ 
taki doste.tf'k, iż rzecz niepodobna ku wie przedstawia ustrój pailstwa. . ) 
rzeniu..... Pruska ziemia ma za granice WI ł te. d. 0..
>>>
SZkoła pomocnicz a 
o wo POIrUBSUE IIJIddeJL ..... ii_ 
I Jej P prawa. StosuJ,e prawo wrabia mł. 
rogram. obu częśd mózgu, ńYic:zen
 I do wowy I PGntłdto 
OI6bIe....dy .. kt 6 wn'
ku Ze pnyc:hodzimJ do gję wieku ..-, i 
Pft
 I JlS7'Ctioło- 
. rych opnet; ł... JII;n'zw Y 
 J ' enia. Z8
moą 
wicsenia I odnat.._;4 n( .....ec 
o, co daje moiDo
 
.... ,npam -ezuła .. uk Je '&y. mOlr.Da. u dzieci slo- aa;.
 a granicy między chIec:kJ 
.lali dla iIzIeeł lIIalto lIzdo::.ło n JlOlL' ,ch. 0 e. Wo uPOśledzonych zdrowo .......____
y nOI'1l:alnem & anorm&lnem' 15m 
!słDIe' !.1:ana kształcić 
- or- towanta °ed ' epol!Ób trak- 
.-osi 
ąC& kW Toruniu przy Chełmlilaki J osi
gniętym io a g
y cel ten zostanie nych' 
ste::n o ułomoo
dach flzycz- 

Oe ma: :e pomocnicza jest bard:; nym do wr'ucUU::: s
 taki będzie zdoI orga
bm IwJ,. na: ty1U IeczlIlCZiPJ na 
Z tI80 I jecowemu 8pOłeczeilatw wykonania pewn J ę a w 
pstwie mowy ludzkiej' istorjt po"lf'riania 
. pnn

 sądzłmJ. te I8miesze:o samem nie stał: g:ęzł pracy, a tem i środki lJ!c:mi' POIZDlatty kierundt łejie 
=- D&UC:ZYJ'
' któreJ. aU
ka j
 CZE!nstwa, ant ba
8 te:::.ożył#m społe- wymowy albo : u
:unku 
ej 
-łllłere8ujem WJm'en1oneJ SZkoły, Jednym I: M' łó .. Cbąc W szkole 
pJae6wq W7
0
:ą nader potyteczną nauki w szkole Jg 
eJI!
c:h motor6w należyty rel:Ultat, t'(lOmoc:ntta J O5IwnłĆ 
W)'daini . .' lfodDl\ jak Daj. gika dOŚwiad IPoą:l
mczeJ I to pedago- stuletów pad ogiItt o WY
DIIJWIU!Ie po- 
eJ8UBO POParcia. Red uczyciel szk;za na 1 P8d. I
c:mlcza.. Na- spoczy
 wag k lec
caej nie mole 
Aieby mola pomocnicza. . t J y POmocniczej prócz grun r;d I . rę u cboclaibJ bardzo u 
alt; swe za.da.n 18 ' , nale . mogła. epeł- ow?e znaJomośoi pedagogi w i - u 
lOnego nauczyciela; obowlp:ek te - 

y pro znnc zasad .:'" mus w większej mlene _... n 
ez&nła w takim gram nau- POznaf zasad y pedagOgikI musi świadczone I ",_..::a na barki do- 
mb1 tenże WYką.:::
if 
erunku, a- i y pedagogiki leczniczej mu . go e......... - psychjatry On 
kicb wlsAnie od te ..... BZY dz S I 


 cechy, ja- " poznaf odłamy tej wiedzy ł jej 
 - muSI I'Ównoll'gle I: nauczycielem 'praco- 
ov _II _1_ sowanie praktycme. 0- waf w 8I:kole pomocnicze J ' bo J .':" _1__ 
twa społeczeństwo .......olnie-. 
wł' . rad . ' ...,0 WMU1- 
lIDDiejszyć w wymaga, - chąc By należycie J, zrozumieć trzeba '11 1 1 o y tOMlJę. n&UCZ)'cieloW1 dro{l:{' 
robaka, kt6ry 8WyDl organitmie anatomję i fizjologję c:i.ał& iUdzk1f!8' o mł: pr&1I aJ' grunt pod asiew jego płacy. ' 
JT1D .. legjon go toczy, a kt6- ogólnoścI, a w IIczeg6IDośc:1 sysł-D Der- (Dok .arfa Wlttero.... 
JaułujQ.cycti się / sze=StęPl:6W r& ońc:zen1e nułfpl). 
Mw, idjotów, wogóle . "': a.nałfebe- I 
UPO;:ł

:
em teorety:1 umysłowo Z postępÓW techniki. 
szkoła. pomocnicza . rm, walczy Nowy sJgnał dla okr-:ł6w w czasie mgł 
winit:tego O8Obnika.,z :rł;:ę::O:: rat dla konserwowania g F y. - Doskonały prepaa 
praktycznym zwa1cza indywidual" od ognia I kwasów 2:rlłc
myp - ar:a która chroni przedmioty 
:- J 
":: 

j u:łł::
 _ czy
 . po- Zaopatrywanie sam
 lot ó:-:y b

:y:e;:
:
9

:kroWą. 
chorobliwy zastój rOl:Woju umYSł
: Jak donosi osta.mt -.yt OI"J!'8lI.u Die- p . 
często wego organizmu rosnteego czlo- mieckiego IItowan.ysr.enia. inżynierów w I . 
eprowadrone cIośw'i&dcwnla ustali. 
wieka. _ to właściwe zatrzymanie C "'M os!alnim CM5ie, w Lambert Point. Nor- 
 
wo po
e t. farł.. wJ- 
procesu rozw o _o folk, St
 Zjednoczone wyb do UJII ogrz&nJe cfwarrym płom;eriliom 
wodowan oJu na. pewnym stopni1J, spo stacj
 ostl'zegajaj"- sta.tlct u_
ano do 1
 s1opni, Il&&lje 81
 zatem do far- 
e. przez ka.lectwo właściwego mo' 
 mo......le w bow8lUa wagonów JroI . 
kiru ludzkiego, przez uszkodzenie mó zgu t C a.rń zaB!e mgły na jednej :a; temtejezych ła- rowozow)'Ch, kanałów 
J
"YCh. szop pe.- 
U8Zkodzon morskich, akotIBtru.o_I14 W prosty budow li ....,.u.
h I fn"3"cb 
należy' y mózg 
 moie wywrze; a. nader pomysłowy &p06ób. Meebani&m tu' .
,
 
e.w8.: Prócz tego lUI.daje siC 
tego 
ywu n& cały system ner: tej stacji działa automatycznie ak ze J.....
 JWioII,(Ja do D'W6t.6w betono- 
wOWJ w klernnn. tak1m, jaki wymaga- wietrze z o.' 01"0. II?" wych Sd) z chrolU d.c»konNe pm!d 1:lIl\Ir'- 
ny jest. JII'ZT- rozwoJu nonnalnynr , i "'
A wiJ oci POC K 
.
bi.er6t Wl
k8r4 

 szeniem tak ka.miel'l. sJJtumlT jak I natu- 
powstaJł ił 
"'l"L g o OIllh..........CJ& mechazumłu Jest J'alnv- 
i rozma. e typy, jakie spotyka- następUj,ca.: Kontakt v.lQA:Z8.jQoCy pr
A ". 
my w ród dzleel tlIDJsłowo .abo rozw1- do n.otoru elektTycztłef!O 
o 
 Ostatme 
py tethnlk1 w 
e
 
nlęt1ch, Jak obwisłe członki ciała, nie- chllllloizm oIbrz}-miego d&WOIlU sk0D8G'uG- nlu sposobu plUSyłania energti drogl,j. t- 
Jlewny ch6d, idJotyczny wyraz twarzy wano z smura ukręconego z Wfo9ÓW skrowl,j. wzbudzaj, zdumienie. N
jwlęk- 
rozmaite ruchy I drgawki mus)m16w, j
 ludzkich k1óry, umiel!lZCZOflY poo.iomo DA !!Ze sukcesy 118. Ilem polu zdaje BlC oe4- 
to ozna.kI zewnętrze. ramach, w mi.az'ę zwiększenia. .-ę wil- g,nęl
 Francuń Aczkolwiek pn.oe prze- 
O Ue słaby rozwój innych Jest wyni- goc:i w powieta-zu milimetr po milimeu'z pro

r;ane w tym kierunku trz)'tIl8.IIe !I' 
kiem uszkodzenia. mózgowego, to typ staje się 'd1użM.ym u wreszcie WI.!lW e 
 s
isłeJ ta.jcm.n.i.cy, co n1eco przed.o8t.aje 
laki fest nieuleczalnym I może być q'lko końcu wnocowapym GięZel1riem : Slę Jednak do prasy. lu donosi 1000dyil.- 
w pewnym stopniu poda.tn ym flo przYJ '-- wyro st1l"m'Z18 kont.a.kt...... A me o- ska "Electrical Review" udało tri, podob- 
. "....tr'"u z 
torem. no jednc . tynIer6 
cia. pewnego zakresu wiadomości. Rodzi Ape.m.t, ażeby niedopuśc:ić goW) .17.iA.qn;a I łDU 
 In w fl'8lllCllBkkh te- M.. L . 
ce darmo w takich wypadkach R-aCQ. już wtenCsaB gdy mgi& egrnJów pe..ustwOW}-ch p. LfOI)(nI1i Bou. 
ezu, aUy I środki, by dzieci takie piero łwurzyć się nad -=== ł=
 

=
k
 Ć w1

 d04wJadc.l.eA 
kształcić. bo celu nigd, nie osiQglUb gdyż rza, umillfl.ZCOO1IO la 
 lMam1 mar- . nyc yU do zuiy- 
podane wiadomości nie odpowiadajl,j. m- skiej. _ _ _ - d& zaemi wej dJa; 
 fa.! elektry. 
ftOwj d h czn,.
h o olmymiem nap
 BoatbU- 
uc owemu drleeka. Gdy por6w- Pnemysl kA
 1!IW6j roawJli M- &on prmproowadUł.JłC 8we 
ty 
=
r..
ziecko UDIJBlowo !!łabo rozwiniętc w?zięcr;a l!*.ol36nemu w połowie lii-go opYł Ił
 o ZII&IIdę dI1!"ama I!'lobu riem- 
bo t:;:elel!1 głuc:ho-niemem _- ślepem a
 
 
lazliowi _łk
 ze.- sk.iego pny nat.ura.łnej frekwencji tegoł 
__;..
 m.- które jest.ponad poziom roz- pe-8Ją:emu w.l"
 
 -łęk któl'f,l. obłicl\fł po 6 perj0d6w ni 
 pą 
-...."..,m, jak Helena ReIler i Inne cn- s
 !!Uzełność I .--łość a w głównej 50000 kl. dJug
cl f8L 
;:

:_ dzieci, to pnym8Ć należJ, ie nuerze pl8trt
 .Za.Iety tli! Jra.u- Um
iliwiłOOy to 
 Jqdu 

ck.& anonnalnie rozwiniętego jlJ't czuk O
&_pod ddAJa.......... lIIIiIiI.ł.i która lek '"'"" __ . e- 
. _ . .. '-.rezD(JgO, -oT .W&nl8oN!8. w ołbrJJ'- 
DaJctęl:8Z1Dl, bo człowiek o umyśle sła- w toku procesu wu1k8Dl7JO-ł Da IDO; mich elektx..:l9TJ1i&ch wodnych NiB8 
bJ'UI w stopniu wyinJm DieroP'inię- lekuly gum,. w po8tari 1Ił00l6w 08-ła.. IW lub na m-y%J8kan1C h 
 jeM:'; 
t1D1 w życiu st&Dow1aka samodzielnego Kauczuk wu1.kIlllbo-łJ', 
. 8ig
cznych wodospedach Afryki w 
 
J;ia6tow&ć nie może, zaweze mi
 będzie s
h zalet poIBiad& jeclna&i:e pmIIIDIł -ła- sł-d. fa1 JIIkrowycł1 60 
 clołN 
trudności w zdobyciu staIIowiska, k1óre ściW'OŚel 

 a mianowi.cte Ib, te dot!ć eqd ŚWiat cały mógł!J @O 
 r.a.po- 
mu d& możoość zarobkowania, bo 
- 87Ybko staje SIę twaroy i kruchJ 1I"'Sk.u.tek mOCf,l. specJa.Ime zbudowa.DYch elektrowni 
wet _ w wypadkach najkorzysłniejSf;ych czego się łamie. Proces ten, oałw7 -łłe- odbion:sycb 
, po pn.etnlD8formowa.- 
(lS()bnik taki potnebaje mle kierunku micznl'j, polega Dl!. pe.łeniv. pię si8rki ,,"111- n1u. pqdw. dOlltJe
 IJQ wp'08ł kOD- 
duehowego Jednostki drugiej umysłowo kaniJacyjliCJ. Prs1 r.wy1tkj łemperM1i.- !!WUIentom.- 
zdrowej ne wolniej. procee m-nia ]IOWOIloua- Barda1 W8Ż'llym lIliQIIICMem cIl& dlu- 
Z wymli!nion1di powy!eJ przyczyn ny 
owaniem aiad:i pr'L6Z d
 gleb lotów Iet't 
8 w pierw- 

6W:Bem wł
 zadaniem szkoły pomocni- wodoru zawQrtegt w 
 postępu- sr;y:n ft
e f1zycma wytl-Wałośf pilota. 
ezej 
złe w przeciwieństwie do szkół po je srzybclej w gumie podJ
j aęst')'Dl jednak.te Cza8 trwanla lotów zaJet.ny JCIIt 
wszeehnych Już w samych początkach, zmianom tempere.tuzy jak np. "" opoaa.c:h w pfel'wll:ym rzędzie od pojeIDDOŚC:1 &bior 
główny nacisk kła.śt na to, bJ w ten samochodowych. nIków I: b
ynIł ktc'Jre ZD6w - wr«łvcN 

6b wpływat na :&Ila.jduję.cą się Jesz- Ateby temu z.&;IOłJiI'oc, przemJ'l!l Die- na ekotlOl1liczne wyr;yakanie nol!ooAci ... 
Cle w umyśle typu pewnO inteligencJt: miecIU. po wojnie jwia,łowej 
y 
. m1l8fJł byt doś
 tłkromDr"cb ros 
I pewne uzdolnienie, by ulłyt choremu tr6d.eł taniego kauczuku WBkuł.8k utr&tJ mi4I'Ów. Braki Ile, dajoce li4 baroIJc) 04- 
typowi dalsze przebywanie, _ dalsZQ. egzy- kolonji, zmobiJi.mwal ca1y sztab clum1- Cw.wai w lwmunikacjl. poepł-r.Dej. IlUz8- 
dencję w świecie wśród Judzi normai- k6w którym po długich. mQIJOln,.c:h łJ&d&' g61nie na linjach 
owfcb, 
nych, b1 niedopwclt, aby często z powo- niach udalo się wynaleŹĆ do8konaly pre- moŻD&by la
 gdyby wlało sit l18moł
 
du uśpienia władz duchowych ugt'Z4ZI w puat który dot,ychc:mswe. ujemIIe v.'łaś- tJ r80patz'yW8Ć w łł-łzyD
 podcr.as 
baBnJe zepeucla I pl"JleStępstw. e!wvści kauczuku usuwa do minimum lotu. 
tTzdolnlenia. do zarobkowania, a -nglę & D8wet 1:Upe.łnie. Jesl ło produkt będ... Problem teID aJe I!ł.
 
 
 
dnie odpowiedniego wy!!zkolenla szkoła cJ dJ& gUID,J tein ezem jeet łłuszez d1a pomyśłnie dwaj pUoai
 &nnJ 
pomocnicza nie daje. Ten obowi(łzek sps- skóry; zawierają.e bowiem _ pewien pu- StanóoY Zjednoczonych. 
 w Sili. 
da na rodz'iców, ktÓl'ZJ' 'W porozumieniu c:ent gumy niewWJtani7.0WIIDe.j w !lianie Diego w Ka.lUornji dokoDaU lotu 3000 kL 
7..e azkolę.. ma.łeśt powinnI odpowiedni da płynnym po IIIIIoBJlIaI'OW9II.iu wde&e. dO z szybkOL\ei" 13t\ kL .. (fOdUDt VI oUeeie 
lIemu typowi warsztat pracy, i do granicy maleńkich otwarów zna,jd.aiQoC:r ch IIII.Q w J2 sodzin. W aule lotu zaopaIrzoDO ich 
ow
 warntat1l doprowa&ł dziecko 11- młktuna s1B.rej gumy któl't 1JMCZe1ni&- w psUwo 0I'8Z ołiwę s lDnego -łJOIobł 
POśledzone w roswoje 1IIDYI!Iu widnie jęc. n.ad8ae jej 
 
-
 eła..o;ły- kt.6ry 
ę.c: ponad pien'IIS)"ID 1łlDOi'oIł- 
szkoła pomocnicsa. cmość. PrepfII'M łen pojawił filii} _!NIn- w1ł poIQoCl!CIXie zbiornika z dnI@im. rapa-- 
Doprowadzi zaś powlen;ollJ' typ do tej Bu pod nar;w
: ..Sp fln e'llm". - I' .., &a poIOO8t 15 en.. 
 w
 
granicy po ścieżce, po której w pnrro- Oddawn8 jat porsuk.immo Ia.fz'od'- 
- Si mm. 
dzle wszystko się odbywa-'eM nł.1t twt- kłem llIOiaq)lym ktM7 użyt.,y jIIiro f
 samolot ma.j,ey 
ć drugi w 
czenle I pnyzwyczajenfe. miałby być r.arazem 
 chron1ł
 paJtwo, (;..Juotnie usiłOWlll zblliyć siC do 
Gdy z powodu dężki
 \IfIDOdzenla cym up. dnJewo od ognia. i -łUn!Zenl.a a pod mm 
uj
 nim zdołallo uchwy 
hU. paraliżu, tracimy wład
 w prawej met.al od łtw8sów żrQ.Cych. Wynałsdm ci
 W)1I.ieszollJ' z kadłuła wQi I przepu- 
ręce, to clro8fł iwiczeDia dOprowadztmy te!0 udało się dokonać pev.-nemu cłu
mi- ścić benzynę i oliwo. ZaDp6trywanie to 
ręke lewą do tak1ej fJI88l)'ef,nośef, że nit kowi któr1, uzyskawszy JIA to pllll"ftlł., wo- trwaJo ca!kiem '10 minut na. 
stnen1 
wYkonywać będziemy te l!8D1e czynności, bec wielkiej donioslości tegOŻ tU& pne- 20 kilometrów Argo. 
Jakie 40tQd wYkonJW&ła WJl4CZJ1Ie ręka m"nłu zarobi nA mm gruby pienią.dL - 


!ft'. 2'2:0. 



 


· Su_ S. 


Jesienią... 
w w!ec:łi1r Jea1elm1', we 
e 
 
O& s J stoJłc:, na gw.-q spogltdam ..H.. 
l:lIlery W)'ławiam tywi 
 
Uczę róianiec: t.w6e . teJ eł6p ludzkich; 
88m . tw-kotam w 
 
 edde c: 
pn.s
 w 1DI"Ok1J, 
 -_t AU dł.. 
h.. . 

 fest, o 8Iodb I od lIII\r nrłe.. 
wnieJ8Za k&ężDb.ko 
 n1
 
Dych mane6 . . .. Gł6wlr.
 ł'q wdsf 
ą. J
oWł
 l!'ł6wk
 I ł.Y dh1gia :: 
dl) ch, Jak. 10n OCI:U, wid2Ja.lem Wf! lII18clI 
co nie był)" 
 Me 
 
ceń na jawie . . . -łCI1..,. 
GdJ w I'8IlO ciclie, 
 WI
 
i 1'QCI!drg
 od .płew&ń 
 
łIIENIem w osród. płacąc: bo WJ';' 
l1Z&łem twlU1l t- _l!.u I'OQ', uj- 
'm.. W ..-v......h JaNom. w 
pękacD błedziutk.o-rożeIlC80 kwił!Ci& 
\\' l«lT driocellli z po8pieełal1 l'tbmi;' . 
m&łem likie cudownego dnewka I 
1.ulajtc je do c:MpłI'J 
 
 
1115 cad do puateJ łu.-iI:r: SIbJ je nu: 
na emutlle wezgłowie, _ k-ł-lt kenł 
Wf r.gniecionej poduald - kwłet 
 

Y. r6ła'l),y jahłIooi - t -łlłAt .... 
DI&,ILk.11wnę "'....... pelne .knoty t pelo 
De miłości _.0 . 
Ale6 ed('ll;j", W* dalej w mflfMlliu' 
d
em tAczk
 ci
 i
 po b. 
młeDi.ltym, wJbolnJ1ll B06dńcu. A ... 
nadeezlo 1Ipa!n8 Jut .to, pcK oc:łenIłem _ 
skroni ZW'iesf.OOltj I wd.tł -łka2em "ar 
cheml onyl , ClIJ' Bit lIie dojrq 
 
pól I ",
ród ilJoża . " Col! m1 mÓd.. te 
binle twe stoPJ df'1JC4 po nWych głlnv
 
kach o b

atków, Ul lo pn.ed 
 tak 
ktom al
. zy1o, te to przed 
 

t wIe- 
roa. zn.u.a, a nłe pod w1atnl lIkwvhp 
poYoiewem. .. 
Ażem cię. md%Iał ZI1hw, dz1W1111. k81ti
 
niczko, 'Da tym zlelon1U\, M.tI1OI:D)"ID pa. 
gOdtu, nad kt.6ł-łJD1 łn.oą 11ft:! c:hwi&łJ ... 
ł
nc. CztaT arJy odeń dnJ8t w 6v.1&ł 0- 
gromny, l'OZ8
a tw'efo stnegł". e&tiery 
IIUlOkI, Im'IIttc 04 bluJrn swe słoł.e 
 
ce I Jet.t.e łWlk
 sl.na
 dał MeUdcb . 
W id.r.iałem j&ket! ąłemi peJcami 
 
WJb'eśia.1& obłokom, eo ckhe Kły Ba 
łu-aj I!wiata, skłębione, Ibi_ ,. 
łny1\i człowle1t& tak }skle - i'__l 


A poł4JCa na .wet białl'f )Iier-ł PtG. 
przed warokiem moim 
 -łldłl- 
wie fM1y 
J, sło6cem tkanej na 
ty I w -ł-Ch IItIIjoc dJM
Ja N. 
m1eńc6w, u.!t& tWIłU .. uhUecbu WBtTf- 
IIIwym, mięUtm ł lIIodtlm ł 8IIIułIIya 
1IAmIecłN . .. Pł- miecb l snez I_ 
nTCh łanów 
.. weft.i 

OC &ię, 
pI..,...c 
 ;;,ca., ......tem do Ciebia w.. 
kr7;Jł:u racll-ł7Dl . ., Cbl::iaUm .._ 
leillltwie, .trzepkiemł 
 an.ł'
 .. e- 
cromia 
 twQ,. eWa, knWtI.... 

1wio&fłEWiMmJ... . 
UpedJ8II1 twuW) . D6g ...... P'&Wie 
1demra.witlla sr;ukał dtWef PIIIJI.y rol*a, 
abT dG6 -łi& Jll"llJdsnt4 ..&a!e . . . . 
Wtedy mi snIkłaIA, a Ja w UDiIItden1n ,IG- 
wę płoooc, przyc1aJuWem do pn1& IJI'IIozy 
pł
j w J'8dY\Il--ł1 tein polu. 11ad. 
któnm w 
t. szły lIlale obło- 
ki..., 
Na jlllllJ,11ll płacie 
 W7brze.' 
ta., gdz1.o fale Ił, pieoJat)'m JtzOftm łono 
pokrnej ulrieglej im ziemI, 8dde 11M 
czerwonym. skUl'CZOn]'ID ebojanm lIOIII1J 
skarlałej, co wśród. wydm IItC tuli, po opo- 
tanJ1ll Ipt tAilcu w1&fI' dz1k1, tedY całuje 
bledemi wargami. 8mutet WBZ8Cbl!wlata 
- 
not
 przestrzeni. - 116 
 pła- 
de mQrBk1ego wybrzeła ducb mój d%łJ fA- 
!MI ok1t!!11 ta«ieł bleJy twego Etote«t 
sl4łeedat ksłężnierJ[o... Wkhel' słOftJ 
epIołJ ełOllleClJD8 twJdi 
 - pł
 
łagla roazudI -ł'OIto I bryzg1 p\&D,. 
perłami. _ ..,. łmmł -.lał nledhale " 
1It6p tWJ"Ch IDIIief1k1cll . .. Znikł biaJ:r 
t;agtel w zicłooem prr.e9t1r0ł'%U . . . 
Z&II tell Metek rudftzoz:r I R"IcdJy. c& 
legł z ł-%e1estem na muru "".tępłe j-ł DIS 
od ciebie cicMm poIIIllowimiem' .. W 
w1ec:z6r jł!8iellllY operl1 o Vln
Q oIm& 11& 
gwana spoglJł(lam ulkę . . .. Sluehajtc 
szmemll. t:rslęc7 &'tóp ludzkich, łoeltoW. 'lIPO 
ZÓW, 
 _ lDł'Oku . . _ GdzioŃ JeM 
o słodka tJ, od mgl7 
j8ra, ktl
 
J1łc:Uo .,
 

 h lD8n8ń' . . . 
WMI_ .adejUJ. 
K
a: Jak 
 
liwymt - 
redukuje się nieru do -.pytania: Jak 
świadczył dobrott- Pran'dziwe azcze- 
kie to radOŚć, któq wyłwiadCt:one do- 
bro wnosi z powrotem de lIu8ZJ' dobro- 
czyńcy ., 
1&0 FiMt.
>>>
.... .. 


Stulecie K. Miarki 
lP. Stalmacha. 


J 


lIe,aoyl 
Pnlstal"e dz.ie111&C8 D&I!Ir.eJ OJCZYm)', Da 
ZW'&n& słusznie StllrOpolsk... n.asr; ::;11pIk 
obc:holb;l w błetocJ'Ul roku w1elk, I fta4
 
kę. uroczystośt, 110 9tulec1e IIIIII"Oddn 
dw6ch najlf'pl!zyeh swych eyn6w, plerw- 
l!IZ)"Ch dzlał8£ZY na mwie narodowej: Pa- 
wła Stal macha l Karola Mła.rId. 
Cum oni byli dła 
1QSka., czem dla ca- 
łej Pol!fki o tem świadc2\Y egzamin, Jaki 
zdała ludnot!i.! sl08kA w słlanowazej ehwi1ł 
podCZIIB plebiscytu i w olillnl.ych pGWBtA- 
nlach llórno!4l
ieh. Ze ludn06ć t!i11J.Ska, 
przez /100 1&t niewoli nie zagu.hila mowy 
polskiej, ehron1łc J, w swoich ehatacb, 
jakby świętot!icl - to zuług& tej ludnoal- 
d, ale te ta IUdnM6 poczuła. w sobie du- 
cba polllll"iego, który z iskierki tneba by- 
ło rozdmuchi-ć, fA! pokochala PolskO, ja 
ko sWO OjczymO t M.
 - to lI..ług
 
tych dw6ch szermierzy kreeowych. 
Dlate@o ŚIQ8k, a II nim i mł& Polaka, 
maję. obowił.Eek u.cse1
 etulede ich uro- 
dziD jak nll'godndej. Śł" jut ulotył p!"O- 
gram uroc:zyst.o8oi, poa1&naw1aJę.c 11ft,- 
dzenie glÓWne obchody: 19. pa1d.zierm.k
 
w Katow1e
h. a 26. patddem1ka w Cle- 
ssynle.. Oprócz łe80 w ka.ixlej mieJscowo- 
ści ŚI,ska, chofby najmniejszej, Ul"ZQ.d.zió 
podobne obehod,y w p&ździern1ku i listo- 
padme b. r. Nadto wyda krótko ujęte ły- 
woty tych dwóch drzda1aczy, uwypuklone 
na tle stoSUDków, wśród jakich pracowa." 
li. Dalsrem amien.eotem Komitetu jest 
&budował lITobowiec na cmentan:u w Cie. 
1o!I)'Uie. gdzie obaj spoczywaj... ufundo- 
wać sliYpendjum dla ucqcej się młodzie- 
ży imiernll Karola MiarXj i Pawła StaJ.. 
macba, 01'1I: wydać wiQlaa dzieło które. 
by obejrr.OWłI;ło CIWoksr;t:ałt wysiłków na- 
rodowych na śł..ku od 
ueJ chwtU 
b?dzllDi& !!lO tycia 1IiU'Od.owfco w tej dJ:iel 
nicy. 
TIdt 
Ql!k ctioe utmić Ul"OCZJ'St
 lIt11 
lecia 'Ul'Odlin tyah 4Wóch .wołch najlep- 
uJcb 87116w. Ale 
i. to byloby po- 
łowiC&Ilem. gdyby l'fI8dA Polski milczaJa. 
D1e.1I8Io 
 Komitet Obchodowy 

 .iQ do calej Poł.1d, by ze $145- 
klem połączyła. się w tej tak rzadkiej uro- 
nyswśd, by to mtło Śłł-a; bJ'ło Ifflię- 
łom cal.j PolIU - 
Wydatki na UJW'¥
,enie obcłiodu hQ4 
młlłkle i Komłtet Obchodowy 1m nie po- 
doła: Dla.tego Z'WnICI. się przedewszyBi- 
kłem do 
ltuk6w z 801'Qą. pmCJ, o dat- 
kI. ebotby najmnfejae IJIL 1"'09"..,. cel 
iywqc nadzieje, te S z reszty nuzeJ Oj= 
c
n,. po zrozumieniu W8Iimośct dla 11&, 

o obehodu. POOODł det1d, które kłero- 
wa
 naJeży do 
 Banku 
H-ł1dJow.eo w Ka.
 lub OODWll8rU 
czekowego kODt& P. K. O. - 300 807 
Katowlce.Cił-Yll, «a 11. 
 1m 
Komitlet Obchodu 10000etD.ef 
 
Pawła SttAmach& t Karola M:laritL . 
PrezydJum Honorowe: KB Admłni- 
:!
tor Apostolski c!r. Atłgt1S
 Hlond, 
WOJewoda ślł-1 dr. MJ.eazysła.w Bilski, 
marszałek sejmu ś1łskiego Hon5tnnt 
WoIIlJ'. wicewoje'\lroda ślQ8ki .Zygm
 

urawsk1. . 
GłÓv.-nr Komitet W)'IkOD&WCZY: 
PrzeWoln1cZQoCY: ka. lózef Lond2Jin, poeeI 
na Sejm Rzeczypospolitej; sekret&;rz. 
Tad
usr Reg.., poseł Da Se J .m b____ . 
Uh' _1 

ypos- 
po ...,J; ,;,uonk o w1e: KOD&t.allJity Wolny, 
pn:ewodrucz/łCy Komitetu Katowickiego' 
Jan Kęd
lor, przewod.niczQ.ey Komisji Fi
 
nan'o\
eJ, Jan Przybyła, przeW'OdnicZłCY 
KOm1!'jl Litera.eko . PrllS()wej. 


LOTERIA PAI'iBTWOWA. 
Loterja Państwowa zostala. obecni 
zor¥anizowana na podstawie zn . e 
wyzs
ych wygranych rz ró a.czw.e 
nej redukcji losów I I!d
żs=f
ze l ' C S- h 
ceny. 
Il ..Losy 
becnej lo-ej loterji po 24 zł 
'.'-]Q. mor;ność wygrania P rz y P 
1 . 
ruu premji ł UIQ.CZe- 
250 0 00 zł Z j g ówn, wygran, kwoty 
. na eden 106 
SU!l'a w
zystkich' . 
loterjI wynosi 5 
12 000 WYE"! an 1 ch teJ 
się tylko na. fi() 000 zł. l rozdziela 
sów. Szanse w w:ypuszczonych lo 
zwykle wielkie, 
nJa SQ. zatem nie- 
nych, a więc co drugi. 
 25 000 wygra.- 
Losy 
 do nabycia. W:;"grywa tk '. 
kolekturach, zapas Jednak 9'L
s. Ich 
wielki, gdyż Dość 10s6w jest ]
z nie 
została znacznie. I"IR_' zmnle]sZOni 
t' . 
U1enle ł klas" 
eJ n
wy
e korzystnej loterji odb" 
eWe 
 16 l 17 paicmern.,ika. rb. ę- 


Spółka Parcelacyjna Ziem 
Zachodnich T. A. Oddział 
pomorski w Grudzl'łdzu. 
Spółka Parcelacyjna Ziem Zachod- 
nich T. A. w Poznaniu, młożona. %; ini- 
cjatywy Z. 0_ K. Z. j konc
owa.na. 
i popierana przez 
d, upo w.umifin& 
do przeprowa.d.ze.nia. parcelacyj w1ęk- 
ezych posiadłości ziemskich 
 teranie 
województwa pomq.rskiego i poznań- 
skiego, otworzyła w Grudzi4d.zu od- 
dział pomorsk..t przy ul. Solnej 
5 teL 
396, ażeby tem samem specjalnie uw- 
zględnić interesy Pomorza. 
Oddział Pomorski w Grudzi,dzu 
1) przejmuje wszelkie zlecenia doty- 
czące parcelacji pryml.tnej, 2) prze- 
prowadzą wsulkie czynności zwi4za
 
ne ,. prul'rowadzeniem na. zasa.d2le 
traktatu !"ersa.lskiego przez rząd Rze- 
aypollpolitej Polskiej likwidacji włas- 
ności niemieckiej, S) zajmuje się po- 
pul&ry


elD .zasad racjonalnej 
parcelacJi l osadmctwa, podejmuje w 
t
 celu wydawnictwo oraz udziela 
zamte
esowa.nym potrzebnych rad i 
wskazowek. 4) pośredniczy przy sprze- 
daty, kupnie i zamianie ma.jQ.tków 

mskkh I ułatwia na.bywanłe tych ob 
Jektów: p
 
wodowych rolników i 

d
I
IDle mIeszkaniowe, czuwając 
ro
ez nA
 ruchem kupna - sprze- 
daży wSEelluch nieruchomości. 
Spółka Parcelacyjna, której brak 
społecuństwo tu
sze już dawno od- 
czuwało,,! za,lożon" przez Zwię.zek 0- 
bro
 Kresów.Zachodnich. ma za. sa- 
dame wunacIllanie polsko6ci na .kre- GIELDA POZNA1'fSK.A. GIELDA WARSZAWSK.\. 

ch zachodnich j tworzenie silnych · clnla 19 wraełnla 1914 r. Z dnia 19 wrzdnla '924 r 
Jednostek gospodarczych na tych za _, Paple" procentowe. Dol
S
 . Z) tr 
: J eprzed.' lluplle 
grownych ziemiach. 
o P1rfia". Pot, Premj. (mIljon.) O.
. -( 1 nt.) D I _' -- I U1 5.16 
Aż eby S P ółce ić . d . Bony slote 0.- (... jcdea sloty.) ew ZJ. 
zapewn l eowy kie- q/a l1aty aboi. po.zn. Ziem. Kredyt. -5.70-5.50 Belgi.. .!15.S5 15.97 
runek, 
zn.:ł-wany przez Zwązek O. (za f dr. mu.) Holandia · 1118.85 100.85 1:l: 
K. Z., 
bJ
ł k
erownictwo Oddziału Po- Akcje blulkowe: 
nd"York 
23.!211a 23.24 WlI 
morskIego lderowni.k Okręgu POIIIOr- tmrs .. złotych (za 1000 mit. nom.) p.;;I Ol 5.1UaeE
ł-S.111'/z-.- 
ski
o Z.O.K..Z. p. Kalkstein przy współ Bank Zw. Sp. Zarob. _ _ -7.75--7.50 p,..,a : 15:55 .53 fa:. t7:!5 
udz1t\le wybitnych znawców w dzle .... Akc)tl _.
 Szw..jc;arja trUł. 88.30 118 7 15.4ł 
chłn.le rolnictwa, pra' l J - pnem,........: Wiede' - 7 32'/s 'l
 17.81 
Biura S p ółki DU . S wa l p!lrce ac i. Jtun .. zlot.ych (za 1000 mt. nom.) Włochy . U 7.28 
e zc
 SIę na ra
e . . . Miljon6wka 0.70 
.OO !2.8ł 
w lokal
(:h Zwię.zku Obrony Kresów g:::i Ió S
6 ł.
v CID\. ' 
75--0.n Bony zlote 0.88 
Za.chodnich w GrudziQ.dŻu ul Solna Centr:ł: Drz
n.. 
 cm. - - 3.20 Poi. zlota 5.70-5.91) 
ł/5 telef_ 396 _ czynne od 9 S-ej. B..rclkowski R. I-VI em.: _ : 
.= Potyczka doL Ul 
Gubll!ni.. SaWlCkl, Op..lenlca ł-U _ _ 0:- T"'nda. .ł.hna. 
Hartw., Co I. l-VI eJII. _ 
 .0-.-0.- "..cJe w zlo
 
Gapi"".. I-iii eu _ 4.20 5ank Iyai&ontowy 11.0O-6.05-6.00 
Hurtowni.. Skór IV em. _ _ D.łO BII1\k H..ndlowy - . - - 7 

id Viktoriu I-iii _ _ 
 8.15 Bank .Kredytowy 0.30 R Xl CIII. - o:':. 
LulI11ft Fur. pn. siemn.. 
 -.00 1'olaJu a..n" Hllftcllowy 
 . UO 
Dr. Rom"" M..V I-JVem. - 31 00 BIIft" PnemY5łowc6w Warez.. 
PI6tno 1- Ul em. _ _ 0:..5 Bank Pnem. Lw6w. - 
Pneum..tyk l-IV cm. _ _ O BenIr Zjedn. Ziem. Pol. .. - 
pozn. :p61ka Dr:&8w. I-Vll : 1;5 Bank Z..ch. 1.10-1.85-2.00 WI. - 
 
Starag. F..br. Mebli l em. _ oSo fllI1\k Zwilliku 
P. Zer. ł-Xl... . -ł.'l$-7J1J 
Serohygłe.. I em. _ _ O 00 Bw Zw. Zi
 0- 
T., !liN em. - - .. . 1
 Grodzisk - 
.,Unla (d..w,," V.ntV.ij 1-ł1I- _ . ILOO Kijewaki- - 
; 
T cndancj.. niejednolite. eu..ts lO . 0.- 
1OZNAtcSKI TARG NA BTD..n 
 P ie.- : . 0.42 
___ _ -1.3&-1.42 
lIlDtoWllllla łł-ia1 aateJUlIj. Wi.ldl - - - 0.25 
D"I.. 111. .. IM. a
o na tarllC)1lrisko R-.... S Z
:u
... 
. ł 
 . -3.10-3.00 
JJ\iej.siJi.j. 
.., ..a I i:I_t o 
 . o,e2 
Woł6w -, buh..i _, krów _ bydł.. 32 ","' 
"od
w- - IiJO 
140, cI.I4l '¥l, owiec 1so, 106s' 3IJ, prosI.'. 31: G zt: ł at . Qe - -2.&5-2.90 
._ IWIfIn¥ 6117 ... . os ..WlQe .. ..Uo-US 
JJaCClllO .;. 1. kto lyweJ I Mich.16w 
 - - 0.111 
l' Wilii : W. T. Fa1łr. C.... f'95-5.3o--i.1I 
...w. slotyc.h!. Łuy -. . .o.-D.I0 
Z.. b
łQ POleto, Oatrowfte - 2.00 
kil. -ł 91- U kL 78- m 111, 5tI--8O D
wo .. 
 - - 8JS 
IolR_' Za cIelętL Wuu. T. Kop. Wo;aIa (fIlO) . 7.65 
--7 S
W II kl. 11&- lU ki. lOG- _." (50) - 7,8j! 
Z.. OWOIIo ." (25) - -7.75-7.90 
klasy U kL - Dl Id. . ... . (10) - .7,8b-7.95 
I kia Za 'winie. · " N (5) 1.00-8.10 drobne ".10-8.20 
. BY 136-138 II kL 12+-1. m kll1G-114 Nobel 2.25-1.80-2.15 VL CIL - - -,.- 
p.081
t.. :la p.r. 6-8 tYI. . . 1:ł-15 Celielsld .. - o--O.8I-(),82 
.. . 9 -._ _ 17-2Q · LIlpop - -. O.
7S-D.M 
Przebłq targu. SpokojJl.lIo Modrzej6w (100) 6.9506.99- 
POZ.lf.ANS.K.A. GI&LDA ZBOtOWA. Horblln- (dr., O
93J:

 
Poznali. ,,,. IX. 1924 r. Opt
dn - . 0.-' 
Warunek: Handel hurt. fr. lit. uL ładunk. POO1Bk.. uo-UO-1.35 
wag. dOlmw 100 Ostrowo Z..kł. - IlOO-9
iO 
Zyt . zaraz za kg. w ZIoIYch. 
t..r..chowice _. 
 .3.00-3,33 
PS':nlC8 - - - - 21.50-2250 zł.. .P..rowozy - 
 . - -0-.-0.- 
M..ł... iytn. 85 - .i. - 23.50-25.50. Rohn ZielińskI 000-0.- ..JV V- - 0.- 
70 proc. won. 1!6.00- . Rudzki I 50.... - - 165-1.60- 1 . 1 ! 
M;"" ps
 65 . 'l · 31.00-33.00. U
sus 2.50-2.110-2.55.. - lU. 
m.. - -,- 
Osp iytn. proc. w wark. 40.50-42.50 Zlelenlcwski.... . 11.00 
. .. psHllna _ : 13.25- T.....c,J. ,ł..ba, 
Jce .. br 11.00- 

E:::, .7'- : 
:::

 : 
'UG&.I J..... . - - 3.50-3.80 
Usposobienie mocniejsze Z od . 
nych br..k dowozu Zap..sy b lOW u pr..c 1'01- 
pokP)rw." popytu konsumpcyjn
,

. na rynku nie 



. 


SLOWO POMORSKI!: 


Z Berger6w 
p. L Adam Dreyfus..Rubln. 
Mamy. do %8J1otowania nowy rodzaj 
szabes-goJostwa. Przed kilku laty przy 
był na Pomoru z Małopolski p. L. A. 

 Berger 
 założył w Toruniu szko- 
łę bIUrowośCI, stenografji itp. P. B. wy- 
stęJ?Owal..n& gruncie toruńskim jako 
..
ala
z, narodowiec, hiałal, o ile 
n
 WIadomo w Sokwe, wygłaszał pa- 
trJoty
. przemów
enia i pisywal ar- 

ykuły l C'leszył się Jak. najlepSl4 opin. 
JQ. 
Na. drodze swego zbożnego iywotu 
spotkał po B. ZDB.I14 w Toruniu dent - 
stkę p. Dreyfus-:Rubin które ] ' naz. _.
l 
\VJ1nO -.r-. _ .' ,w......o 
wme ,,"...uwc:zy o jej pochodzeniu 
choć. podobno Już eWangleliczk.ę, i _ 
pOIDJ.mO }I?deszłego już wieku - .zapa_ 
łał ku meJ mlcxWeńcq. miłośe4' _ 
pragnął JQ. poślubić. l za. 
J eszcze gor
ej pragn fa. teg 
Dreyfus-Rubin, bowiem jJ.o opt
tl
 
op
ć miała. w na.jbliższym czasie 
granice Rzeczypospolitej, a tymczasem 
praktyka d2Jęki licznej p o la k i e' kIi 
enteli wzrastała; węzeł mało ński] 
Bergerem miał je' dać ze z p. 
polskłe Ab unik J Ć oh)"'Watelstwo 
- y nQ. ewentualnych tru 
dnoac1 ze strony władz mi da" 
wyjechała. do b. Kongres6
k101 para 
dobno w Włocławku wzięła ŚI
CPO 
udzielił go pastor CZ y - " In ni . 
 
m Dość " ' uw... e WI'C- 
y. Z.e opta.ntka wróciła do T 
ma j
o obywatelka. polska.. oru- 
NIe kwapi się tylko ze zmi.1.n 
go ne.zwiska dal - fi . 
 SWe- 
skiem Dreyf
R:lm 
J
r
 nazw i- 
ka w 8Wojem mie
' też miesz- 
ro"..... ł . lU przy ul. Sa- 
--ł a ma zonek zajmuje sw oj k 
lerslne miel!lr:k . e awa 
sklej tak .. ame p
y ul. 2eglar- 
żen1 ' f . n cala ta I'Iprawa robi wra- 
e mgowanego ma.łteń8t 
tego j.edynie w celu udar
::,,
war- 
da.lerua O'ptantki. Qu..... wy- 
Pyte.IUe tylko czy wł d 
się w ten sposób odz' . & 2e pozwolił 
społeczeństwo za.r
 
c za nos, a te 
na ten nowy rodzaj 
 oo}lowiec1nio 
na z Bergerów Rubin-D sgoJstwa pa- 
pewna. reyfusa. to rzecz 


PO
d8D; lany Daród p.a świecie, tylko 
woln':' t
;!::n
:
Zł' zbolla
aJQ .dobro- 
Jaclel&k, ŻJ'dowsk QW k ą arm)ę Dleprzy. 
Q upujQc u :ł;yd6w. 
\ 
 



 wneiDla 1t2ł. !qr. !20. 
L ZTNABODO


S




V
 
 ] 
ZAWODY LEDOATLETYCZNE. aJlwaldt, Fiisfeld. laworski ;:-ł. Ja. 
WarBs awa 17 9 (PAT,
 8k.i, Cha.tel$in. · trzew_ 

yn1k.i pierwszego dnia akademic- Skok o tyczce. Pierwszy E' 
kich międzynarodowych zawodów ]ek- stonja.) 3 mtr. 40 cm. (Akad IY&a: (E. 
koatletycznych pnedstavl.iajl) s.iQ jak kord EstOlili pobity), d.ugi (Iniclt'i re. 
[)B8tępuje: wce) Rzepka (Polska) 3 Ul. : rozgry 
Przedbiegi na 108 mtr. Przedbieg l: Neumann (Estonja) 3 Ul. 20 c' \rzeci 
PierWszy Porritt (Nowa Zela.ndja) 11,1 P :

T
i



 ł.OO y W 
tr. ( P
dbieg 
sek., drugi Lucian1 (Francja), Przoo- ek. OJ'"J rugi .. 8188 POlska) 5H 
bieg 2.: pierwszy lackson (Francja) 11,4 s . D Temburg (Estonia) 55 ł ' 
sek., drugi PiQ.tkow!'ki (Polska). Przed Przedbieg drugi: 1 laanwald (&:to s
k. 
bieg S: pierwszy Perrain (Francja) 11,5 54,5, w:ugi lackson (Francja.) 552 n]a) 
sek., d.ru!i Weiss (po1&ka). Wobec cze- 
Zedbleg 3: pierwszy Beteine (F sek. 
go do finału wchouI,ł.: Porritt, Lucia.- Ja) 55,6 sek., Valko"ger: wobec cz ranc- 
ni, lackBon, Pi4tkowski, Pa.rra.in i finału wchodq.: Weis
 laanw ego do 
Wela8. eon, Beteille 1 TeJ.n.bu..g. aId, Jack 
Przedbiegi na 800 mtr. Przedbieg Rzut dyskiem. Pierwszy S 
pierwBZY: l ]{ostrzewski (polska) 2 ki (polska) 87.87 mtr dru o/dłows- 
min. 5,2 sek. VilIeneuve (Francja), S (Francja) 34,60 S Paui' (Fran
 Sempe 
Ka.rczewski (Polska), 4 JaanwaJdt (
 mtr. i bieg łOQ' mtr. z płotk c].
) 81,19 
stonj....! Prze
eg 2: pierwszy. Ffulfeld strzewski (Polska.) w l m't:
/: Ko- 
(Estonja) 2 mm. 2,8 sek. drugI Jawor- (polski rekord pobity) drugi S. sek. 
sld (polska). trzeci Kostrzewski n (Francja). Zawody zakoń unon 
(Polska), czwarty Chatel8in (Franc j a), 1 18.20. Da.lszy ciI)g ZlwodóC::ły silę o g. 

obec czego do fina.lu wchodzłł: Ko- god.z. 15. . :w P Q.tek 41 
t Dział gOSPodarcżi. 


I 


- -- 


- 0.- 
. toOO 


- 


Kaltw Ciekaw. wydał,. jako tom 71 
lwojej billljotek1 now. powiesć Wacla wa 
Filochowskiego p. to Człowiek w ciem- 
nych okuI8l'ach". l.;'t tO jeden E tyeb, 
tak modnych obecnie ugraniclł utworów, 
wgłQbia.jljCych sił w bezdnie Jl88&delt -- 
tury ludz.kiej, zbacEajQ.cej na. pogranie&!' 
obłQdu. (t'iIochowski J:8'łębił temat n. 
leżycie, nie sdal"ł ID&Ski taJemniCZO:!ci, ' 
st.a.rał sił jedynie o wierne oddanie tyeh 
_ystki:h pneżyt, w je.kie bObator !e go , 
opanowany manł., pop6d&. Jako pl!&!,I 
wytrawny ,majQCY już za sobł spory do- 

 Uteraclli, wyazedł zwycięsko r; trud. 
ności, jakie pięk'zyly eię na ,k6Żdym_
 
ku i dal powieść za.jmujQCłb a J.r.....e- 
wszystklem odbiegaJltCO d&leko od 
Io- 
nu, który coraz banWej op8lWwuje F 
wieść poJslt.. 


nr. IiliiSkw 
I. LP. 21t. 


IdrOlll1 dziBCI iBplllllafwll1 
. ,BI, UQ4, J759 
cł..JCłe SWOIIII z..miast tranu 
ttJecorol" 
n..jsk
tea&nielszy środek 
pruCIw IIlIemli, 01l61nem 
o3f..bieniu i niedokr"'isto'
 
Lab. Chem. I Apteka Ka, 
A. BukowslUego . 
Warszawa, larualio,ska 5l Tli. 1]-19. 
!ądeć we wszystkIch ..ptekach 
I sW.d..ch aplecuych.. 
Wystrz:cQ..ó sit: naśladOwnictw.
>>>
BLowv POm:OBBIUE 
Zdaleka IZbliska. 
1 
BERLIN. (Korzyści W)"SOkJeg:-WUo- 
!'tU,. Do pewnego magazynU kont kc"! 
skiej p
 
aiserstr. włamaU siQ 

:ę 
i pozablerah cał
 masę ubrań pl je 
kó . - ,&.szczy i 
futer, w t re Się zaraz POubiera.li J dn 
tYlk° rt l!zt t Ukę zostawili, _ a mianowici: fU
 
lro a ys y operowego 
Iezaka, które było 
dane do pop
awy. WIadomo, że Ślezak 
jeet olbr
lego wzrostu, nie mógł si 
wiłc taki pIerwszy lepszy złodziej .ę 
obrać, a sprzedać Jest trudno, bo fU
 :: 
tak ni?ZW?"kłQ. miarę. MiaU oni niezawod_ 
nie WIelkie zmartwienie z tego d 
futro bowiem jest wielkiej wartoś
wo U, 


DE
C
, ) Pomorze szczecińskie. 
(Pro .ne s rc18.. Pomiędzy komuni- 
litami & "kriegervereinem" oraz 
,,8tah1he1mem" z Szczecina ..1ft' . 
. poś '. , ..
zaJą. 
cyml 
.a. Wlęc
e chorągwi "Stahl- 
belmu w POde]uch - Finkenwalde 
przy
zło D& dworcu w Podejuchu do 
wBlk'J., w tok
 której zabiŁl został ie- 
den. 
 zapaśników a 6 ciężko rannych. 
Poli:,J8. sprow8;dzona autami ciężaro- 
WEm1 :ł: Szcze,:,na przywróciła Spokój. 
(1
 
ać. ?bie bojowni
ze part je nie 


 robI!) próbne ćwiClZenia, zaA 

bcJ& jako trzecia. gra rolę Sędziego. 
NIemcy doskonale się bawilłl) 
.S!'ABOG.ARD. Pomorze Słupskie. 
(NIema źródeł nafty na. Pomorzu). Nie 
dawno temu podawały dzienniki wy_ 
c
odZl)ce. na 
omorzu po tamtej stro- 
me granIcy wiłldomość, jakoby na Po 
mo
u odkryto źródło nafty. Powta- 
n:a]Q.c tt WIadomość wyraziliśmy wów 
cz
 Wl)t
liwość "': wiarogodność tego 
doniesienia .O
nIe instytut geologi- 
ny w Berlime ogłasza wyjaśnienie, 
które wykazuje, że nasze niedowie- 
rzanie było uzasadnione. Instytut ten 
bowiem twierdzi, że wiadomości o od 
kryciu źródeł nafty 8Q. mylne. Plamy 
ol

, jakie. zauwazono m. in. w po- 
Wlecre saa.ckim na przestrzeni 10 km. 
nie SfJ czem innem jak tlennik.iem że- 
laza, które zauważyć można na wsze! 
łjch bagniska.ch torfiastych. Wiado- 
mości o rzekomych źródłach nafty na 
Pomorzu powtórzyły się już kilkakro- 
tnie, Z81WBZe jednak okaza.ły się myl- 
nemi. 
BACIBORZ. ilpt Opolski. (Czuły ro- 
dzie). W sobotę po południu wzięła polfcja. 
na ulicy Bocatrsfr. w obronę żonę pewne- 
go robotnika 0l"U jej córkę, które, "czuły" 
lIlłŻ I rodzic wnędził 
 koszuli na uli
 


I 
8ZU!!'twa. 
 8I"eeztowala poDcJa. . 
oddala go w ręce ale tym l 
wego Jrok\8'a
 który 
 pre.wdzi 
lOm
o
m młodz1e
DUe 
 tym 
naJezy, ze F'erster Jest 8łuchattem 
 
WARSZAWA. (S . pl'8.wa. 
jedwabi). 17 b . a.mobóJstwo króla. 
BieJa. ki. . m. Wlecwrem przy ul. 
schod ns 
J 25 z okna " pięł.rti. kla.tki 
czym OWeJ wY
koczxł w celu 9amobój- 
zna.n na 
wo
e -i2-letni Leon Bocian 
. y w dZIelnicy nalewkoWskiaj ku- 
flec . towarów bławatnych zwany u 
al'lne "Królem jedwabi" Pad . PD'P B 
elan r zb.ł . aJ
c o- 
cU dr 
. I szybę na 2 piętrze, wywró- 
d Ś a IDę i uderzYł llQgarni o skl"YVTi.. 
o miecio -
..
" 
gk Lekarz Pogotowia stwierdził śmierć 
w utek pęknięcia. czaszkl 
B Wobec wyda.tUa przez doktora L 
lachera zaświadczeni" Ż e P Bo ' . 
od dłu' ..... clan 
na zsze
o czasu leC'zył się u niego 
rozstrÓj nerwO\\"y z manj
 prześla- 
dow
zQ., p. prokurator zezwolił na za. 
brarue zwłok do mie.!'Lkania. Boc . 
przez mi . b ł lan 
b d' i esllJ,C y na kuracji w Marien- 
a ZJe przeo tygodniem wrócił do 


zawy. PrzyCZYDł samobójstwa. by- 
pacz z powodu zastoju w handlu 
wskutek 

o zabrakło mu gotówki 
na. wykupleme weksli. 
.POZNAN. (Rehabilitacja. dyr. Konopiti 
s
lego?) W sprawie afery dyr. Konopiń- 
skie g ?? donosą Obecnie z Poznania, Iż w 
najbbzszych dniach n8.Stąpi Uwolnienie a- 
r
sztowanego pod zarzutem poszkodowa- 
ma skarbu państwowego _ d}Tektora 
Banku Komunalnego dr. Konopińskiego. 
l
nocześnle nastłPi też jego rehabilita- 
C]a. P
s?Ia.. poz
ańskie stojł w obronie p. 
KonOPInsklego I wykazujł olbrzymie jego 
zas
i, poniesione dla POlski. - Cała wi- 
na Jego polega na tern, że uchylał się od 
spelnienia. nakazów, otrzymywa.n)-ch z 
Warszawy, które uważał za. nieuzasa.dnlo- 
ne. Dochody z tranl!akcyj hipotecmych, za 
wartych z dłużnikami hipotecZDymi b)-ły 
przez dr. Konopi1i!'kiego lOkowane w Ban- 
ku Komunalnym, podczaI! gdy państwo 
pragnęło je rezerwować dla. siebie. 
a 
tem tle powstał z mlnisteT8twem filJllll
w 
spór, który doprowadził do zwolnienia p. 
K. ze stanowiska. dyrektorII, a następnie 
do aresztowania go. Defraudacji żadncj )J. 
Konopiński nie popełnił - majq.tek, jaki 
posiada, osiq.gnQ.ł wskutek przyznanej mu 
tantjemy od czystego zysku banku. 
MACIEłÓW. (Nie przechodzić obok po 
ciq.gów)_ Z Maciejowa w pow. za.brz!'kim 
donoszą., że gdy zwrotniczy Pa.weł Kurcz 
szedł ścieżkQ. na linji. kolejowej Bylom - 
Gliwice, spadł na. niego z pociq.gu kawa- 
łek węgla, wa.żQCy około 15 funtów, któ- 
LWóW. (Przygoda w teatrze). W ry go tak poważnie uderzył w szczękę dol- 
tutejszym Teatrze Małym. polakiero- l1Q., że Kurcz stracił przytomność i runęł 
wano świeżo fotele i rozpoczęto sprze- po nasypie z wysokości 8 metrów na dół. 
dawanie biletów, anim fotele te wy- BYDGOSZCZ. (Wojna o zwłoki ko- 
schły. Skutek był ten, że widzowie, gucie). Niezv..ykłe wIDowisko miała pu: 
ujmujący te fotele, poprzylepiali się bUczność przy kanałech u wYlotu ul. 
do siedzeń l pon.ic;zczyli sobie ubrania.. Wrocławskiej: Duży pies gończy gonił, Przedstawienie laangaracyJne Teatru Ilustrowany będzie zdjcciaull fotografi. 
Mianowicie wśród toalet damskich pięknego, jak bażant, koguta. Kogut w, 1IIfejskiego w Grndziłdza. We czwartek, cmeml, japońskiej roboty. 
było wielkie spustoszenie. Gmina., ja.- panicznym strachu chciał prrelecieć dn. 18 bm. rozpoczęto nowy sezon testral- Stow. PolUJe! 1II0d.deły KatoUcJdej 
ko właścicielka. tea.tru, układa się te- kanał, uniósł się w powietrze, lecz w. ny galowem przedstawieniem, które 'Zgro- as łr6dmldcla zwołuje Da niedzielę, dn. 
raz z elanemi osobami o wypłacenie połowie przestrzeni osłabł i wpadł do' madzilo nojwykwintnlejszę. publicznoŚĆ 21 bm. godz. 2 po południu zebranie plener 
im odszkodowania., które wyniesie wody. Jak wiadomo, kogut nie ryba, GrudziQdza.. Odegrano 1 akt "Nocy llito- ne, które odbędzie się w sali nkolnej prz, 
bardzo poważnQ. sumę. pływać nie umie i wkrótce prę.d po- padowej" Wyspiailskiego, akt III. "HaIki" ul. BrackieJ. 
L6D:ł. (FaJsr,ywy prokurat.or.) Wol- niósł go na śluzę. Moniuszki - wkońcu wystę.pU balet w Koaoert l'adlotelełoaieZlly . LulaIe 
iowi Joskowi FersteI'oWi z Piof,rkowa za- Jeden z robotników, widzQ.c kogu- "Weselu vr Ojcowie" układu l. Plotrow- Staraniem Zwl
zku Kresów Zaehodn. od. 
imponował ogromnje urząd prokuratora. c
 tragedję, zdj!)ł buty, "W'8Zedł poJ !!kIego. był się we czwartek, dnia 18 bm. o 1!'0d7 
A jako członek n.a.rodu wielce praktye& śluzę i chciał koguta wYłowi
. Trud je- Odczyt o "zenicie tw61'cllOicl Cboplu" 8,30 konce
 radjoteleionlcmy w Ł&lIn1e 
nego umialł on swe lD8l'2'.eDi& polQoCZYć z go rostRł uwioeńcumy pomyśłnym skut wygIosi wkońcu przyszłego tygodnia dr. w hotelu Szpitera. 
inte!"e.Sem ffrw:JsoWY1I1- Spra.wa miała Idem, jakkolw
k wydobył jut tylko Witold Bełza. z Bydgoszczy. Odczyt ten Z Tow. GłmDUI. ,.8ok6ł". W Arode, dn. 
się tak: Sied7.i.aA on w łódzkiem więzi.e- zwłQki kogucie. jest jednym z cyklu odczytów dr. Bełzy, 17 bm. odbyło IlIę w lokalu Klubu Obywa,. 
niu z niejakim Ga-UckiJn I: Łodzi- Fer- Gdy robotnik ów wyszedł na brzeg znanego jUż w Grudzlq.dzu ze IIwolch ptt telskiego (w Wielkopolance) zebranie 50. 
ster ukończył karę ł'AL 06zustwo 
 s!-Y':'" i jak triumfator niósł koguta do domu, pn:ednlch wystQ.pleń, ilustrowany zaś bę- koła. Omawiana była sprawa urzodunia 
niu b. r. i po wyp
u I: Wl

 abY go zaI'6Z rzucić do garnka, przy- dzie niezwYkle wytwomł grł ZDakomite- jubileuszu 3O-Ietnlego Istnienia Sokoła "" 
\Vpa.dł na: doskcmaJ.y pom,ysł zdobyCl& ple sk
ły do niego dwie 
j1lSZOlle ko.. go pianisty polskiego dr. Regamey. PubU- D8l1zem mieścle. Ustalony został poI"Lłdpk 
niędzy. W tym oeIu ud.al się do ojca. HB.- biety
 właścicielki topielca. i gwałtem czność grudziędzka okazuje żywe mlnte- urOCZystoścI, wybrano teł ścisły komitet 
zanego GerlLckiego z przewieszo;n.q. 
stę- chcia.ły mu nieszczęsne zwłoki odebrać. re!!OWanie odczytem. jubileuszowy, który energicmle za.jmle 
 
g
 czerwonQ. przez piersi I k
 
 Robotnik bronił swojej rzekomej właI;-. I Odczyt Wacława Sleroszewsldego VI I'TZYgotowanlem urOCZY8toŚCl. Przypomi- 
nYD! w I'ęku i p!7Jl'dstawiW
 
ę 
 'Grudzltdz11. W poniedziałek, dnia 22 b. namy Jednocześnie, Ił: dn. , pafdziernikl 
POdprokurator łódzki Ma.r.kowski oświad- ......... ...................... 
 Im. wystQ..pi makomilY beleb'ysta. Wacław br. odbędzie się walne zebranJe Tow. ,,80 
czył, że mógłby zwollDdć m}
 er:lic- : 'ubl - I " ZRI Dod ..... 8 ' : Sieroszewski s odczytem pl.: ,.Na wul- kół" o godz. 7 :wieczorem w sali Bazaru. 
kiego po wypŁIIiceniu mu natychmiast : U , 11II1 .. .. 'kanach la.ponji". Niezwykły dar słowa, przy ul. Monlu!lzki. Po zebraniu odbęchle 
kaucji w sumie 100 milj. mkP.. StarY. Gw. Za. 
kon.a
. Z _

" adoIRoACł4': jakim włada autor "Riszta.n", n1eprze- !Ile w1elka zaba.wa, wobec czego poqdane 
licki uwierz)'ł n& słJwo i me 

JTZe' : i IImJejętno
'ł o pGraql "::
:
 WJ . brany materjał przygód, jakich zaznał jest, ał.eby druhowie przybyli z rodzina. 
80 D1lI J on- . prawego oka oras ze ę w · __,_ h dłu mt ł uroczemi córami. 
\\aj
c mist)"fikacji, wręczył . 0-. . czll5ia lec:zeRia sł.łIIIłam łł- l'ej'cIrodR peRW : .Wacław Sieroszewski w .........., swyc 
!ówkQ, a na brakujQA:e 20 dal złoty ze8&- . D S d o
ie -w 'Fo- . gich podróży na Da.leki Wecb6d. składa- Amatorskie 1t6łko dnmatJCZDe. Z Ini. 
rek 1ej samej wartości. F
 
ro: r. zaa r-irriIl,PlacTeetr. : ił Blę na to, it, odczyty jego cieszyły cjatywy Towarzystwa Powlltańc6w I Wc- 
kurator zabrnł pieniądze i zeg
 i znikł : ..BÓG zśP£AĆ"1 : !'ię luż w róinych mia8ta
 ł.'0ISk
 . sta- jaków w Gruchlę.dzu powstało amatorskie 
bez \Iadu Gdy po kilku dWa.ch młOO.y . . (OtS12 i Il'm powodzeniem NiewQ.tpllWIe tez I pu- k6łko dramatyczne. Ze wr..ględu na wlel- 
Gprlirki ;. "ipzi
:ia: nie wracał udał się: W..okT
 i{Z;:'EK. bUc:zność grudziądzka zjawi !'Ię w dniu )de u
gt uztalc:ęce, jakle oddaj, wgc 
irgo {)jcic do sądu. aby wyszukać pana I: 
 S_twa VI Scuqa1'łzie. . 22 bm. tłumnie w I!a.lach Teatro Mie]- I rodzaju kólka. amator6w przedewszY8t- 
JJodprokUra.tora.. Tu dopieł'O otwarto mu I : 511'. lUZ . 
!tieso o 800z. 8-e
 wieczol'8lD. Odcz)'t I Idem !IWom cz1onkom, ulliłovra.nla Tow 
- . . 
-
........ ()- .. ... ... ..... .................. .. 
Oczy, z{' padł ofUll"l} wyra.tmo.._- 



 


Z OBCZYZNY. 


I 


Z KRAJU. 


- 


niedziela, lUBa n-go tvrzełDfa lUt 
D06ci, a tłum.. - 
raz n
 d głlplOW podzielił 8Ię za- 
...... Wa. wrogie obozy. 
Ponieważ ludność Okola. 
 b 
d%JO krzewka, b m ""- ar- 
do dotkJ. J"""Y wkrótcę d08&ło 
to że nftl:!.:ch rękoczynów, gdyby nie 
, .............edł posterun.kourv któ 
całe zajście zlikwidow nI. . Ty 
f::ik w r
 właścic1el
 a
 
: 
OWI wysf.4.pić na drogę 8Qdow. 

=
odzenie za. bohaterskie wyło- 
INOWROCLAW (B 6'k '. . 
Przy ulicy Cme 
 . J a. P
]:Uow). 
toku bójki mię
y n: b dwa] PIJB.Cy 
 
małe dziecko A ł. .pokaleuyli 
wała POlicja.. wantumlkow areszto- 


L 


Z POMORZA. 1 
KARTUZY. (Zagranicmi goście.) \V 
dn. .11 b. m. bawUa w Kartuzoch w-ciecz- 
ka 50 studentów i sIUdentek angielS'klc:h 
s
ocklch i z kolonji afrykańskich I fn
 

JSkich. Jako prr.ewodn1cy towarzyszyli 
'';n studenci Polaey. UJ10Czystem pnyJę- 
CIU 
II: 
Ia.sto z odpc:m1ed:n1emi prze- 
mÓWIewamI i obieWale w hotelu wyciecz- 
kowcy udati !lię 00 Ul"Oc:ZO położonego 
Chmielna, 
STAROGARD. (Z życia kupieckiego.) 
ZnaDy powszechnie działacz narodowy I 
społeczny p. C

ław KoraaSZllwaki obję.l 
zpowrotem swóJ Illteres, nad którym "we- 
go c
su zarądzono przymU.6owQ. admlnf- 
;;1racJę z powodu trudności finansowych 
powstałych skutkiem Ifc:hwiarstich pr:' 
CC!ltów bankowych (2 proc dziennie). Tu- 
teJ!'ze spoleczeństwo cleszy się z tego po_ 
wodu, gdyż p. Korn8.Szewski dużo działał 

Ia. sprawy społecznej i narodowej. Cios, 
Jaki spotkał p. Kornaszew!'kiego nie był 
'
ynikiem jakichś spekulac) j, lecz skut- 
kiem wygórowanych procentów b8DJto- 

'ych, jakie musial placić I jakle już nie- 
Jedno przedsiębiorst\\O zach\\ialy lub na- 
wet zrujnowały. 
PE
PLIN. (Włamywa.cze w pałacu 
biskupim.) Jak donosi "Pielgrzym" w 
nocy z poniedziałku na wtorek okoro 
8'?dz. 1.2-1 włamano się do pałacu 
bISkupiego. Sprawcami włamania sQ. 
wprawni mistrze-włamywacze o czem 
świ
dczy fakt, że 
Yduszono' szybę w 
oknI£' za pomocł ciasta, ażeby nie po- 
r:o
1
\..-.ć śladów w postaci odcisków 
palc
 1 nic robić hałasu. Poot\\ieraw- 
szy Wi'zystkie okna f drzwi, by móc w 
danym razie łat\\iej uciekać, zabrano 
się do "roboty". Ze z:rzęcznie pootwiera 
nych szaf, szuflad itd. powyrzucano 
. wszystko i spakowano w poszwę róż- 
ną. bieliznę oraz zabrano srebrne wzgl. 
posrebrzane łyżki, widelce i noie. Gdy 
załatwiwszy się na. dole, jeden włamy 
wacz próbował otwOl"zy
 drzwi do sy- 
pialni na II piętrze, zbudzona już sio- 
! sua ks. biskupa zaczęła. woła.
: Zło- 
dziejel To spłoszyło nocnych ptaszków 


S1r.'ł. 
kt.óny dali dra.paka. Gdy panna Ro. 


eter wYl!zła z pokoju ujrzała przed 
........Iami jednego J:e złodziei w (Lzar- 
nem ubraniu i, zdaje się ta.kfc & rar- 

 mukł na. twarzy. Srebra podał b I 
WIdocznie już poprzednio wspólnlko
 
prze
 okna.. Gdy zbJegła. na dół, biegł 
r:a. 
I, po schodach ów spłoszony zło- 
dzieJ. Przywołano natyrhmlast Polkk 
K

endB?t p. .Raakow8ki przybył na 
miejsce l 8tWlenlz.ił stan rz8rzy 
 
czem wysłano posterunki na IIt
("ję i 

a WSZY
kie drogi. N1kt podejrzan 
Jednak nle wyjei;d;.ał noCl ani nad 
 
nem. .Zawiadomiono równiei: ekspozy- 
tur" 8led
ł w Tczewie, lik
d P rz , b yło 
, urz('dników 
 p. naczelnikiem Roz- 
w
d
\\.skim na czele. Zanę,dzono po_ 
śCig I wszelk.ie l!irodki ku uj\!ciu wła- 
mywar.z
, których przywódcQ. jest zna 
ny polIcJI dobrze z różnych sprawek 
wytrawny bandyta, ma.jłcy wspólni- 
ków i u
rywajQ.Cych go pomocników 
w Tczewie i w powiecie. OstatnIo u- 
krywał się na tratwach u flisaków na 
Wiśle. - IW poniedziałek po południu 
włamywacze ci - było ich dwóch 
przechadzali si" po parku biskupJm 
i rozmawiali z prarujQC4 w ogrodzie 
kobiet'ł, której nawet pomagali w pra 

y, 
y móc lepłej rozejrzet! się 'IV poło- 
znlU. 
TCZEW. (Otrncfe grzybami). Po..- 
żydu trujęc}.ch grzybów zmuła M-letni" 
Marjanna. Goralka. 
LIDZBABK. (Śmiert w pIorr11!n'adł.) 
PodCZlU! pożaru domu w nocy na 8 b. m. 
znałazł śmiert w płomienJ6c:h wlakiclel 
sklepu bławatów Kopiewicz, który 
wszedł do płOTlQ.Cego domu aby wydobyć 
gotówkę. 
CHELIINO. (Ruch W toW&rzYI!lt- 
wach). Podoficerowie rezerwy - ko- 
ło Chełmno - Zebranie odbędzie si
 
w niedzielę dnia. 21 bm. o godzinie I 
po południu na. saU ,,DwoM! Chcłmiń 
skiego" w Chełmnie. Na porzę.dku 
dziennym 8ł wAŻne spra.wy, uprasza 
się przeto o udział wszystkich rzłOD- 
ków. 
Podoficerow rezerwy, doted jesz. 
cze nie zorganizowanych, oraz sympa. 
tyków tegoż zwiłZku proaimy o za- 
szczycenie nas swoi, obecności, na 
zebraniu powyższem. Przyj"cie no- 
wych członków następi % godziny 
przed rozpocZfdem obrad. 
Jednośćl Zarz,d. 
CHELllNO. (Święto przysposobienia 
wojskowego). Dnia 21 bm. od
zie.it 
święto J!l'ZYspoeobienJa woJsko'MIgo w 
Chelmnle staraniem z&rzJdu obw. Cheł- 
mno Tow. Pow. i Woj.. w którem biel'U! 
udział 20 towarzystw powiatu cłIełml6. 
sklego. 
NOWElIIIAB'l'O. (Potu). We wto",k 
spłonęła. II1odoła wraz II: chlewem I sto- 
giem zboża naleŻQC& do p. P. S1emskł.o 


I WiadomO
cI Z Grudziądza I okolicy. I
>>>
ar. & 


RawO PO_OBSIU!: 


Powetańców ł Wojaków naJeiy gor:tCO po pray ulicy Chełmińl!kiaj. W
i4 n85
 
ta8Ł Ca1ltowity dochód z urztdza.Dycb pujtc6 oddzWy: 
pnedsta.wieil przeznaczony będzie na bu- Druhowie klasa A: 6-do bój ł) bie@ 
dowe wiasnel!'o dOlXlu Tow. Reżyserem sek płuki 100 mtr., 2) Ikok w daJ, 3) skok 
cji drama.\ycmej koła mia.oowa.ny został wzwYż, ł) rzut 
czepem. 5) Rut dy- 
znany w Grudz4dro wła.ścidel firmy "Re sklem, 6) pchnięcie Imłł 7,25 kIg. 
kord" (pI. 2S Styczn
 p. Wł. (4tkowfik.i. Druhny 3 bój: 1) bieg płaski 80 mu. 
Niewłtpliwie wro!zone :r:dolności, jakie- 2) skok w da.l, 3) rzut piłkł krokietowł. 
mi 
e zadziwia nu p. Gttkowskl w Kiasa B 
cio bój: 1) bieg płwi, 
Grudd,dzu, Z88
piQ tym ra.zem dr&lIl..aty- 100 mtr., 2) skok wdal, S) rzut ręcznym 
czne studJa. a. z:reszto. "odwaga zdob)"wa granatem, ł) Pehnlęcle kulił 7:J! klg., 
m
ta" - jaJt. mówi Rosjanin. 5) rzut dyskiem. 
Zebrenie mleczlI1'ni odbędzie się w Młodzieży męskiej ł bój: l)Bieg pia- 
poniedzlalek 22 bm. o godzinie wp6ł do 2 ski 60 mtr., 2) skok wdaJ, 3) 

k 
III (jrudziQd1:u nil sali "Bazaru" ul. Moniuszki wzwyż, ł) rzut piłkę. Ul!za.t
 
nr. 8. Mlodzieży żeilskiej 3 bój : 1-) Bieg 
Ze Zwio,zkll PodoUcer6w Rezerwy Złam płaski 50 mtr., 2) skok wdal, 3) rzut pił- 
Zachodllleh Ib:pUtel Pol (koło w Gru- kQ dęto.. 
drlęd1:
). W niedzie.lę, dnfa. 21 bm. od- Foczłtek za.wodó", o godz. 3-ej po 
będQ Ilę o godz. 8-eJ rano za.wody 
rze- poludniu. !ia za.wody ofiarowali nagro- 
Jeckil" \Zw. .Pod. Rl"z. Z. Z. Rz. Pot] o dy druhowie: Alojzy Macltowski (obrazi 
nagl'od}'. Pierw8Zę. 
a.grodę, dyplom ho. _o\dolł Trweczko, K. Szczodrowski (9 o. 
norowy, 
ystyczn1e wykonal prof. hraay). Dalsze nagrody przyjmuje druh 
SU7eblewskJ. DaJ
 c:r:tery nagro.dY o
la "łaćkowski przy uJicy Toruńskiej i p. 
rowane pne:r: obywatelstwo grudzitdzkl
. Kunz przy ul. 3-11'0 ma.ja I. 10. 
Liczne nu!ępne nagrody, pozostale z 
a Z Izby Skarbowej. Dyrektor Pomoc- 
ba.wy :r: dma 31-go z. m., przedstawia.Ją .. . . . 
także po\\ ażną wartoŚĆ. Zbiórka w nie sklej Izby. 8. karbo \\ ej p. Stamsła.w Ob- 
dziele o godz. 7 i p6ł rano przy strzelni- 
ua. powrocIl z 
loPU wypoCZ) nkowel!'o 
ey wojsko'\\'ej, przy końcu ul. Lipowej. I obJ
ł 
ędo
anl:. 
Z Tow. "SokIW'. \V niedzielę, dnia Z policji. W druu 16 bm. arel!ztowano 
2l-go bm. odbędQ się zawody kościuszko- w, Grud:r:iQ.dfl1 3 osoby za kradzież, 1 włó 
wskie na boisku kosza.r 

iętopełkn częgę, 2 za. nlerZQ.d. 


uJecb1e1a. dDla U"go wrz"
 IDZI. 
. Ksawerp
o Bezduns " Torunia za 
Cy
h : na "lJI"t więzienia prUJz 6 tygo- 
zwe"'agę____...1r;
 go z Torunia z-& 
dni Leona K
. K tk ' . 
, ., 
a.nę Bernarda. o le
l- 
kl'adZlez tl&. ...:."'....
. n a nag anę Ma 
Torunł& za...- z , 
cza z _ I ' Ziółkowskiego z TOI"UlJia za. 
ksyml Jana ' . ID _1_: 
rsd ., n8Banę. Teofila osow......e- 
k 
 
 za kradzież na naganę, Bro- 
go:r: o T . za kra. 
nlsława. SłowiJisldego I: orun
 l zk - 
dZież na lIaganę, BrooiB

 o a.c o
v 
_kiego z TOł"\loia za. kra.d%iez na karę Wlę 
;ienia przez 7 dni, Włady:!lla,w
 GraJ- 
kOlllskiego II: Tmmia za k.radziez na ka- 
. ....iem. przez 9 dIJii, Władysławę 
rę WI'I(""" kr ,....._.
,;. ka. 
CrAcboW!!q I Ruda.kU za 
 
 . 
I ł..
' a. """- 5 miesięcy, JulJę 
:rtu- 
rę w ę'l.,"
 ....-- . zk . 
bę be:r: stałego miejsca. z&.mles a.roa .za. 
\u'!ldzież na karę więzienia p
z 8 m
e- 
sięcy, Józefa Blbaja..z LudoWlC, . 
W1
t 
wębn:eski za k.nJ,dz:lez Ba. karę WlęZI.ema. 
przez 2 tygodDie, Franciszka .Łęgowskle 
go z Sierakov.-a pow. w.ę.ł.'zeski za 
' 

two na kare więzienia pł- 
 tygodnIe. 
.Ja.na. Zucoowskiego z O1ełmży za. kra- 
drleż ua. karę więzienia przeIZ 3 tyg
le, 
Bronisława. WIin.iewskiego z Chełmzy za 
kradzież na kai"ę 
ia. pczez 3 tygo- 
dnie. lózefa Rzymkowskiegi .1. Chełm- 
ż)- na 
 wlęUenł.a przez trzy tygo- 
dnie Jana. PrU88kowskiego z Chełmźy 
za kI adzież na k.al'ę więzienia. przez 2 ty- 
godnie, Stanisława. Muchewi£za z Toz:u- 
nia za !!JII"'Zenie\\!i.erzenie na karę więZIe- 
nia przn 3 tygodnie. 


Sobota 
20 


KRONIKA 


I Nlectzlela I 
M.te
! .p. 


TORUN, dni.. 20 września ]924. 
_ -* Z Wisły. Wodostan rzeki dziś w 
- Da wiadomości b. słuchaczów A- sobotę rano wynosił pod Toruniem l,os 
kademjl Rolniczej w Bydgo8'ZCZY. Xi- m. powyżej zera, obniżył llię zatem od 
niejszem zawiadamiamy Sz. Kolegów v..czoraj ra-na. o 7 ero. 
i Koleżanki, że na. mocy posta.nowie- Wczoraj minęh miuŁo : holownik 
nia walnego zebrania. słucba.cz'iw Pań ,.Delfin.' płylll)CY z 2 berlinkami uła.do- 
stwowej Akademji Rolnk:r:ej w lipcu wanemi faszynę. w dół rzeki oraz holow- 
1922 r. odbędzie się dnia 22 st:Fznia. nik "Minister Lubecki"' z 2 tratwa.mi. 
1925 r. w Bydgoszczy Zjazd koleżeński Prócz tego z górnej części rzeki przy- 
w sali ootl"lu pod "Orłem". Ze wzglę- były do tut. przystani 2 monitory v.1ś- 
du na tok prac organizacyjnych Zjaz- lanI". 
du, prosimy Sz. Kolegów i Koleżanki, 
którzy pragnIł wzię.ć udział w zjeździe, -* Na ekranach kin "Cl'btal" ł .,No- 
aby najpóźniej do dnia l grudnia rb. woicl" ukaza.ł się "",czocaj w pię.tek pora.z 
zawiadomili o tern kol. Józl"fa Pła.tka pil"t.wszy świetny w wykonaniu obraz 
T R K nik&. pol!!klej wytwórni "Sfinks" w Warszawie 
(Warszawa, C. . . ul. oper nr. 
30). - Jednoczl"śnie upraszamy na rę- pt. "Strzał". 'Sader zajmuj
ca akcja dra- 
ce tegoż kolegi pn:esłać 25 zl. VrTaz z matu dzieki--' doskonalęj gtU artystów 
obecnym adresem. celem zapewnienia trzyma '\-vidza. w na.plęciu pn;ez v.'szystkie 
przyjazdu poszczl"g6lnych kolegów ro- 6 aktów. W rolach głównych urocza J. 
zeslania programu zjazdu i na. wydat- Smosarska, 1. Węgrzyn, P. O'werto, K. 1u 
ki zwilłzane z pracami przygotowa.w- Dosza-Stempowski i inni. 
czerni (zamówienie odpowiedniej Ho- St\\ierdzić należy z przyjemnościł, że 
ści noclegów, sali, orkiestry itd). nasz młody [nl"mysł, kinematogra.fic:r:ny 
Prezes Kom. Organiz. Zjazdu: śmiało zawodniczy t może a. w tym v.'Y- 
(-) Tadeusz Te.nczyński. padku nawet przewyższa. wartościł a.rty- 
Sekr_ Zj
du: !5t)-czn
 fflmy wytwórnf zagranicznych. 
(-) 1. Płat-ek. _. JeDcze .. sprawie fabryki "JIeure" 
.. Otwucle Szkoły BaDdłowef Izby ka". W spra.wie mmiesuzonej przez nas 
Prasmysłowo - B.nllłowej. Jak nam IWa w nr. 218 SIow. Poro. not&tce p. t. "."lie. 
Przemysiowo - Handlowa. w Toruniu ko- ob)-watel8'kie pttępo'wa.nJA!" otIrzymuje- 
munik"uje, DastQpi uroczyste otwarclł' my WUttęPUjQ.C6 wyjaŚil'lieoie: 
S:r:koły Handlowej Izby Przemy"łowo - 1stniejQca od dwóch lat jut f.abryka 
Hand10wej w Toruniu, dnia 22-go '\\oT'Ześ- biel1z
 i g.anł.eroby p. K. DQbrowskiego 
nia rb. o god
 lG-tl"j pned południl"m w konkursu nie ogłosił&. O1wilowa przer_ 
auli Szkoły wyd'li&łowej - Plac Ś\\. Ka.Ut '\-w w produkoji. spowodowanA wskutek 
rzyny. niepoI"OZ1Jmienta I: w1admmi wojskowemi 
.. 1'8&11' Miejski. Dziś w sobot{ pre- 
{!!Z8. św. na intenc
 &.koły - te80ż stało sie pl"ZO)czyną. m.emotno8ci na.tych- 
mi'ra 3 Rktowej kmedji Fr. 7.abłocki
o dnia o godz. 9-tej rano w Jrokil"le ŚW. la- mia.stoweJ1;O wypłac.a.nia. C8.łych z.a.rob.. 
.,Fircyk :wzaolotach", ktorej filigmnQWY, na. ków, k16ryeh reBzt.y pn.yn&1eżne pre.oow- 
wdzi
k. dowcip i błyekOtIiW06Ć, na t.le .. Z Bnctwa &trtłnkieg o. Bradwo nikom. Zofllmł !IQ pooownem uruchomie- 

 yt?r'ornej stylowej dekoracji. projekto- Strzeleckie :r:sproswne zostało na strula' nia fo.łlryki. co n1eba.wem ma. na.sto.Iłć, w 
wa
j pnez p. St. DQbrowskiego, uosobię. nie żniwne do Inowrocła.Wia, które od- wości
. Z chwilę. prr.erwy w 
pp. Rdzawicz (tyt. rola), Brokowski, Len.k., 
dzie sIę juł.ro, w niedzielę ZI bm. Pre- rochu firma d.zi.aa8ia. w spm.wie tej w po- 
Ta!wkiewic, Arnoldt i p. Boguc:ka, a. w zes i król wyjeżdżajł do Inowrocła.wia., ro:r:mnieo.in z Inspektor.em Pre.cy i Zw1Q.z- 
poplgowej roll Pod8\oliny p. Helena La- zarZid wyraża. jednak nadzieję, ze rów- Idem Zawodowym. 
rys Pawiń
, _komita artystka pol- nleż ja.k największa iloŚĆ kaci wybierze K. Dę.browski. 
!]ra, 7.alic:r:aję
 tę kreację do pereł swe- się do Inowrocławia dla nawip.ania bra.t- _. o.tnega ... pab
 wleJ.klł 
go repertuaru. Reżyserował ,,Fireyka." p. nich stosunków z tamtejScem braetwem pI."Zed 7łod.ziejam1 kiesoonkowcami którzy 
Brokowski, który wraz I: panił Pawi.ńsk(ł strzelecklem, kttlre tak licznie stawiło się od do!:ć długiego jui; CDł:!!U uprawiajł !v.'e 
I .Julju"UCI 06ten"" oozeetnie.zył w słyn- do Torunia na ostatnie stnelan1e kurko- niecne rzemiosło na bydłęeych twgaeh 
nem 
ijowskiem pJY.edstaw1en.iu "Fircy- we. Wyjazd o godz. 8 z głównego 
rca. ,ł.oru.iJsłticb. Sr.ct:-ók1ie m-;"""n" 
ka" w r. 1iI17-ym. "" 
J-"L""_.... 
.. ZawladomleaJel W dnlll. 21 września jeet chwile. gdy pubłiezn06ć pnec.bodzi 
W antrakWh między l i 2 aktem i 2 a br. o sodL 6 po poł1ldniv odbQdsie siQ po- 'bmm, pólnocfrJą na .targowisko. W łyd! 
3 wyko
 orkiestn. Tea.1ru MiejBki
 w święcenie lokalu "Ognisko" S&ow. Polak. eh
ił&t--łt włalinie złod:7Jieoje tJmyślnie u- 
stylov,"}-m ukladz1e i instrumentacji JrOf. Krel!. Wschodn. prą uL MaMowej Nr. 6. .rz1l!tz&jf wielki natłok w cZ1ll!ie którl"ł"0 
\V
 Yrl.ey JUI1tiew1cza. SZEII"eg utworów Zal'Zlłd Stowvzyssania zaw.iadamie.jlloC .grabią "I'BT.ysłko CO im wpada w ręce ZIt- 
I1Dstrzów muzyld fl"llDCUSki9j. . o powyiMem upaICB. 
h swy
b 

 łrzeIJe, że policja ac:zkohriek 
w- 

:O:OIO:E)'
******

w' członków i 

. o ł&8kav;e P1"
- toł:e na taąaeh reprer.edowana, nie Z'B.W- 
*' 

7

 bycie Da wyze] WYUMWlIO(ł. ur()Czy
łoeć. srJe w tłokon maże uJIOl'&.t się 'Ze złodzie- 

k" e · J e t l " 

116) Zvqd. ;Jami wobee tego t&i; m1eca się w podob- 

 AłWlarnta ns O 
 .. Zwł.pek Wla6ełcł.ll Iałpotek.1 Dale- tlJ'Cb chwilad1 frnymeł J1rkę w pobliżu 
'" , * laoicł pleałfła.yob zwołuje 3ebrar11e infor poJtłeIu i Zll!8Uk6. 
* po Teatne (dł115 )''E macyjne na wtorek. dl!. 23 bm. o g.o42:. 1- _. 
* I bl d * wieczorem w sa.Ii Strzelnicy przy ul. Pned b II" . 
 p
ł.m:' li 'ronmlem 


 U U 001 rln II UOUS * =czeZ:teresoWanY
h P!'O!Ji o łiC

 11- P

':;
kO tt4"at' i &postóI 
-::ł

 

 dyst nQOW . bl" . * .. Zid. d 2183 moralności. ZMed
ie przybył a. już !'OZ- 
* Y Mej Pu łCznOŚCI. * WyJ'Old bil)' 
 st4a Okr,gu. począł ni
n}' _ój proooo.er tazgania 

*U*
IO
e
-
****
'!* -ego w TOE-łIl. Izba 

.
 w J.ma
11 ludzkiej opilJji Maczal obficie IJIIJ"t:ędzie 
" 9-«0 oraz lł-po bm. Z8II!IQ.....ira (J..!I'ł
p--łę !'fWego J)Ow
 zaW'OOu w żółci do
 do 


Eustachego. 


Temperatura. powietrza + 8,ł, maxi- 
mum + 10,2, minimum + ł,6. Ciśnil"nie 
powidrza. 762,0. Wia.tr E. Stan pogody: 
pogodnie. 
Stan wody z dnia 20. IX. 24. 
, . 
War8za",a. + 1,25, Plock 19. IX. + 
1,01, Toruń + 1,05, Fordon + 1,18, Cheł- 
mno + 1,14, Grud:r:iedz + 1,20, Korzeniów 
+- 1,7ł, Pieklo +. 1,20, Tczew + 1,16, Ein. 
lage + 2,28, Schiewenhorst + 2,56., 


r 


KOMUNIKATY. 


.. Władomokt. koicIełu papiii P. 
.al'jl w '1oruła.. W niedzielę, dJIia 21. 
września l J". odpraw.i.Q się na.botIanstwa 
w nast
puj.ę.cym porzQdku: 
o !)1
 -. św., o 7 msza. św. i kaza. 
me, o II msoza P., o 9 D8b0żeń5two dla. 
dzi'!Ci, o 10 sum&. I kezauie, o
.J 12 oełat. 
msza sw. 
Po pol. o gods. 3 nie8zpory. , 
.. ZWIedzeDIe kościoła. Iw. JaUha. Sta 
raniem oddziału toruńskiego POlskiego 
Tow. Krajoznawczego, odbędzie się w nie 
dzieJę 21 bm. zwiedwenfe kościoła św. Ja- 
kóha, Zbi6rka o ł,M po południu na dzie- 
dr:iilcu kośc:felnym (wejście od Xowomiej- 
skiego Rynku). Przewodnik: prezes od- 
działu. Golicie mile widziani W razie, 
gd)by pogoda dopl!'ala, po zwiedzeniu ko- 

l'foła przechad"ka po fortyfikaejach miej 

ch. 


I WIAOOMO$CI POTOCZNE. I 


1\r. 220 
póki nie wskamno mu drogi ł8.Jn -= 
przybył a te ZB.pOIIlIUał Ul'I!gulowat JIkąrl 
ku za wikt i opierunek """'I r&ehun 
k ' ""'" ano za ....- 
na dworzec omornika, są.dow :"" 
ską wida.ć musiał mi
 P6.1n:ie:t k lGą 
ypła.cie swych długów przyPolIll1i
 oro 
dopiero wtel1CZ8B, gdy kotnwnik !Ob. 
:r:
 mu &
ę do Jlł8.lJ'lJc:'1.a.. Sfach llilłdo
. 
pUBCIt do nuana tureckiego świ
 
 
chwili wyja.zd.u z nl
 .0 
wspaniałomyślNe za.pła.ofl dhIgi tniaat 
-. ArellZ1owaa1a. Policje. , 
okresie ostatnich dWÓCh dni 
 
MIja: K. Jana z Podgórza. za CEJr.us:O tlr 
sprzeniewieJ'UlDlie, K. .Jana z Nł-a; 
kradzież, T. Da.maueo z TOI"WJ.ia 
 III 
ciełe6n1, W. Te.deusza. bez 
 
 
s
 zamie&zka.nia. za kradzież, G. J lIDer 
G-rudzi
dza. Dl. kradzłeż; próQ; tego 8ZI& I 
trzymano jednego pija.ka., .iedno 
 
za. wa.lęsanie się oraz ł POIIlOCln.ik6w laa 
W'ieckich za. I!powodowa.ni9 
 - 
-* Z wga. Ruch tarsowy lWi
 
się w ostatnlch czasach do tegO BtoPDta, 
że Rynek S,taromlejski nie może JIOtJIf5. 
cić wszystkich powózek, stra.g1ln6w no t 
osób, wobec czego policja ZWYkle kiernje 
wtlzystkle, p6in1ej Payjeidżaję.oe 1JOW6!- 
ki na Rynek Nowomiejski, który 118. 0IItat 
nich targa.ch był także zapełniony' WOla- 
mI. 
Masło koszt?Wało 
raj 2-2,20 II, 
za n., mendel Ja.J p!'Zeclętnie 2 zł., tt. Ali. 
wek 10 i 15 gr., gruszek 10-30 gr., j&blb 
w tej samej cenie, winogrona 1,50 zł. Ce- 
ny na ogrodoWiznę były bez m1illny. 
ZnB.Czn
 byla podaż drobiu po cenaeb 
doŚĆ przystępnych. Kurę na. rosoł lub 
kaczkę nabyt było można za 2 W!gl 3 
:IIł., k1ll1' mnlejszł nieco za 1 lub 2 zł. 


ROZMAITO$CI. 


WO
NA POD PARASOLEM. t, 
"Chicago Daily News" .umies2Cza 
pil"J"Wszę. depe6zę &wego koresponden14 z 
cbiilskiego pluu boju. Korespondent t&- 
legra.fuje iż przekonał się, że chińczycy u. 
zbrojeni s
 w nowoczesne taaJki i mMd 
pl"Zeciwgazowe. W czasie deszczu używa 
ją oni parasoli, w ten sposób, że Jeden pa. 
ra.501 prz)-pada ne. dwóch żołnierzy. Ro- 
wy strzeleckie kopie się w ten sposób, ŻI 
nad żolnierzem kopiQ.Cym kolega. trzyJDJ 
pal'MoJ cbronfą.cy obu przed deszczem, 
Między walczącymi wodz.a.mi o.:ibrwa się 
wymiana depesz radjowych utrzymana "" 
tonie wysoldej etykiety połę.czonef z wy. 
ra.:tnerul groźbami. Np. ma.rsza;łek Tsang- 
Tso-Lfn Wleb'Tafował do !!'Wego przeciw, 
nika. Wa6za Ekscelencja otoczona jest 
zbrodniarwmi w rodzaju Wu.Pei-H1i. 
który pos
adQ mmkomity umysł, le.'z Sf!r, 
ce podłe. Wysz1ę samoloty celem przelro- 
nani& si
 jak zdrowie WaszEj Ekscelen' 
cji i czy "'asza Ekscelencja ma zsmiar 
bronić jeszcze idealu wolności. 


Chcesz się wzbogacić? Nie przyspa 
rza.j sobie bogactw, ełe zmniejsz; twoje 
po
dania. Epiklet 


Porady domowe. 
SUSZENIE owoców. 
Ne.dmiar owocow b:}"wa suszonym 
albo przerabianym na rozmaite Pł:z e : 
twory. ażeby go sprzedać wtedy, ]
k 
zabraknie ś
ieżego owocu_ SuszenIe 
j'CSt czynnością. dosyć latwą. Xajcz
' 
ściej się suszy owoc ope.dnięty, lu
 
8 
ły, pośledni jako spr.redażny w !!WIe' 
żyro stanie. Owoc obiera.ilł lub. Su!Z
 
ze skórką ale trzeba. koniecznIe 
ta' 
rtłnnie p
wYcina.ć wszystkie 
jjQce 
lub robaczywe części. Suszyć mozna o 
woc w piecach chlebowvch, na bl8 
chach do pieczenia ciasta (brytw8n- 
nach), na kuchni itp. 
Sił też specjalne susza.rnłe do 0\'10' 
cu, gdzie się posługuje ogrzanem, p
 
wie trzem. Suszenie na rusztowallł
C" 
wprost nad plomieniem a raczej 
dymie ogniska. da.je nam O\\OC czaro:.. 
z zapachem dymu, jednem słOWl"m g 
szy jego gatunek. Ażeby suszyć o"o
 
trzeba mi;eć ciepłotę pon-ad 40. R (CL) 
li 50 C). Chcąc mieć dobrze USUSZo
) 
owoc trzeba pamiętać o lJastępu]i 
cych reguła.ch. . de 
Małe owoce układać ogonkamI .\, 
. . b . t . ł ok u Idol. 
gory, ze y nIe s racl y s 'po,\in. 
przy ogonku łatwo wypływa. 'ć swój 
ny podczas suszenia tylko straCI. -ć o' 
nadmiar wody. Do susze
ia ułoz) 111' 
'\-'\-oc cienkkmi warstwamI, bo w gnie. 
bych warstwach utrudniam}' susze
>>>
r. 220. 


(K\'oce krajane w 
 1tiicW- 
na plask. . 
po ususzeDlu zaraz OWOC 0C:błud:adł 
lo utrzyma jasIlQ. barwę i bęWde 1r 
\\ vższej cenie. SPrZ1edażllilj. Najlepiej 
n
kryć go muślinem. żeby ochro
 
przed owadami i przetrzYID6ć P8I1 
dni w chłodnem. PJ"Zewiewnem miej_ 
;,cu, a potem dC?piero zsypać do skrzYń 
beaek, pudeł Itp., dla trwałego ich 
przecho\\ ania. - GdYby się okaza.ła 
pleśń lub glłsienice. trzeba owoc po 
raz drugi podsuszyć. 
Po ususzeniu otrzymujemy z 50 kg. 
świeżego owocu, mniej więcej ususzo- 
nych jabłek 6 kg., gruflZek 7 kg., śli- 
wek 15 kg. (z pestkami). wisien bez pe' 
f tek 8 kg- J. L. 


ZAWODY PIŁlU NOłNEJ W POD- 
GóRZU. 
Jutro w niedzielę o godz. 15.30 odbęd, 
się w Podgórzu na boisku Stnelnicy 0- 
bok Czarnej Wieży zawody piłki nożne) 
między drużynami Szkoły Pomiarów Ar- 
tylerji z POdgórza a W. K. S. z Torunia. 
O godz. lł.30 rozpocznie !!ię koncert or- 
kiestry: 8 p. a. Co 


lIliOWo pu.nU1l:n: 


0dII0wIedzt Redakcji. 
· ....... . 91Lł.
 ....... .... 

.,.., ." 
'1.1.. 
 
kwa . . -- -_..... .-.. Pc-"""'-'" 
10". 
.. 
 --II..... la. 
kd. - 
DOdć Pańska pt'ZerachCM'&II& wedle . 2 u- 
stawy: waJoryzacyjnej W'YDOSi 2.21ł zło- 
tJch. Jeb. suma P_ Pl'Zypa4nie, po_ 
w;(edzieć nie możemy.. aJbowiem WYIlO- 
kość ,"aloryzacji składek oszc
o6cio- 
wych w kasach oszc:zędnoścl uza.)eŻ11io 
na jest od stanu. ma.jturo
o danej kI.- 
sy. - Co do emau zwrotu przeracho- 
wanej wkładki instytucjI przysługuje JIł'a- 
wo zwłoki do końca roku 1926. uzyska- 
nie Za8 POŻyczki pod gwarancję depozy- 
tu jedynie oza.l8Ży od zgody danej kasy. 
Ustawa żadnego NZ)"IIlUSU nie przewi- 
duje. nr.) 


w. AD., 'lonui,. Obowiązek ""Ydania 
świadectwa . wyraża tak kodeks cywilny 
w Ił 630 jak W szczególności co. do ucz- 
niów handlowych kodek!! handlowy w 
ł! 76 ! nast. i postanawia, że po ukońa:e- 


l Wiadomości 
E .hełmży 


Porz,deli aaboleiullw w niedzielę: D 
godL 6.30 msza św., o godz. 8-ej msza 
w. 
i k8Z8J1le. o godz. 9-tej uroczysta suma i 
przyjęcie dzieci do pierwszej Komunji św.. 
msza. św. gimnazjalna z powodu uroczys- 
tości pierwszej Komunji św. dzieci, wypa_ 
.da. 
Zebraała: W 6rodO. dnia 2ł wrzelinia 
o godz. kj w małej saJce magls1mckiej 
posielkenie członków Rady Nadzorczej i 
Zarztdu Sp6łdzie1ni Osadniczej. 
Dnia 2ł września o .godz. 8 wieczorem 
w lokalu p. Dziogielewskiego posiedzenie 
Zarztdu TowarzysIwa upiększenia mia- 
sta, :w tym samym dniu i lokalu o godz. 
S;ro posiedzenie 
u Towarzystwa o- 
pieki . nad żebrakami. 
W środę dnia. 
 września o god.z. 5 
posiedzenie członków magistratu. 
DzIeń . kwiatka. W prsyszłą niedzieio, 
dnia 2.1 :września odbędzie się staraniem 

1I. Rady opieki społecznej, dzleil 
Irwiatka. Doc:h8d przemaczony na pokry- 
de koszt6w wynikłych z wysyłki ubogjch 
dziecl w ł:zasie wakacyjnym na let?isko; 
Ze względu na. szlaehetny cel. s
dz]ew
 

 .na1eżx. że nikt skromnej ollary me 
poskQ.pi. 


i 


oko U cy-: I 


Jublleusz. Z okazji 25-letniego istnie- 
nia ZWiQzlm Towarz)"stw Kupieckich Da 
Pomorzu organizuje C..entrala grudziędz-. 
ka zjazd delegatów w Wejherowie w dniu 
27 \\ rześnia. Ze zjazdem c;elegatów polQ._ 
CZOna będzie zhiorowa W)cieczka do Gdr- 
nI, l'ucka, Helu i zwiedzanie portu. lal. 
słyszym)- zorganizowani miej5cowi kupcy 
lt.ierujl,j.C się poczuciem solidarności. we- 
ZU1Q. w zjeżdzie gremjaln)" udział. 
W nalbliższym czasie rozbłyśnie mia- 
sto nasze w świetle elektryc:mem. Magi- 
strat bowiem. idQ.c za postępem czasu. 11- 
chwaiił połQ.czenie Chełmży z sieci, cen- 
trali elektrycznej Gródek. Na 
ku I głó- 
wnych ulicach stawiane sIJ. IIIIlszt)- i za- 
1..łada.ne przewody. a jak nas z miarodaj- 
nej strony poinformowano, już za parę 
dni. centrum miasta skępie się w blas- 
kach dektrycznego światła. 
Domokr,tcy. Od paru miesięcy krę.1.Q. 
w mie
ie naszem jakieś podejnllL\e figu- 
ry chodzQ.c"Od domu do domu i ofiaro. 

.. materjały na ubrania. Widocznie 
znoję. oni nas dobrze i słabośc nasz/l, że 
"t:o obce. to dobreM. bo podaj
 się za .'\n- 
glikó...... Francuzów, Hiszpanów, Wlochów 


V 1AII.ł..1... d.Ida 21"10 wnll6D1e llZ4.. 
mu nauki uczeil otrzymuje pi!!emne 'wIa 
dectwo Pod&i4ce c:zu nauki oraz opinjo 
DO do IaOOowości. W danym wypadku 
może Pau naukodawc:ę 8YDa zmusić do 
WYdania świadectwa a to w drodze SIł- 
dowej Po poprzednie m be.zskutec:mem za- 
1An'8lIin. Sk8.l'ie
 któr'ę. Pan wytoczy 
w -lentu aina, skieruje Pan do SQ.du 
POwiatowego W ToruniIL W razie bra- 
ku d06łatecmyc:h środków m&1erjaloych 
&Yn. którego Pan zasŁ.pIć musi. może 
sic wy&t.arat o h.iadectwG ubogich w 
Magist.racie, które Pe poda wraz z 
sk8l'8t do stdu z ewentuaIn, prośbę o 
pn;ydzłelenie adwokata.. (or.) 


Ch. Ludowi", W niniejszym wypad- 
ku zachodzi dziedziczenie z ustawy. na 
podsta"ie którego przysługuje Pani 
4 a 
kaixlemu chiecku 3/16 czękl m
y spad- 
koweJ. 
Celem przeprowadzenia podziału ma. 
sy spadkowej mu!;i wnieść Pani do SQ.- 
du Opiekuńczego prośbo o mianowanie 
kuratora dla małoietnich dzied. eelem 
strzeżenia ich praw odnośnie do spadku 

ast.,pnie należy uskutecznic oszacowa- 
nie wartośd przedmiotów spadkowych 


- - - 


itd_ Lecz kto przyjrzy się ich flzjognomjl. 
pozna od raro, kto zacz oni. Oflaruj,c to- 
war żądaj, za 3-metrowQ. sztuczkę 90 do 
100 złot.. a P1"Y.'" potargowaniu oddaj, za 

 do ł5 zł. lut to samo źle świadczy o ich 
rzel."ności, bo nasz polski kupiec dbaj",- 
cy u zaufanie swej kiieBteli i dobre In.iI,' 
!!wej firmy. nigd)- podobnego zuenian!:ł 
nie praktykuje. Przy sprzedaży towaru 
używaj, o,,"i Anglicy różnych machina. 
cyj: 'gnlof4 go w ręku, siadaj, na niego, 
targaj Q. !'ilnie. starajQ. się zadrzeć, zapala- 
j, brzegi itd. aby w ten sposób rzekom" 
d,l1roc1Q. towaru zaimponowac. lecz wszy- 
sił.o lo. nie daje gwarancji trwałośd I 
praktyczno9ci w noszeniu. 
UbolewaC v..ielce należ)-, że "ielu po- 
szlo na lep komedjanckiego sposobu rek!3. 
!nowanla towaru. kUpujQ.c nawet po kil- 
la sztuk. ze szkod" miejscowego. poda tka 
mi c.barczonego kupiectwa, a co najważ- 
niejsze ze szkod, własn/l, bo rychło 
ię 
prrekonaję, że grubo wpadli. Mam, na 
miejscu silny zastęp polSkich bławatni. 
kó
' znanych z rzetelności. a przedewgy- 
!!Ikiem z tego. że kontentujQ. siO małym 
zyskiem, obsługuję. swych odbiorc6w uez- 
dwiE i 8umiennie. 
PrZ\'pus1:czac mo.tna, że owi jerozolim- 
scy A
glicy poza handlem. zupelllie jn
y 
zamiar myszkowania po n
zym kraju 
maj
 na celu. 


I " . 
'Powróciłem!! ! 
. 
 Pr
jmuj.ę od poniedziałku 22 b
. 
. Kazimierz Orcholskl, 
. ulica Szeroka (2199) Telefon 520 


W i tek dnia 19 b. m. rano o godz. 5--ej zllSnęła w Bogu 
długł'ej'ł chorobie moja kochanIl tona. nasza droga małka 
po babcia 
1 Ś . Joanna z Obrockic
 S


wska 
p l -
 75 o czem zawiadamia w clętkim smutku 
przetywszy...., . d' 
 
pogrążony w imieniu całe) ro ZInY Teofłl Topliflskl 
burmistrz miar.ta Solea. 
Chełm*ajSolec, 20: 
 24 r. . z domu 
P rzeb odhęd%ie sLe IV lIledzielę tf m. e rodz. ł1I. po.pot (d2200 
hłeby :ł Hicl6ewicza 38 w CI1ehnty. . 


SPIcialny sklBP p"aróbki 

am

i[
 
aJeluny e 
Przyjmuję przeróbki d
skich 
kapeluszy. lu aksllllUtOWY
 
plUSZOWYch.,i
,:




 z o';: 
nych m..terJ" h be zkonku- 
.t....O po cen.c 2111 
renc)'ln)'c;h. 
I B. Plaseclla. tylKo Mostowa nr. 25. 


Tylko 
lWIalhis Samoc.hód 
gląd tani w na- 
dla każdego, r
sowJ b
 be
 konkurencji 
byciu, ekonomiczny, . O 6C% teao: 
w użyciu benzyny. :-:-' F P;on7 
Itala, Ford,.. 1 ar 
poleca: fł 
B- Italaskuwskl, Aufomublll - T(
r
 
Teiefon nr.
. Pomorze.' 
Wyłączna re p rezen t aCJa na 
- - 


SIA TKI 


czepkowe podwójne 20 gr. 
otwarte \)odw6jne 2b" 
otwarte pojedyńcze :iIO ". 
Z. OLKIEWofOZ, 
S&. Rll1t1t 2ó wejśc. z (jbelm. 


Ponieważ wśrod publiczności To
a 
istnieje miemanie te każdy kUPUlW 
z Sp6Jdzie1ni "zgoda" ul. P.r0s
 3. 
milsi by! członkiem sp6łdzlBlm, 
.Iyjainiamy ił 
.
IDi!POiYW[ówl
oda 
al. Prosta 3 2184 
można jak w kaidem innem prudsię- 
biontn handlowym swe zakup, uako- 
teczn*!. Kaidy Irnpujący będzIe o nas 
chętnie i rzete1Die obsłużony. 
lar
 Sp4ldziełni SpeŹywtOW ..luoda" 
ul. Prosta 3. 


i.-.. 
- ,,' 


S1rzeloJ' ho J . 
pIMolety, ...u
l"'Ję, . 
dcn&8rcza w najlep. J2koścf , 
EW ALU. Gdaó8k, ( . 1 
20(») BrothAnkeng.......

 I 
obok kolicioła PaluloY MarJI. 
. I 
Bardzo ko
y,stIH6 : I 
na spuedtlż . . 
IłDWÓI Pńłkr,flY 
w Oficers1ciej Szhok: 
MlII'y:larki Wo;en,?e} 
Toruń II. ui. na
.m. WISi'ł. 
Infor. udziela Się od g'1;s 
Ii).ej do 14 ej, d 2 


6&1'. t. 
- 


prte.z !!Odowoie ustanowionego taksatoY'a, 
poczem naet.op1ć moie zawarcie kontrak- 
tu działów spadkowych w odnośnym 8ł" 
dzie powiatowym lub przed notarjU1!ZJm. 
l\awiasem podajemy. te najłatwiej po- 
d.ział przeprowadza siQ w ten sposób. ile 
sprzedaje się przedmioty masy spadkowej 
w całości a uzyskan, og6111Q. sumę podde 
ił się pomiodzy uprawnionych wedle wy_ 
tej podanpgo stosunku. - Taki podzlllł 
Jest w lLaid}'JD razie Daj
prawle- 
dliwsz,. 


Ruch W towarzystwach. 
O. p. N. SOUl. Dnia 20 bm. o godz. 20 
pogadanka I. drużyny w restauracji "Bro- 
wary Chełmińskie". Wobec za
Odow ni&- 
dzieln)"ch komplet konlpczny. Kierownic 
two. (d 2193 
'lOW8rZJlhro Czeladzi KatoBokIej w 
t'GnII.ia.. Zebranie nadzwyczajne odbo- 
daie się w niedziele, dnia 21-g0 bm. o 
godzmie 12-tej w południe w Dworze Ar. 
tU88 
a porqdku dziennym IJIrawa 
rocwicy. Upras.za. się o przybYcie wszy- 
stkich członków a ollObiiwie tych. którzy 
onEgo czasu odegrali sztuko "Genowefa". 
D 2109) Z:.'\RZ_
D 


- 


Z Urqda It..U c)'WllaelO Chelmh: \\" 
c.zattie od 12 do 18-go września 1m rolru 
;'Irodzilo się 9 d7.lerl. zmarło , o!!Ób. !IłuJ! 
za
arło 2. 
l;' r o d z e n I a zgłosili: ey.ów: Jan 
oJ
ki, Boleslaw Piotrowski. J
zpr Suu- 
',H córek: Leon Fritz, Wład)'sław 
n
et.u3w.kl 2 córek, Ludwik Lueck1. 
';Iubnycb 2. 
Z m a r I i: Wiktor Kryu 5 dni, Prane:!- 
stek Beiger i8 lat. Czesław Ma.ko
ki , 
I)g.. Alojzy Barłkowskl p6! roku. 
S I u b za" arii: Alojz)- Krawictt'lI"kl a 
JadwigQ. Glowacq, 
Złap"'" alebezplecaych dedzlsł. Peli 
cza!! ostatniego jarmarku zan\\ atyl pe- 
wien poliCjant pl'zebrany w strój cyw!łny 
dwóch mężczyzn, którzy w lpoeób podeJ. 
rzany kręeili się okolo targujQ.Cych grup 
Wzl"v.szy łeh w przesłuehy. pnekonal 
!;ię Iż byli lo nipboracy. którsy nie 8iall 
ani nie orali i dlatego lubili ulżyt kle.sze. 
nlom innych o Ile ci Ich dobrze nie ptlno- 
wali. Policjant miał zrozumienie dla Icb 
ciężkiego położenia i odprowaddł 
o... ta- 
kiego pensjonatu, w którym da], bez- 
płatne utrz,manie. 
Koniec dmlu red&kcyjaep 
Za redakcjQ odpowiedzialny Stet8n Bo
 
w Torull1u. 
Dnlk. lIlakładem DruklJ'lll Torud8ldsJ. T. .. 


. 

,
 


fiajlepllY przenwoleaDY 
[D
ier 
u
roWy 
-- d o s t a r a'" a -- 
felikl napi
r
owlki.1 OłUP 
fu..,as cdn .ud.....,. 
PIK II. KmrIJlJ l TIItIn .. ffi 


. . 
. .'. \ 


... 


. 


.' 


.1 


..I 


:
no 


podstaw, wszelkich 
a'Noz6.W: 
T
lkO .....p
 ml'!oofiM"Z
l wYnf'
Mmł 1" II 
laml wlut9il,vl;\l :lziucz4e nA"oJ.y.. lIlIIjOn"": IV 
lO ;'PDa. .....01.y..tJez JIf1ŻylJ;u 1\

le"AH '!'1" 
Jlua 
dodant tołf ilnCf. rm.O)Illl'ł.JCJ. ..i1aJ1!""'DIC 
tądajc:ie n..tychmi..st bupł"łOlie p r o s p e k t u 
omawl..jllu91l "po.lab. uf,znl..nl.. roli 
apnem, 
BRACIA SCHLIEPER 
Hu,lownl. m..te'J..ł6w budowI.. 
Rycb i n a w oz 6 1M IZtucz.nyczh 
e,dgoslcz. Gdańska H. 


o 



llifiarnia u
ła i fa
rJ
a lu,ter 


wykonuje wszelkIe w zakres wchodzQce 
pr.ce po przystępnych cenach. (d3V! 
J. fIL
KI :.: noWJ Ryn2
 1t :-: Telel. IO
Z
>>>
liLOWO POIIORSKIE DledZlela '1 
a 21 
 w! zełD18 112' - ]qr. 220. 
... ......................... -- 
.................................. ..... . 
I 

!:! g

 

 
.
:; 

 · OI:w ca1o 


l:1.
 
A
!
 
Kapelusze przefasonuje, Kapelusz
 czyści, Kapelusz ! farb ; 
d 2116 Pracownia Kapeluszy :-: W. FLORCZAK :-: u l. Mostowa nr. 20. 
li[Jl


)'!
!


d
!
U 
q!
M[
!!!n
: 
gr

ri
;
E UM M
n!O!! Jfiun
 mfro 
do,!e6.w T
zody Chlewnej w Toruniu urzQdzaJI:! 'IV!! c
artek, d!ll!ł 1
go odpowiada także :III powytsze. . 
pazdnerDJKa rb. o godz. 10 przed poło Da dZJedzlDca RZeZDJ MieJ- Niezastosowllftie si
 podlega kane. KU J - awski I - Zak 
slUeJ 'IV Grudziądza (k717 Chełm*a, dnia Ił pddsiernill a 1924 r, 
Licytacja bydła rozpłodowego i trzody chlewnej. Urząd Policji Fabryka 
:S

 a!ud
tt

,
ia 2e
 
Licytowane będ
: plerwszokIasowe buhaje zarodowe z pełnem po- ( ) Kurzętkowski, burmistrz. ....., 
chodzeniem, krowy i jałowice ras, czamo białej nizinnej, oraz knury i ma- I M k I = 
clory rasy białej angielskiej (Yorkshirów). - Katalogi na życzenie inte- [ J 11 
resant6w wysyła biuro Pomorskiego TowaR. Hodowców Bydła w Toruniu, Rlitne. 
al. Poata ,!,/20. .... ...... ....... do ......... w ..... I;c"acjl '''Y...;- : ,am y r O a - - · 
liolU 11II miejsce przetargu. Dnia 1. IX. 24 r. , 
P rzeniosłam swoją 
-------tuwBy
 
Pracownię 
 Lecz o tron on się nie troszczy - 
wykwintnej garderoby Chce ludzkości W tem dogodzió. 
damskiej i dziecił:cej By móg ka
dy czysto chodzić. 
z ul. Dojazd 10 
na ul. Toruńską 14 To Kr61 proszku mydlanego - 
W świecie jeszcze nieznanego.; 
M.JOTOWA :. [bełrnta. W B yrabia go w sposób nowy 
.. o do chemji ma zmysł zdrowy 
50 murarzy Proszek z tlenem - to kult czasu 
pouukuj
 zarllZ do odbudo- Całkiem inny od marasu - .....;. 
wy koszlll' w Demblinie. Wpuścić w wodę - sztuka cała; 
Zgłoszenia przyjmuje; I bielizna śnie
no-biała. 
restaura[ja (cł2111 
Pleb:S[ybowo W OzialdOwie. Więc gosposie pamiętajcm - 
Wszędzie tylko za
ądajcie 

o mUrarzy K r 6 
 a. proszku my
anego, 
potrzebnych do bu- A będzIeCle dumne z mego. 
do.wy koszar 
 Ku- Do nabycia w kaMym składzie po 0.45 3ł. 
tnie. Zgłoszema na 
miejscu u klerDwol- Fabryka Chemiczna - - -. Juljan Król 
ki budDWY. d 2143 Tel. 1413 B7dgoszcz ul Szpitalna 1-3 
Dla eborego pana . 

Ł
;;Ę - d'a dostaw wojsllow,ch , 
. 


Str. 10. 



 SZCZAPY 


#" 
" 


aoanowe. olazowe ł brzozowe do szybkiej 
dostawy na nałdogodniejszych warunkach -- (D992 


Go-śl. Węgiel i Koks 
polecaj" na :Illpasy zimowe najtaniej wagonowo 
i 11/ mniejszych ilościach po niskich cenach zeznan" 
- - - - rzeteln" obsług" - - - - 
W. Klewe i Z. Hozakowski Gl. biuro: 
. SŁRynek64 
hurt węgla I drzewa. Tel. 863-825. 


. 
.. 
III 
fi 
O 
A 


Garnitury parowe 
Cegielskiego 
młocarnie szeroko · młotne 
młocarnie sztyftowe (K 521) 
Kieraty Wialnie Młynki 
Tryery · Żmijki 
. 
Srutownikl walcowe 
do manełoweao i palowego zapędu. 
KODaaki do kartofli 
Parowniki · Pluaki do kartofli 


.. poszukuje się 
ł sympatye



';"'OłnegO 
.. 
O w średnim wieku, weso- 

 łego usposobienia naj- 
N chętniej bylego wojaka 
N I to zaraz. Zgłoszenia do 
· "Słowa Pom." pod nr. 
I d 2055. 


SIANO .... 
ZIEMNIAKI 
I płlłCt:i najwytsze ceny dzienne. 
I. lU f ISKI. 611 d Z i ad z. Toruóska 27'29. Telefon t1fi. 


.s 
III 
E 
. 
v 


:! 

 
"" 
v 
-a 
. 
=a 
! 
-o 
et 



WWI
W! tfuUBll! }U

U 


i Niania 
tł 
. tltarsZ8, porządna, lu 
. biąca dZIeci potrzebna 
p zaraz do PI, roczno 
I dziewczynki. ZgłOBZ. : 
I Hozakowska, 
Konopnickiej 13 III ptr. 
cł2113 



\ 


TOW.Akc. 
Pozna6, ulita Wjazdowa 9. 


Rzepak, 
rzeoik i liernie lniane 
Wpit:i katd" i1ośt, wymienit:i 
na kuch I olej, wybijam olej 
. na poczekaniu, sprzedat oleji 
ft Ih
 d
5 
I ,. cn76alU. 
PI hl olejarnia 
drantyc;zna 
ac y wagonowe :-: Opony TO


i..?




:t 

 i5, 
Pokrycia na młocarnie I lokomobile 
Pł6tna surowe I Impregnowane 


W

i
1 
ómoilą

i 
l-sza ldasa 
dll
wO ODałow
 
ardzo korzystnie z dostaw" 
Telefon 2246. i bez d 1653 

 HinDU IPUI l. 6rabowskl 
l\. 'rWima U Iii- tIIIIlarza ,. 
Wielkopolska Wytw6rnia Kleju chemiczneDo l Sieczkę 
U LEJ H p A o I e c a (K 603) stale na «kladzie d 2044 
.,1 LARS " I M. SZIIrue..lri 
. I S. hel .,1 ul. Jana OIbrllCht
 1s. 
a IC w beczklłCh oryllinaift)lCh a 115 Itr . 60 k I 
",..,. Poazukule ał. przedatawIcI I . I II- Majątki 
K. fIGA5. Pozna6, ul. Romana S.....: a 
 n:. P g o_:rz T e o . ____ ziemskie r6tne , . W . ielkości dla 
.1'" u5nae O o. e. 4054. powa
nych ref ektanlów po- 
.. szukuJe Lewandowski. Włoc- 
ławek. Przedmiejska 6. (01'2100 


I 


ł-t pele.a ....... 


Tow. Akc. ..Juta" fabryka workOw I wyrobOw lutowych 
Telefon 293a AcIree telegraficzny, JUTA Poznali. 
. (K 1to) 


- 


r 
. 
.. .. 


- 

.':
 
. 


Czas Jest drogi - pieniądz drogi 
Więc Je bardzo oszczędzat trzeba 
Zdobędzie oba, bogaty czy ubogi 
Jejll do obuwia "Erdalii lItywa. 


, 
, 


(
18' 


. . 
ErdaL zakładY PlumyslołllL IalViBrcIB.
>>>
. 



r. 220. 
,.::=-- lILOWO PO_ORSKU: ałetblela, lIDła II-go -ł-SII thl. Su. n . 
O bw i eszcz e nie. oooccooooOO() 00 ooooooooooooooooooooo
 
..... {r:;
 u

en

'...
 ""': o
 "1,'" VL 24 .. '"""- . _ .... -. ; o..." Jakli gilzy I bib ulki są? 
W24 ..
..w

 ugrup
e Ob.....

i: :ł 
OM::.:D: ::;UL .... L ... [
luII
 noll
ieno noem J lłu 
)'sokość składek wynosi (jl/l./. płac, ustawowej. Ił p Y P . 


=' 



 D l a Z ar a b łaj 
 c 7' c h SkI clka I Ś.I.dCJ:e
. plealtine Zasiłek CIS '188 
o Płata · w CUSle cherob7 P o g rzebo urv Ił: 
.:4 w)'nosi przy 6'1, °l. - J 8 
.:J o albo _IL . usta- ,ł.cy ust.woweJ ... -::: 
dzieDnie -łII ' . WI ZuIl.. ł.ł.O,Q _ 
'"' ł7l1odn1owe mleliVCwe u łIa ..,..... Za Za G 

 WYDusi \ .
:. haeudo...'taI. człon- człon- N 
 
cd dziel- aluW- kil ka 
g :
d do :
d do ponad do Dle r


 :ar:: :r::: .:=ą 

 
= ube%- rodzl- 
 Ja &.oboda :.: PeriumerJe 
'"' dziń II, II, J...... ...... la . 2 -rorui!. ulic. Chełmifl.lra np. 5. 
O . _ MOb U....III ple:%. ny Ó p . ł. c a 
zł. 11tI'. zł.' gr. zł,' gr. zł. I gr zł I D. zł. ' ''r zł , I. P 
- . '. .... gr. zł. t gr. zł. lir. Ił. 'gr. Ił. IQr. d. IQr erfumy, mydła, pudry, wad, k
 
L 1- 11 - 61- -1- 251-1-I71il-34 -120 -114 -145 -22 t 1li175 7187 I. :
:
leS
eb
;I:
b;kk:!IO: 
IL Ił- 160 6 - 900 25 - 3760 1 1 25 - 57 I - 34. _ 23 -75 _ 37 -12 26;2& 1812 IL I zlIQranic:zne. D 19'7
 
DL 1 50 200 9 00 12 00 37 50 50 - 1 75 - 80 _ 48 _ 32 l 05 _ 52 _ 18 36 1 75 18 87 IIL Siatki na wIol)'. Siatki m
sklL 
N. 21- 250 1200 1500 50 - 6250 215 102 -- 61 - 41 1 35 _ 67 _ 21: 4725 23 62 IV. Stlił cepową 
v. 250 s- 1600 18- 6250 7ó- 275 125 -75 -S) 165 -82 -27 57175 2887 V. ..'. dO mlDaral 
VL 31- 400 18 - 2400 75 - 100 - 850 159 - 95 - 64 210 1 OS _ 55 71:1,50 36 75 VI. iI& " , . SJat...HaraclIal...II.. 
VIL 4 00 Ó 00 2400 80 1 00 100 - 125 - 450 2 05 123 _ 82 270 1 35 _ 46 94150 47 25 VlL 
, ..... 1Wc! ....i. 
VIIL 500 600 3000 5600 125- 100- 550 250 150 1- 330 165 -55 115'50 5775 VUL Kujawski co. Żak 
7 00 3 I l'_iłr7ka Ma..7n I Odl_wnla z.IaM 
IX. 600 600 4200 150- 175- 650 296 178 118 390 195 -66 13650 6625 IX. To....6. telefon 1415. Im 
X. 700 8- 4200 48- 175- 200- 750 841 205 186 460 225 _ 1 75 157 / 50 7875 X. ................... ........ .. ....... 
XL 8- 9- 48- 54- 200 1 - 225- 850 587 2 1 32 155 510 2 1 55 -85 178GO 8925 Xl. f PrawdziwI bolenderskie Eebulkl k'latDI8Iat
 ł 
XlL 91- 10110 6'- 63- 225- 26250 975 444 266 178 586 292 -98 
4 
 6 10237 XII. . H e '" _ 
"" 2 ' 1 "0 1120 ' 175 XIII. i V. V , : 
XIII. 1050 '12liO 68- 75- 262 , 50 31250 1160 523 314 2vu 690 945 116 
 uv Tu lip.", 
XlV. 12_1-
 75- -I- 312501 -I- 12-'0 669 941 228 700 5!75 125 282 0118125 XIV. : Kroku.v __ I 
PP. Praoodaw06w upraszemy, ab, w pnecl'łl(U 3 clnl .woich pracownik6w do opowie dniej IfU", pnemeldowaU. : N. re . , z. & .. . 
R6wnoc:zeinie .wraca siQ uwagę, Ze wielu PP. Pracodawców zbyt późno albo nawet wcala nie zlla... do Kasf : . "I. a_ 
cborycl& swych pracown l k6w.. L III. 
Jest to niezgoclne · ustaw, I w wypadkach takieh pocl,a K b,clzlem, do ocIpowiecmelnoścł. i . _ ph:"m
ej Jakołci _ 
T o r uli. dnia l
-ao września 15n4 r. . . __ . poleG TO . PO M Cenad!. A5Z kOlllnrrwlcyj EW n: KI . 
Zarząd Kasy Chorych miasta Torunia. 
 
 . 
: Skhd n.olon ł 
: ToruiI. 111. Chełml
.ł.. 15, łew.1Ot. 
. 
:........................ .......... .. 


BaCZDoif I Baeznolf I 
Po zwinieciu lilji mel .kład 
obra.6_ uL 'w. Katarz)'nJ . I 
oBiiA:łZY 
 
,., DO bard&o pnyatępny"h "CIUIGb 
tylko w gł6wn)'m skł.dzie 
rranci..ka6.ka Ił Telef. 1023 
Jan B....no..IU, lisIn lZ
t.nkl 


A
[ie MiłD
ław
ki[k fa
rJ
 n
r 
i WyrO
ÓW nółlany[h Iow. A
L 
81ł gotowe. 
Do odebnmi. 1150 
BaDku LudoW7'm Mllo8law. 


SAMOCUODY 
10130 Berliet (krył)' Cond. In9 6osob.. tabr. nowy. 
10,30 8en& Coup6 luks., pr.w,. nowy, 
10130 Benz Torpedo, 6 osobow)'. 
o uływany, 
JO/30 Fulmina Phaeton, 6 080
OWY. l1Iało uływllJ\)'. 
liSO PUM. IrlU'oserj, kombmowlII\" .. o80bowy. 
10/30 Apollo (samochód towarowy), lK71b 
'!t'J Filit .. osobowy. kryty 
Watanle beznaganD7- polec:-:.,!.akO 
__ Kupn. oK.Z7'IDe _ 
..BRZESJUAUTO" T. A.. Pozna6 
Zał. 189ł. SklU'bowa 10. TIII. 1417 -4121 



 W

i
1i 
D
 
 
49S hutniczy 
z najłapazych kopalń aórnoślQsklch 
dostarcu wagonowo po oryginal- · 
nych dzieMYch cenaoh kopaln. 
za długoterminowym kredytem 
ndrzej Burzyński 
dawnL Richard Hinz 
Ydgoszcz, ul. Sienkiewicza nr. 47. Tel. 206. 
Pro.Zfł ofert7' z.łl\da
 
NA MALARSKIE 
ŁOT rRANCUSKIE 
do 6ki. a p a a s t a r c . 7. 
. I uw.. f.bryka IUlte., 
F eIski, s.II::::. ob....ó. I sl..lstnli... 
ford. Nowy RJRek M. 


Pal wyrD
Y Wła
nława Pa
aua 
a znaJdziesz odpowled1 


Pomimo mocnej Ilfndencii · 


fllKl
!! 1!
;Ri lolli 
T-ł-'.. eao. ...__.. 
IJtiHJlIł1IIIJ liliI/JaR. 
IIJiIItJ. I 811. IZIl]łIi. 1Ihrłt. 
o fali ..aj. ....., I ldIcJM 


.t 


obniżyłem wiele artykułów w cenie lub sprze. 
daję ze starych zapasów po dawno cenie np. 
TlYkot
". deseniowa w nalnowszych 3 85 
rywnkach we wielWm wyborle tylko zł 
· 1 85 
Salina ZClilranlczna Uben, wszelIde kolory mtr zł 
Chusteczki do no.. w bllldlo 2 ., 3 - 
dobrym llMuftku tuzin i zł 
Ubr."lo.. wykupione . likwidacji skadoweJ 3 - 
bez wzalędu na wartość dzlslejszq metr Jl. 
Zograniczne materje ubraniowe w nojlepszych 118'lInkach 
uaranicznydl z powodu włosneao Importu wprost 
z zaaranicy po bardzo nlsWeh cenach. 


Posiadłości 


pOM\lkult .. poioliżu Ihror. HO.......lefCl 
..kł.dal"ceJo sił:! z wioj.....y.... ublk.cJl. -łajn.!. 
domu mieuk.lnego ewentue1Ale ob.zenueJ. 
_ 1IIłoł-- 4CI pObudOWJ. 
Zgłoszeni. do Repr. Biura 0111. ..p_.' 
Szeroka" po4 ar. 
 


Waine 
ła 
Dłe[tw i 
min. 
F«mu1arze poldebD
_ą przeplOW'Adztlllia 
egzekucp I to: 
L Nakaz zaj
 
2. Protokół zalP 
8. protokół bezowocnej egzekudt 
4. Protokół z przetargu !6&]
tycb pnedm1oł.ów 
q do nabycia . ....111 'amorlllhlllL 
Cena formulArza , jp'QIZe. 
)la zam6wienia 
lJła sit za zali
 I
 
za poprzl'dnłem na4ellamem Dalezytośei. 


Cartownia [l
Ił.lula Iomń 


111& 



 


. .... 


. ladliJ[laj konnte! 
nll · 
Sprzedam I 
Tartak 


'II'

\)\.. ,
()

'«.'o 
 
G- :!III I !I [ 
 - 
. - 
. ."'..:. .",-,,-, ;"':'1. 
Iii, li I ' "f"-' '- ::),:-' ""E.
' 
 ._ 
UlU'I! 
.. - E.11



: ..
"'

: 
_': 'ł'I. &
"! 

, 
)
. 
-rJ:-. 

- . ':' I 

,- ;,,:.q, . - . Tłlłfon 1Z,I'3. , IN ' 
. 
.f.;'.,. ':0./ 


z wu. I pit;knJm dW\lmorgOWJlll ogra- 
jJem na Pomonu w mlcś(ae POW.. gdńe 
gimnllzjum.liceum Itd. Cara pOlladlość 
U 000 k...... :la ł5 000 sł. T-łe. 
dwie trzecie 
akCJi fabl'Jkl mebli 
dobrze prosperuj"cel. do której nalot". 
wielkie domost..o .. młdc:le ze 8kł.. 
delii i coobno :oaINdoWMia la!wycm. 
la as 000 zl Z. obJd.... pnedaię,b. 
razem 70000 zl Ofvty do "słow. 
Pomonkieao" TOIIIII pod Nr. d 1854, 


... 


, . 
-:- właśc.. A. KulwieKI 
Pierwn8 i uajlUIIl8 MiedzJBarot firma Tran!DDn.-n!De
J[. 
Speclalnoł
 transportowanie !l'ebli 
Solidne akuratne załatwiame. 
Clenie :..: Assekuracja :..: .Inkasso 
Lombardowame. 
latnie, 
ijJI
I
 el

IIY[lne 
arowe, 
olne oraz Wanny, 
i 


II 
1-
>>>
r Str. m 
. 


. 


sr.owo POIIORSEIB uJec1zIela, duła 2'1-80 wrzeID!a ftZI. 
- 




 . 


- 

- 
.... )
 
"\'/
 "\. :,.... . 
 
.+() 
 "t". '

 '
\ 


: 
 lt)
. 
l
a - " 
P ROTOSi 
---"T'--- - 
- - _--o....",.. .-....... 


--- 
Qdyby Automobiliści ogólnie wie.dzieli · : · · · · . . . 
H Proto8.&moMod, _ tczglfdu M iM mocną, .oladnq budow
 a ICh PO/6dyt1cro_ 
łll£DrOlOq łomtrtJeqj, tDy/weują bardzo minimalne %l&Życie, a ,,!obtJC tego na.jm7l
_ 
6q tlbyW tł4 fl)artoAci. loby nimoątpli!Du. zdtJcydo!Dali 
 tł4 UJybór fDOzu 
PROT08 lertie boUJiem j est f/Josem tł48 ZY ch ulao.
 - - - - - - - - 
jako !Dl/rob precyzyjnyprzemysl'M samoohodołlJego. 
. 3D Przy ł o r % r . t te , ,,11 fIItJI"IIMaoA %aplact:lłia do n a t fi " h fil i a s t o !D ej do,f4tcy. 
WY1WORN1A MOTOROW JEZDNYCH STAD/E 
.CENTlU.L.A. BYDGOSZCZ,.1. Gda1iBłal06 TeLj1602 FILJ.A. POZN.A.Ńtd.27grudnia 6 Te1.161
 


. .

.


.
A.
A .




 

 
 Warnawul lIIag81" 
..4 G dan l skI s .... KapllBUJ Bamakldl ,.- ... Re · 

 r H Ploderne" -4 


_ ' -, paracJ
 

 Handel Zamorski Sa Aa ... zostałpneniesion,zvl.Mo- !-,- kD '




 '. . .. _ '... par
wych mło
karn 

 r stowej de domu własnego na n 1, 
 I lo " omobll 
Gd ' k 
 .. , _-v U"' )I _ 1 
.:.,. - .:t. 1.;
 n 
ans , Adres tełe
. "M1dek..Qdał\sk.. Ino PJlnJ ",al. iti. 
 
 ".' 
..'- ......
; jal&o6eł Innych mllSlfIł 

 PoAada wielki wybór "'pe- 

..
 

j,
_4I!' r
ch WJke"
e sie 

 Ke.seubisc:her Markt 17/20. 
 
=h"':aj




W

 .
. ....". : :=- p
 
a(D1
 

 
 o 
_Te:fo
: 

 :_

_7
:
: 
:. III.. 




::"

7; Fabryka Maszyn. Adolf Krause i Ska 
::' 
· 
 - ----- - 
 Samo chó ". Telefon 6ł6. Toruń-Mokre Telefon 646. 

 Kupujem
 t71ko wagonowo: r U .... 

 Słód 
 N. A. Go ł-osobowy, 

 Bób ,. gotowy do jaacly .pne- 

 Bobik 
 
 °iiat
kOW:ki: 

 fasole 
 łh to ;::. 
j 
C:O:
C
ikfOrja 
 
u!."F

! 
.., Groch Z el 
 przJ' dObl'eJ komanikllOjL 

 i ony ,. S
zeg&o..eilpjll8znezgto- 

 Groch polny w najt. 
. 
 ::::. 




ł:.'dll:ooł:' 

 Przeroby kartoflane: 
 Węgi - el 

 Krochmal ". 
.., Płatki 
 prima g6l'ftoihłsld . do- 

 Suszonki ...... staw, do 
mu ofiaruje 

 ,. , Ludwik IizJlllański, 
., Mąkę kartoflaną 
 Toruń. teglarska 3. 

 (Kartoffelwalzmehl) ,. :''1...:. Tel. 909 i _91ł. 
................................................t 
 - -:'" 
"., . 1 = papier ::: 
Druki żałobne -:r.-: Drukarnia Toruńska TA ' -- ..on
c;l:.


łł.!:ed8ż == 

arnkaru!1 Toruńska LA.
 I 


\ 


Kupujemy 
siano i słomę żytnią 
waQOnowo i furmankami w kałdej l
cI. (lIt1oa 
Badura i Paluszyński 
Toram, Szczytna l. Telefon 586. 




ła
 rowerów 

 Jlir61eł, IISZJI dlSZJ[11 
i wszystkich 
oi zapaso- 
""cia sawsu AłI sklaobie 
W
lel
ie le
ala[ie 
wyk.naje pod IIwaranc:j, 
t, po umiar1cow""vch cenach. 
. Wlu,,_ baliJ_nil.. 
IL Lew.nd_wl!lld, Dl. SERJ'.. la. 
ID tM.'I) 


I BURSZTYN 
\ l I. Mj
;.
;ł;
;;bt.b;
al
łllA 
. 15 

 Aluanderstraase 311 &o k 'T1ó 


Ządajde Słowa pomorskiego 


t" . ....
 I, .. 


B.CYRU&. 
- p M flqff
¥ w4P" 
BYDG05ZCZ-GDl\NSJU\ '155 7ELE1'OR !\n 
POLEC1\: t(o
rLt(Cl1
 D'nf
Y:
 
KA PE.LU
Z E. M.ATEJUALY .I JEDWABJ'E. 
"'/OWq8Ć i 
 E'%..O
OŁJ I:.. J \ 
łl -:J, \' 
.." c' '.. 
 "'o\ 
,.
 ,t" .. '-Ął
 . , A... 
l;- .
.:_... ,, ' 

'\. / ":\
 
 
: . ł ., 
.., 

 . ,:. 
,.. 
. 

JI. :1 I' 
 '" i_ . 
 ; 
.--- ,,- 
..' l ,I ł."
. ,_'._ 
--:: -
 - . :::..
=-=
 
 
 . 
- -=-
.=. . -.


.- .-" 
--=-:41\ - -.." 
. 


". 


.... .ł.... 


... 


Rótne., 


. \ 


W yualazki 
do opatenłoweni., 
 
.., i &nalri towarowe 
do rejealracji w krajn i 
graUJc, pl'Z1jmuje K 
baąalep d
l. 
Dr. MłRJU lRun 
rzecmit patentowy 
POZNAA", Wrocła.l
 
TeL 2672. 



lnkBm l
ł
(i 
W centrum miss 
zaraz lub też p6ŹI1 
może być z pom 
szkaniem czynsz i 
dług umowy 2 
Stanisław Ha




)i 
Król. JadwIgI I' 


''''ISS 


! WrpraWJ 
biehau monogram1. 
konJ'wam aUlnDuie I ' 
Iyczuie oraz znsczenie 
uzny. tipecjalnoA6.YII 
monogram1 od 1 zł. ' 
tnebD8 pllDienkL UL P 
:I IV per. M. Wleczorko . 


. 


. 


. I' 


NIezwiązkOwi 
Zecerzy, maszyniści gra- 
ficzni, litografi, kamienio- 
drukarze i introligatorzy, 
, 
zecerzy chatą.lę nauczyc 
stawiać na maszynie, oraz 
uczniowje chcltcy ._., douczyć, 
.. znajdlł natychmiast stałe umieszczenie 
'" Drukarniach Poznllńskich za wynagro- 
dzeniem przyznanem przez Arbitra! z dnIa 
4 bm. - Zfłoazenla wprost do Drukarń 
Poznafiskich lub do Gen. Sekretariatu 
Stary Rynek nr. 4. -- - - (d 2071 
Zwi@zek Zakładów Graficznych 
i WydawDicz. na Polskę Zacbodni@. 


...
>>>
!\r. 214. . 
ii!!DWniU!mtfaDD\YiSkCWkaDtelarjaEbafwDhf6W'l
; 
 sic GoKI_ -ret..., Restaura cJę II Słrzeln. - cę " , 
w 
pra
a[h JrD[!SDWm l oDfarlaloJ[l .' aakotnłle
 
Zgłoszeni" Sl
 n..przód piśmiennie z dał' C hóru Ukralns " leg . Przedzamcze 9. Telef'on 360. I 
świadectw. w odpls..ch. Zgłoszeni.. siC bez 

 · -. 0-- O 
 moim 
e prow.dzić zakł..d .teby u 
,hociażby Jednego z powyższych w.runków 54 beZe a
 pod batuł4 D7DUw. Kotllo 
obc n"lw,lw'edniejue ,ust.. Szan. Konsumentów: 7511 . 
Upos..żenie odpowiednie do wykaZIlnych zdo::':' 5zczeaóły w ałiszach. ...iab saacual zUowa po Be gr. Ko
ert ,"czas lleJuJl .. .ola. II..J w. ' 
'''47) Dr. . Osso wskl . , .. . Zpkl.d oł-.rt;r do godz.. 4-el .... noc;r. J 
..' !nomie z s...cunkiem 
Adwok..t I Notlll'jusz w to . 
- . . runiu." COppernicusverein I. W. u. Il" lan Lachowskl, 1°"P0d.rz. 
Mł

Y [lłOWle
 l 
raDlY 
ławam
i o gO:i
:

'tz
::li 2gtn
iu!
;
eRo 


i::n
o
r::

Żk:


c,t 
o



, p:

 ie
"'1 K

[IRI 
KRIY'K
WY 
odpis śWI..dectw, (otogr..fj, uprasz.. p 2j0'9 
\U. lIIulczyftskl. Sfarogard (Pomorze) 
skl.d W.w.tów. 
Do mego oddziału br..w.tów i konfekc'i r ans .
r
nn - Berlin przy 2145 
mcskiej poszukuje Ur..z lub 1. 10. rl. orleptame En:"l. Beramann - BJd- 
dzielnego młodsz Rosza (Tastlnt. Reller, Tschei- 
ego . . kowsky, St. Sacu.s. Sarasllte. 
e k. s p e d i e n t a. rena ',Ienw 3, Z I 1 II.' firlle BIUr SteNu. SUI Utl t6. 
Of
rty z pod..niem pensji, odpisem W R Ó C 1 -- E M 
śWI..dectw I fotografji prosze skierow..ć SJ 
do firmy: 2157 
Dom mdd J. JączYftlkl, CluJjnfcB. Pomoru. 


rtI 


i urzęduję jako i mieszkam 
w Rzetni Miejskiej 
W LIDZBARKU 
 
Paweł Delis I 
lekarz weferygaryll!J i dnekflł betol litJtklel 
Tele'on 12. Te1ef'on 
2. 


KUPUJEMY 


21M 


pa 
wriSZJ'dJ ulIach ma. 
RzepalI. rzepiII, sleuua IIIlue 

och zi.10117 (FoJ.era) IIUI1I 
lliebieslll I biał7. IIOrclJ'q. 
palulzIi,. tatarII" proso, I a. 
r a d a I "lIoulczn, cz.rwollł 
.Iał.. żółtą. IZW
 I prosi. 
III.Y a łasIL lIlOClIO opróbllowase 
of.rtJ'. 
Bracia Sauer. Oddział w Pomaniu 
Tdefe 1398. 4....s tele
. .,Bra..aft"'. 


Do n..szej fabryki ksi'!l h..nd- 
lowy.:h przyjmiemy IIIr... 
kilkunastu 
introligatorów n 
Edward Krealewski T;;"n

' 
Dlnań, Szypenka 8. Ił 
I W oiewództwo Poznańskie n 
ś;;ea-:ża;;;;;;;b;q

;;
;g; p;;
;b

 n 
Los nr. I. leśnictwo Kąkol oddz. 153. = 
56 szt. = 134.40 m' L kl. 517 szt. = 691.18 nr' n. kI.).v-.} nnn 
937 szt. = 684.72 mlm.kl. 691 szt. = 261.23 mB IV. In. 5 o """,em ..._1 szt. = 1711.53 ma . 
Los 2 ' -
 . t C. . od .L 140.139.138. 
Dr. . JA:OInlC wo lerplsz oz. 136.10391. 
7 szt. = 10.14 mo n. Id. 47 szt. = 32:65 mi 
42 szt. = 15.98 ma = ogółem 96 szt. = 58.77 m. 
Oferty ostemplowane znaczkami 2 zŁ w wakowanych koputach z nłłpisem ..5ubmłsja" . 
nadesłać do 'J:l wrze
a 1924 r. godz. 1()"tej przed poło do nadleśnictwa gdzie o godz;r e 
. 
101/. nastlłpi otwarcie ofert. Podać nalety przeciętnę cenę ze. 1 m 8 każ
go losu w złoty h ' 
i dziesiętnych zł. w liczbach i słowach z 
wiadczeniem, że kupującemu sę ZMne waruni i I( 

przedaży i im się bez zastrzeżenia poddaje. NadłeśRictwo zllStnega sobie różnicę w masi. . 
Koszty korowania ponosi kupujęcy. Oferent jest związany swoję ofertę przez 1Jł dni. Oferty 
zatwierdza Dyrekcja Lasów Państwowych w Bydgoszczy. «(1-2151 
Nadleśniczy. 


"TEQ1 11.1 0liO R " 
TOWARZYSTWO 11 SP. Z 06R. ODP. 
T." 194 TORUN, ZEGLARSKA nr. 10. Tal. 223. 
POLECA w c.ADUNKAOH WAGONOWYCH. DOSTAW" TERMINQW"I NA WOZY z. SKc.ADU 
DRZEWO szczapowe, opałowe, w gatunkaell w.
borow. 
WEGIEL KOKS CEMENT WAPNO 
I INNE ARTYKUŁ Y BUDOWLANE. 


. 


Salllochód "F I AT'" f-_ 


jak urzędowo st
t7'
t.7'
a st

ei"dz.a 
jest w Polsce liozebwe na)Mę08) w UE-J'CW -:- 
jak setki ich właAcieiełi w Polsce przek
naU Slę . 
jest najekODOmiczniejszy. i. nieza
oc1DY. w 1IiJWUiu 
_ jak nabywcy blezące stwierdzają - 
jest w Polsce obecnie najtańazy w z a!( u pi e. 
BRZESKIAUTO" I: Poznań, ul. Skarbowa 20. 


łoż. 189' r Telef. 3.17 i 4121. Adr. tej. ..Brzeskiauto". 


m 



 - 


..,. -, 


p. 



 


.. " 


Str. 13. 


Bacznośf I Pfsrwlu BaczDo'f I 
Toru
Ls

Ia..

!
t
!ą
.IUSZy 
polaca al' do przef....onowyw.ni. 
Wlulłllcll modeli kapelII!., damlkll:h, męsłlll:h I dzlEI:ICE,ch. 
nadeszły nowe medele na zimowy, sezon 

rdłUII kt6r"ch przerabi. .1, wsz.lkle .t..ra 
.pelu.ze 
cowe, z Jedw.blu I t. d. Cen" przyst,pne I 
d 1117 . Ś 
Ludwik wigo6. 


.. '.. ...'.... 


2166 


_f-.... _/ '\ __, 
Wały korbowe do młocarń 
I I\UJAW;
;i:;iA
 wł;nei;
;;
Y

.
ASZYN 
C......dzlqdzk. 31. T o R U .. C..udzlqdzka 31. 



 Ci 
D 
Sklad papieru. materjalów piśmieAnych i galaAterji 
JUljU8Z Skrzywanek 
Telefon 4-26. BYDGOSZCZ, GdatJska 160. Telefon .-26. 
poleca na ra'y 
maszyny do pisania I 
urządzenia biurowe 
Cesy konkul"sncy'ne r Ceny k
nkurenoYJns J 
- I 
Ii- -Al 


2151 


!.. 


jII, 


C 
" 


Wacław Starzyński 
To....6. al. Chełznlnek. n... I. 
IaJliPlZJ i ujs!.IUJ .kl z.kln zlllllislrz.' zll!lluJ 
poleca d 111
7 
Zaataw7.tolowe, zegar:y ato- 
ł,ce I 'denne. ZegarIII kie- 
azonkowe i r-łczne. BudzilII 
róznego rodza1u i najnowa
 
: B C : biiuterj-ł = : : = : B 
OBRI\CZKIŚLUBNE 
w wiolkim wyborze. ... szczerego .Iot. od 20 zl par.. 
a.pa..aclę w za..... wchoclz
c. 
w;rkonute .i" S%7bko 1 .t....Dnle. , 


I

 


."1 


'. 


;.C 

. 

. 


i.... 


-' 


,... .1 


- 
 
, 
"Przechowo" Młyny i Tartaki Towarz. Akc. I 
Przechowo. pow. Świecie (Pomorze) 
Poleca w ładunkach wagonowych jako 
- pierwszorzędny towar - Ipecjalnle - 
== mąK.ę pszenną ::: 
w rozm..itych I..tunk..ch or..z 
== mąkę tytnią ;: 
Odda solldn7'ln fachowcom zastępstwo 
.... .wole '.b_..v. (k 757 


iiiil ::::.-_ 
I.!I 
..... 



-- - ..--. 



- 


-"='== 
 


- 


... ........... .t... .. 
i i zi e'!
;i
Eij

!tri
: 
bryczne po najwyższych cenach eks. ł 
portowych. Oferty z podaniem ilo
ci. 
gatunku I ż
danej ceny uprasza :-: :-: 
l. St. JeszKe Toruń. P . oniatowsł\iego 3. ! 
.. .. . .. .. . . 4. 
. .. .. ... .! 


.
>>>
Str. 1-1. 


SLOWO POKOJłSDE 


DIedzIela, dala 21"'80 wrzeiD,Ia 182L 


'II.T_ 22 Q 

 


Swój do swego I 


IBis Urm Bolsko-[
u
[iiańs
[
 w Ioraniu I Swój do s\Uegol 


I Arty kuły m
.skle I , Cukierki Ple
 
A- DANXOWSKI 
L. KAtMIERCZAK Confiserie Toruń, Chel- 
MlI8azyn artyk. męs- mińska" Pierniki tor. 
kicb "Tbe Gentleman", d 1210 
TOI'uń, Stary Rynek. - . PAWEL BILLERT 
k ł tH .JOZEF MATUSIK N R k Ó P 
rÓ6 żcgmrski _ ej _ , _ U' .owy yne, r g ro- 
Fabryka cukiel'kOw. - stej. Specjalny sklad 
LEON KUCZY'ŃSKI Toruń - Mokre. - Ko- torebek damskich, wa- 
Największy skład art y 
i
szki !fl. d 1211 lu., tek, parasoli i lasek 
kułów męskicb. Toruń, TORUŃSKA FABRYKA itp. _ Kolektura lotel'ji 
Seroka 87. d 1190 PIERNIKóW, I państwowej. k ł9ł 
&AZIII. WlTKOWS1U karmelków i czekolady' 
.-. h daw. Rycbard Tbomas I I 
Skład artyk. męs..lc ' II . " 13 d 121" Ka p elusz-;:-- 
Toruń. Szeroka 111 ęczmlenna 'I. 
 . 
kł70 K. ZA.WlŚLEWSKI . 
Fabryka octu oraz fa- Lt"DWIG SWIGOX 
.J. SKALSKI bI'yka czekolady, cu- Fabryka kapeluszy. _ 
Magazyn bielizny dam kiel'ków i wafli. - Ul. Toruń, ł..a.zienna 20, 
llldej i męskiej oraz Chełmińska 28. Chro- naprzeciw kosciola ŚW. 
wielki wybór actyku- brego 22. d-ł
l
 lana. d 1200 
łów męskich, kapelu- FA Bi" PIERNIKóW 
UJ itd. Szeroka 8. Tel. RUCBNIEWICZ I SKA 
aI5. k 4.77 w TOl'uniu poleca swo. 
je wszcbstronnie znane 
wyroby. Hur. Kosciusz 
ki 56, detal. :2:eglarska 
30. d 1215 
FABRYKA CUKRóW I 
CZEKOLADY 
Za.k.ładów Przemysło- 
wych Karol Machlejd i 
Ska. Akc. w Warsza- SALON MóD ,.IRYS" 
wie. Biuro reprezenta- przy ul. Mickiewicza 93 
cyjne Gustaw Fabian róg Sienkiewicza. (przy 
w Toruniu, ul. M-ickie- przystanku tramwajo- 
wicza 126. Tel. 4.19. wyro) poleca najmod- 
FAB RYKA CUKR ÓW n1ejsze kapelusze mo- 
I czekolady, chatwy. J. deI! paryskich po ce- 
Sybilski A Krzemiński nach najnlŻRych. 1M3 
polecają znane z dobro _ 
O. GEDE ci swoje wyroby wyko- 
 I k . 
Skład błAwą.t6w,:ronm nane p-zez najznako- Kon e CJ8. i 
8W'y Rynek. 22. Pole mi.tszych majstrów, 
w dużym wyborze t;o- ma.nych w kraju i za- BRACIA BRZESCY ED. BOFFl'lANN 
W8I'J bławatne po DIS' granicą. Toruń. Ponia- Mody męskie i damskie Cukiernia. Nov. y Ry- 
kkb. ceD8ch. Jr.ł'lł. ło.wsk1ego nr. 5. d 1216 Wielki wybór materia- nek 12. Tel. 61. Specj. 
BLAWAT POLSKI 
 . - , łów. Ul. Chełmińska 1. zamóv."ienia poza dom, 
---aw Qae-J.e". W. DrogerJe. k293i pienv!!Zorzędny wyrób. 
- ......;r_ Zasada: niskie ceny. 
Chełmińska 8. "Ieł. ł9ł.. ALFREDA EnłE d 1100 
d 1208 DR
 POD KORON4 Torati, KoperIDka 24, Ma. .JAN BBLLEBRAND 
IIIBCZ. lIOlTJLUIN wła8c.. Leon !łY cbter , gazyn konfekcji. damskie, dawn. Hellebrand i De 
ctawn. S. Baron. 
 Toruń. 
ińs:"a 12. i kapeluszy damskIch 7 górski w Toruniu, ul. 
hlawatów. . wwac. krOt. Farby, ChemikalJa. M
 właa.oll pracowniII, Pl'IIJj- 7 el lU 

 i kapeL d8ms1dcll cna. Pemun
 d 1189 maje rowuiet roboty ob. 
::
 ł 'r

ta
 
:'Toruń, aJ. SsewsJr.a. 20. Telefoo 102. st&lunkmre. ( kli;H cja. Hurtowna I detali- 
:t'elefon 230. d 1187 
 QALDYŃS
 B-CIA FERSłrf czna sprzedaż wódek i 

 1U.LIN0WSJU Droger)a, perf
erJII, Kn=-n"a 22. KoDfek- likierów z f.abryJd AI- 
. skład apBl't6w I pny- ."Y"'-
. fred hr P ._1. 
:toruń, ul. Szeroka 3fI. borów fotograficznych. cJa da.mska I meska. a. o
ego \V 

 łow8l'Ó": mo- Toruń, SEeroka Dr. g l! Na ratyl! - k289\i Łancueie. d 1206 
dDych, towvów jedwa Tel. 815 d 1203 _ F. RACZYŃSKI 
bo7eh, blawałów, suk-. 
 ' Handel towarów kolon 
na. pł6dell. stołowiz- BADEGA Obuwie. I jałny,ch, spoż
ch c- 
07, bielimy, dywaoów, lbrtownJa DrQseI:ri- l raz delikatesów, win, 
firanek. towarów krót. na, Tdruń. Mo
a 2 LEON KUCBYŃSKI wódek i likierów, ul 

 konfekcji dam. --ł (przy Mostowej Bra Specjalny magaz. obu. św. Ducha t2. róg Ko- 
IlkieJ i dla dzied. mIe). Tel. ł80. Adr. tel. wia i artyk. podl'óżn. pernIka. k ł73 
d 1188 Hadega T
ruń. d 1205 Szeroka 32. d11{!!.I 'telefon 437. 
W1EBZBOWSKI T. BZnIKO"USKI FR. KLOPOCKI 
I BAGItrSKI To
 Mokre, KoAciuszki 
AN LlSIASKI Zeglarska. 25. Tel l55. 
Specj. mag. jedwabi, ł5 a - Telef
 
. Hur. Magazyn obu.wia dam- Skład kolonjalny I delt 
materjałów wełn. dana łowna drogerja I fabryka skieao, mQSkiego i du
 katesów 01"8& win. w6- 
llkich i męskich oraz chemiemo - w.ebnk..nych Clecego, 11\. Król.' lad- dek i likierów. - Pa- 
płócien. Si8ł'y Rynek preparatów. d 13ó3 wig!. s.. k...8 amia kawy. d 1325 
2ł.. d 1183 .JAXóB KONIECZNY EUQ
. SLA WIJ[. 
'ł£D. Wl'rKOWSKI I GalanterJa. I Toruń, Szeroka 15 i 38 Toruń, Stary Rynek 27. 
Bazar. Toruń. - Stary _ Pierwszorzędny maga- Handel kolonj. idelika 
RJnek 25. Skład bława- PARZYBOK I zyn obuwia. k 2962 teeów. Skład głów. win 
t6w I towarów krótkich RYDLEWSKI owocowych i zagranlcz 
k 
 ul Chełml ''''
t,.- 9. IAN ZIELI*SIU. Qych. Największy skład 
.......... ti
ztdnY magu. tiw1ec kości&lnydi Ud. 
Kryształy, wyroby pła- obuwia. Toruń. &ero- d 1220 
terowe, ga1anterja, przy ka 31. Bydgoszcz, Gdań 
bory sportowe, zabaw- ska m d':
19 S2"0. S'l'RZELECKI 
ki dziecięce. ledyny dawn. 1. G. Adolph. Fa 
sklad tego rodzaju na Q I bł'7ka wódek i likie- 
rniejseu. d UM Spedycje. rów, eg%J'Btuje od 1809 
r. Torm'I, SrIeI'oka 25. 
S. KAł.A.U SD W. -" BER 'fel !iO. d 1326 
TOł"U\.. Szeroka. 21. 'Io- -........ 
wary krótkie, błe.łe. naet. właśe. A. Kutwie. WACI.. :MACIOWIAK 
przybOl-' do krawieczy ki Spedycja: tl:ansport 
a wódek i likie- 
zny i stroju, bluzld. ob mebli - m1ędąnal'Odo rów. T
. 8Droke.:U 
sady, bielizna, wBtPkJ, :we 
 d 1197 d 1322 
goUy i łol\8bki. d U92 
.IULlUSZ GB08ISEB JU.-
WU ł' - .r 
_, 

;łr
l;:r


eK

tj
 


\
  Pn
 zakupach \
rJ
 a;.'..lgJtl1al
" 


 18, załotony 1867, po' kotaży itd. Specjaln
 .. Ir:_ - od.
8n8"'" d - W " Słowie Pomorak.i -" 
""'" WIIypy, pierze, pueh. wl8Ana fabrykAcja. IJU- ,- 
 IP :rs- ... _aaa 
gotowa pościel (dlM 71 kienek i bluzek. Jr. i69 ... . _ 


LBOK RO*EIf 
Skład galanter., konfe- 
kcja damska i męska 
oraz wszelkie pn.ybol'y 
krawieckie. Toruń, ul. 
Król. ladwigi 9. k ł't.l 


"KON
SZ" 
SkJad Ubiorów Męs- 
ekicb. L Gniazdowskf. 
Stary Rynek 12. Przed 
IIt&wtclełstwo Warszaw 
&kiego Tow. Akc. Jr. 13 


WAWRZ. FLORCZAJ[ 
Toruń, ul. .Mostowa 23. 
Chrześcijailski warsztat 
kapeluszy prZ) jmuje do 
przefasonowania i far. 
bowania filcowe i słom 
kowe, damskie i mor 
skie kapelus:te podług 
najnowszych fasonów. 
k 3103 


BIELIZNA. 
B. Witkowska, uL Sze- 
wska 26. Specjalny ma 
gazyn bielizny d.a.ms- 
1deJ. m
skieJ idziecie. 
eej. d 1202 


ł 


Bławaty. 


LEON ZEMAN"D 
Febr. wyrobów włókno 
Toruń-Mok.. Grodzo 162 
166. Tel. 27ł. Skład fa- 
bryczny ul. Chełmiń- 
ska 16. TeL 65. d 1182 
a. 1 F. BAMERSIU 
dawn. G. Guttfeld t Co. 
Toruń, Stary Rynek 28. 
Bławaty. kOnfekcja 
damska i męska. towa- 
ry drobne. k ł61 


LUDWIJ[ szYJ[AlłSKI 
Urzędowa eksped. kole 
jowa, spedycja. tran- 
sport mebli, żegl
a, 
magazyny z bocznIca- 
mi kolej. 2eglarska S. 
Toruń, Tel. 909 i 

 
I A rty 

y 8P

 1 


LUDWII DULSKI 
Skład kOlonj. i delika- 
tesów, rest. Toruń, Ja- 
kób.skie przedmieście - 
ul. Lubicka 31. - Tele- 
fon 534. d 1209 
W. .J. KASPRZEWSKI 
Rynek Nowomiejski 11. 
P o I e c a jak najtaniłj 
wszelkie towary spo- 
żywcze. d 119ł 

AN SADOWSKI 
Chełmińska 18. Tel. 582 
Skład koionjalny, deli- 
katesów, ",in i wódek. 
Ceny przystępne. d 1181 
MIELICKI 
ITRUSKOLASIU 
Spółka Handlowa 
Cukiel', melasa. Łowa- 
I'y kolonjalne, Torun, 
Łazienna 3. Tel. 346. 
d 1196 
FELIKS MILOWSKl 
TOl'uński Dom Handlo- 
wy. - TOI'uń. Moeto- 
wa 18. Telef. ł32. Hur- 
townia \,in i wódek. 
Gen. reprezentacja ..}a 
Wielkopolskę i Pomo- 
rze wyrobów Baczew- 
skiego w Lwowie_ 
d 1198 


.J. MAKOWSKI, 
Łazienna 23. Tel. 366_ 
Skład społywczo-kolon- 
jalno-delikatesowy. S0- 
ki: Malinowy, cytryno- 
wy, porzeczkowy, .ana- 
nasowy, wiśniowy. 1330 
ALEKSANDER 
FIłE1NINQ 
Toruń, Podmuma 50/52 
Tel. 3M. Browar oraz 
fabryka wód mineral- 
nych. ,
 1328 
- DmOWSKI I Sok.. 
Strumykov.a 517. Tel. 35 
Fabryka. likierów I wó- 
dek. d 1329 
KRYSZCZYŃSKI 
I ZWIERZYKOWSKI 
Hurtowa sprzedaż cu- 
kru. Mostowa 34. Tel 
949. d 1321 
L. DAlID1ANN 
& KORDES 
T. z O. p. Dom delikate- 
sów. - TOI'uń - , A- NALASKOWSKI 
Tel. 51. Handel win i H- Toruii, Stary Rynek 8, 
kierów. k2929 tel. 69. Przedstawiciel- 
stwo samochodów "Itr. 
ALEKSANDER la" I ..Mathis", opony, 
BOROWSKI benzyna, oliwa stale ra 
Toruń. Destylacja, fa- składzie. d 1207 
bl'yka likierów i wódek 
Tel. :311. d 1324 .TECHNONAFT" Tzop. 

. DEJEWSKI Kopernika 30. Benzyny, 
oleje, tłuszcze, pasy, ar 
Cukiernia - Piekarnia, tykuły techniczne, świe 
ciastka i wyborowe pie- ce parafin., kościelne I 
czywo poleca zaw
 .pasty, gwoździe. 1333. 
świeże. Przyjmuje za 
mówienia. Szczytna ł. W. KATAFIAS 
k 496 Samochody, maszyny 
ADAM PURZYCKI do pisania i do szycia, 
Dom Pl'oduktów Kolon rowel'y, wfrówJd do 
jalnych oraz delIkate- mleka oraz wszelkie 
sów, ul. Szewska nr. 17 przybory l reperacje. 
Tel. 355. d 1327 Nowomiejski Rynek 
ST. WER..
ER 24. Tel. 447. k ł79 
Kałe Garbary 16. skla! LENARTOWICZ 
kolonjalno - spoż.rw:c
J' a ' . ł SZT1IIIAŃSK.I I S-ka" 
Bpeejałn066 masło I Ja) 
d1361 Gener. reprezentacja sa 
mochodów ,RenauJt' na 
I t 1 l ii Pomorze. WOZy okazo- I 
Przyb ory 08 e we na. składzie. Cheł- 
I mińska szosa 6. - Te- 
)[AZIJ[. IlERWICB. ,lefon 234. d 13M 
Artykuły domowe. toa..- 
letowe i perfumerja. - EUQEN.JUSZ SIWIEO 
Dawn.. Heimchen. To- Biuro techniczne... To- 
ruń, ul. L&ienna, róg ruil, 2eglarska 31. Tel. 
Szerokiej. d 1331 ł95. Sprzedaż artyku- 
Z. OLJUEWICZ łów technicznych i elek 
trotechn., szczotki, szpa 
fry7Jer, przYbory tuale gaty, Ż81'ówJd. k ł65 
towe i handel siatka- 
mi do włosów. Stary JIL CIDlIELEWSKi I S-b 
Rynek 25, wełścfe Cheł Zakłady PrzełnYslowo- 
mińska. k 4,75 Handlowe T. z o. p. 
_ Teł. 424. Toruti, ul Małc 
ł I Garbary nr. 17. Teł. 424. 
Wytw6rnle chem. Budowa Zakładów Prze- 
mysłowych I elektrycznych. 
. iWI'fBr' Instalaeja silI I Awiatła, 
napł'awa dynamo i ele- 
Fabry,ka przetworów ktromotorow. d 1352 
tłuszczowych Adama 
Banldego poleca my- 
dła. i p88tę do obuwia. 
d 1332 


I 
I WYł'Oby paPlern. 1 
.J. PRZYQODZlA"SKI 
Wielkie Garbary 29. 
Ksil,j.żki handlowe, ka- 
so
, żUl'Ilale, dzienni- 
ki itd. stale na akla- 
dzie. d 1339 
DraJr.amIa ToruiuiJr.a 
T. A- 
Iw. Katany.y , 
wykonywa druki wszel 
kiego rodz&fu. 


STf!oFAN CICUn.- 
SpeCJ. skład narz';
, 
maszyn dla handlu 
prze
ysłu, okucia dl 
mebb.. towllJ'y żela
 
sprzęty domowe T 
ruń, Król. Jad
 
 
Tel. 374. U1 
TOW. HANDL oWO:'" 
PRZEMYSLOWE dawn 
C. B. Dietrich t SJn 
I . p. Szeroka 35 -Tel: 
I Zakład) tecJmicL. 
o k n le 2.. dl1
l 
p ze!. . tow ar6w, por 
- I celany, fajansu i szkIa. 
BRACIA 
CIERPIALKOWSCY MASZYNY ROIJłI CQ 
TOl'Un, Sz. Chełmińska wszelkie narzędzia 
33, telef. 1ł71, Pomol" Kujawski & Zak, F. 
ska Fabryka sa
ocho- bryka maszyn, Gru- 
dÓw, motorów, 1 ma dzil,l.dzka 31. Tel. 1ł85. 
szyn. Spl'zedaż nowych 
samochodów i motocy- 
kli, jak również I'emom j 
takowych. d 120J I 


TAPETY 
listwy, szablony. St. LI 
siecJd, uJ. św. Ducha 
15, Tel. 217. d 11a;:; 


DruklU'Dle Toruńska 
T. A- 
ał. iw. KatarzyJły , 
poleca sie do. wykony- 
wania wszelkich prac 
introligatorskich. 


- 


Rzemloslo. 


- 


STANISLAW EQp
 
Zakład 
Krawiecko - KUŚnfent. 
wykonywa wszelk1eP1'! 
ce elegancko, p
 
alnie, tanio! ! I Suki8lllliazi 
nr. 18. (d13ł. 


KAZ. ROLEWSIJ 
Toruń - Mokre. Bobie5 
kiego 25. Telefon 882 
Fabryka mebli I wyr0- 
bów budowlanych, llI'ZI 
dzenla biuro.we I 8Zi.ol- 
ne. d tan 


I ZIemiopłody. J 
.JAN SULKOWBII 
MlECZYSL. TA'I'W 
Wła8c. Mo Tatara, To- 
ruil, :2:eglarska 13, 'hl 
282. - Zł opłody, II 
sza. d 131! 


Różne. 


w. ORCzn:OWIII 
Dom Sanitarny, Toru6, 
Kopernika 30. tł6S 
ANT. KOSIDOWSII 
poleca fortepjany, JJia: 
nina, hal'lllOl1Je krajowe I 
zagraniczne. OhełmlMb
 
TeL 10M. Ul 
KIIYSZCznW 
I ZWlERZnOW8Il 
.Mostowa 3L Tel 8611. 
Sprzedaż materjalÓ\V 
opałowych. d l3łO 

AB.. 
Polska Agencja Re
Ja. 
my Tow. Akc. - FiU' 
Toruń, Szeroka ł6. Wf' 
I konuje wszelQ reki&- 
mę gazetow/ł. TeL 711 

ORADNIE" 
Biuro buchalieryjnCH'l 
wizyjne ul. Szeroka 18. 
Tel ł45 zakłada, reP 
luj
 i rewiduje ksl": 
handlowe. Zestawia 
waloryzuje bilanse, SIl 
nisław Tyrchan, Z!'prt1 
.J. A. MARASIŃSKI siewny rewizor k8

 
Specjalny skład wyro- _ 
bów tytuniowych oraz --en: I 
wszelkich przyborów ,; BROŃ, A...... iIJI 
do palenia. Toruń, pl. PRZYB. JllYśLIW 
św. Ka.tarzyny 1. d 133j k wielkim wybOrze &: 
lecamy na pó f:DMJŚ!i W 
I morska S ł..J\en' 
I Wyroby żel
 eka, Toruń, ul. d 1195 
. na 23. -- 
"LEN" _ 
AL. IIROCZK.OWSKI .". Tow. Akt 
Handel towarów żela- w TofUll'''' zakupuje 
znych, Toruil, FI'ancf- Toruń-:td
kre dos18' 
szkańska 2, 1'6g Cheł- słomę Iman/ł w ch. ł95 
mińskiej. Tel 47. k ł68 wach wagonoWY _ 
- 


Tytunie. 


.JÓZEF SZW1EC. 
Hurnowna sprzedaż wy 
rob6w tytuniowych. To 
ruń, Łazienna 18. TeJ. 
nr. 899. d 1336 


! "SW IT Eż" fabrJka MyMa 


Adama Barskiego 
T 8' I D, QUta Kni[iullki 71 telefon 963 



ole[a mY
lo naiminei ia
oid P
I:
 


.
>>>
\!20. 


" 
BLOWO POMORSKIE Ided.zJela, d1da 21"10 wnlinla 1131. 


ł"tt 15 


D 
! 
e 
'I 

 
I 


Toruń jł:s! dziś j
 tak pOpolarnem miastem że katd SWe zaku na J - 
konystme) zełatWlć mołe M mie ) 'scu ..I' Y d . p
 
OSZCZę
zaJąc uW plemędzy. 
. Po cenach konkuł"enc7in7ch polecam: 
Zympry ClaJ8ł.. -ł-a . SIt. 3.70 Swetry czysta wełna. . 1Id. 5.9S 
Na płaszcze eleganck.ie: 
Plusz je
wabAY . . . Jutr. 38.00 Kotik Jedwabny.:. Jatr. 49.00 
Baranki Merino popielate I srebrne ... . . . . . . . , młr. 20.00 
Na waterunek CIBln.. i biała w..talina . . . . . . . . IŃJ'. 4.95 
Velvety i szyfon y z8ttraniczne na k.pe
uSlelauł.nie we 615 
e5 _zyslk,ch kolor.oh mtr. . 
Pro.zę zWl'6cl
 uwagę specłalnle na m6ł 'wiezo 
w nowojci zaopatrzon7 oddział kapelu.z7'. 


I 


l- 
I- 
5. 


JAN KOWALE WSK 
Telefon 146. T o r u i - SZeroka 33. 


I, 


] 


. 


Telefon 146. 


1'1 


tJ 
II 
.. 

 

I 


1

!!!:




6

d


!

!!e
 na SBson Slko 
ad .o4ziny e do godzInY 12. k 794 
IIA 818 T B A T. Tlblinkl, rnikl, lukI: 
Kljety Z II bezdu. bielmao PIJlera4 ark. z marglo.: 
Kliety zwykle. braIlaBJ. blIki rrsBDkuw.; 
oklattl. bibuły. etrklet, Dum
wanł; 
PiirBikl. IiBI;ki. ekierki: 
Kredki i farni 
a IIIDwaoJa: 
Pnler p&łyskawy I Z8szrtl[k I Rum. I , Ir1.; 
StlluwkL Błiwkl trzuBkI: 
iBIY dl wnienlll. wealeltl dl nsowIDII.: 
. " 6 l II. h lak I wmlkie IBBllrtJlllły Jule[l: 
mOtOln W ma afSnlC F " o strz"ńsKi 
ponukuJ" (di196. .. 1 ., 
da Schiller. mistrz malarski. Toru6 Hurtownia Papie
u Poznań 
ulica Browoma 9 :"'2 Telefon nr. 426. 11 1'144 ul. 27 Grudnia 10. l p. 


lny: 



 

 

 
, 

 

 


29--10 wnejnia b. r. o ,odzinie 8-ej rano 
odbędzie się 
Licylada 
Jłdanek z ma!ętn04ci Huta następuj
ce I 13 
, tO kPów. 150 owiec i kilka ś",iA. Rozmai- 
,
ia rolnicze. maszyny i wozy robocIe. 
I e Ile zam6wlenie do stacji. (d 2183 
A. WoIulieger, Coldanlri. 


) 



!
!



 Park Cegielnia! I 
Ql1l!e w.ht" Sł. Pom. W hieda"'C, lU bra. od 
ł I
ła
ów kONciRT 
lIad.j"eych się .. interes Wltęp bespłetny. dSlJt9) Wltęp beapłatny. 
. Bpały.czy, 11' mle
ale I blu. Wieczorem Flaki, nogi wieprzowe 
rem I na przedmle6eła mOo . . . 
:::je ll lllleutuie
 2
 !lkoła tan[
W Wła
. K3[banJkleUD , ToronIU. 
Z " ". FUja w B7dgoazczy. d 1986 
. arząd SpO Ul. spOłfW. Zat r. 1919. Zal. r. 1919. 
..ZQO D A" 
ulica Prosta 3. 
POllzukuję 
doslawl:Y 
.1 naIU-ZOII.mllka 
ulennIe, (dl117 
Jan Skoniecki 
r
 

 i; Kapust
 
poj., wiosIeiel, ameryk., do kiszenia po cenie 2.75 zł za 50 kit 
ar"bnetylsi handlowęj, z dostawą do domu oddaje , 
::::;:
łjiitp
i

i

 Straż Pożarna' 
l. pBżdzlernlka r. II. T . 
Antonja Wiśniewska W orunlu. 
Toruń. Kopernika 5, 
z..pr%y.i
 rlwilork. k.ill(( 
OOOOOOOOO 
i rzeCloznawcz"ni .,,40w. 
_ s 4IM ((DOnjnm iś 
r r
 _ Kupujemy w 
ażdej ilości . 

nmnn
U
ań
 kartoIle I buraki 
PO,lua ry wpro.t Z pola 
wykwintne. pierwSIOrli. 
w)
ona
e.. d 
1
 lakłady Przemysłowe Sł. i O. Pi
tu![J 
F f. Zlebnskl 801 w Kowalewie. 
Toruń Adre8 Kowalewo S telel. l 
Stary R)'nek. 
OOOOOC)6()()O()OOOOOOO 


otwiera seaon zimowy 1
4/'2S z dniem 110 pa- 
'dziernlka rb. Piarwne kursy rozPOCIIJII.J, si, 
w piętek dnia 3-'0 patdzlemika rb. w ..11 
..Tn., Korony". ZgłoszenI. pł%}'jmuje I informa- 
cji udlleia się w moJem mleukanlu pryw. pny 
ul. Mo.towej 12 I codz. w ,odL 11-1114-4 
Prospekty a: bliłszeml slclell6ł.ml bezpłatnie. 


(\mi 


r 
ł 


. 


NapI80Wf wieras lłusC1 16 sn-T, ka&da 
d&Ius słD1Fo.8 ar. do 5 liczb == 1 Iłowo,. 
I, w, I, .. - tatde ltaDowł 1 ero.Q. 


Drobne ogloszenia. 
__ T)lłko ze eot6wk.. ... 
TI'ZJ/ł_lIIOw_ irednlc_ atronl' mili_b' 80 .,_az7. 


j 
to 


- 


Znak o'''rI1 Do P. 683 , = 1 skJwQ. 
Dl. poIIZukuJ- posad, uufels .ł. IIO
 mIatI 
PrąJmujB IIQ 
lko do .o4I1D, 
IL 


Buf
t Korki WUIr pół 5 sta ch d O n w lk u Ó , W t !8S. boI. ",eble ok!;;

 guSlowne n.!IOO fur;::
 oclbl,;.zle 
luny z płyt, mBlIU. (antyk). butelkows w8Zlll
 I'()o ostry I. rasowy, roa- dO 't wOlc,/ i .. dobrym .tani... ((Brnitur sil,; 4ni. II, ....z".nl. ,.fr. 
t6tko drzew. i ż"lu. bl.łe dzaju pol8ca IIUlldua. loruń ny. IBklie ..aga 118 50 klio ad d 11t!9 k 
 J ki, I ad 11.30 oIIce1'''' 
d n oeka 10. T el. 1\24. { 2,OS tanio na a p rzedał. L. Cz y n . . 1 
I rocz. Bprz a klubowy. po u IDI,;S a. 0- o g L , . . -7"- 
Z m..tu.. obrus biały 4..me.st 
 ,., niewBki, Z/tklad BzltJarekl Mieczkowaid, NI"dł-led_ nik I J.d..lny. Zglosz. do n04clo..e,o e. pulku aaperdtr 
Kartofle z 11 serwetko now", lamp.. LicytacJa przYBlusowa. !'zrH'n" 7 w '''«'''. {1l,hOI p. W,brzdno ł'omorzc. ekspecL ..Slow. Porn." pod uL SienkIewicZ&. Zaa. przyj- 
M -I.'- d ...; e po _.-'- elelrlr. z 5 ram. i _ dyw..n . ". nr ...,A 27 mu l e P orucznik Chdmoll.ki. 
lł)'ch;Kopernik..--;;;.:--2;: fotele.obrazyoleJn.ltcl.t..nlo W. -łorek dni.. III wrz... WlłlU14 I KWlal,. plora ....... Domu oficer Iy wn ¥c io .., . ł 
 
(d1847 Ile sprzedaż. °llllld..6 lIIO.n.. ,ni. Iic,towllĆ ))cd, II g04z. z C)'nlr. bI

 (chaucke. i''' . do ubrania ka p e- z .kł.dem bl..w..t6w cnoantL Dwie 
1-3 i 6-8. Bydgoska 8-1. L 10 ." ol E adworzu bad"..auall mne rzecc,_ n. ... I b 4 .. tak ..0 a&1l111ll1l _'- k I '-.__ 
SWad (112489 prz.... P . g.. . ,rzedei. Micki.wi
za.....
, lu.z)' damak o IU- ZlerdW, o..... . pllli..""i poSlU u. ......p.. 
u spe
yt
o_r: KulWIC lego .ty 
' W adomOl
 u I' orljerkL g 251; grauiczu r lowar) BprzedBm w mle60le n. Pomorzu, .4zle tycli dl. dzieci. Z((łoazeni8 
. a mleftk,,!,iem Rzadko korz)ltna okaZja! -ł,CCj _,,,cemu za n ....- - - W cal060 dl;Bnnie mlodzy ((!onnazlum na miojsou. tylko ł..zienn. 2ł Krl1 (( er. (g2 41S 
. DJowcm i mebl..ml sa. Tny pi
Lrowy dOili hall- westow" ...pł
 lotÓ"'" , Sprzedam .2 a I-az. (lodzlnl!oo d ł19ł w dobrym ",leJscu. Olerły . ru_ L 
apnecł..m za li i pół ty- dlowy wAródmieiciu Chd ubrania clemnoaielo- ..łro IftI,;IIkio dUle. 
y Un1 lika 40 ekapH. "Słowa POili." 
pgay. 
:dotych. Zgłs%eni. pro- IDna I podwórzem ubika- łaAc:uch semacha- do iuclr, pr..wle ..- Si
"- Anion,)_ W e. p04 nr. 42163. iedJ!or_y, zdrowy
_
 " d . 
.SIowe POIJlOIISkieaO' ojaml Dl WU'Sltaly i BkI. na, 
...........' L kieWICUI 18 I. po. 1_.. & 2;,1 1 loruiL, Kopen"'" L Dom danI. n. wiu.... 0_., o 
Q aH7 d - H orz""na bu doWJ __ la.. - .,-.. chi. 1 __'- e""'
, "Słowa PoM." ,.. 
nr. ....... mce pieni' ..- - - Kanap. N.. spr
_
 w ..nIei"" z ..olnem 6-pokO r m ___.. nr :-"-.o.77 . 
. . dowa 6 mi8lluslI (+-6 po- nowe. (łI196 st6ł knule i ...mow..r ao i1oKlach. (d2188 niem. kuplc, ...p.8CI,; około !=::= 
OkllZYJ nle kajl) I. korz,Bta. ocn, II Janiszewski, .pneda!. Wlellrle Ovbory BOIGil 10 \;00 d. Zi105Z. do ehs ed. NlniejN,JII, 
iJun ut,"'.... Ubr.nIa, ty&. lUk. niem. 11' gotowoe StllrBI1 komorniK B1i dowy 13-.
 W. pl l,; łro. Ci :l!2
 "Słow. Pom." 04 nr. zawiadlll1lUun, .. w .......Ie 
Je, demok. maur' 45 nBlychmiast lIa .przedit. S _.I PSZ. . powvdu Ilupni Wlę"- wyn.IOIc" wolnych lIIi...kań 
: .b, lINUDofon,. ustra. Zgł. pnyj. miBlrz pIekarakI WiUa ki... D.
o..ał.. lodale.., sz eg o 8BmochodR jesl na w mym 40mu pny 1IL Lln- 
., I wiei. Innych przed- Fenuk... Drlu811 !Sm. do 11 orli otr odu l...łe.m llUeuł..nInn d 81 4 1 aal.,. I 
16.. Ostrow.kiego aIIl..d RiobLlLr. NUimoy. d 
008 mi
:::nia.
.i 10' po.koi i 
 
m.j IIlic
. z powo

 tylD . 
 Priedli 


 A
I i
, .::
" ';Iho e 40 :i:ł: 
łiewiua 1211. (112 449 d 1036 Rz.dk. oUIJ.1 l' .szelkiemi 1I'Yg 04 u.u- boa przej
. ianejo. przedtlC amor n r ohornJ1'l ruk ""'IIPlt 
Plac Eieg. Futro klrakułowe 4:

I
:k
otr:;::
irn
' 

:i: "p,Z.

nI:s. 4
k:g1 Pethus II odsi".. oral roclny "II '::::1: 

::'rt",
iI 
.4-'"811\1 3 P okoł..kuch- .1 r b tl P . "'- le n'"' 1000000MokN -... k il / Zł .Ił"., 6 O
bO.." ut).. 
i "" P ok6 J \ kuch
 przy w1tworae" O II .........,.;, 
 WilmfC8 - nur ..an1 lecz nldz..ycZaj do- Donosą 
nie zaru .olne. ataJlUI i 118 je4W.blł
 poduewoe Pi.skowa 11. ( 8 lIIiaIięcme, za 30 zL .... brali utrzymBDy, na DOwrcb lUli. .ObJw.talolll III
 
izy murowane, n.daje sl4 wyh.fwwaneJ erebremdllll' 51 dobre ",rze4d. frNIGia-ń.ka 7.11 sa:1.cł.elniea.i N" kr.j..., IUIII..cb.IOtow n&&1Cl1mlllt T0ł:un.. I poilOJ', te prs,)- 
kat4e przedsiębiorstwo. 130 D8nLDiBDOII
ne aprL&- I1\lNJn, do pisllJlia po 1:;0 i g 

 lt l ..tł CZ P.powo doui.4ejjaw, c.ndOOO&I. mllJe wIzelIIle pract 11' H' 
ej.lnle IUI skł..4 op..ł\! dam. Cellll DII!Stk
BztU. i !HI 300 d. II
 .pr,edu. MOLor I'U e., t Toruńskie. Rablnskl-Dpalllnl!:a, P k
C9:
J.-:':::


 
ul. Czerwona Drog. " B,d,olke łL ...0. Wlctecki Chojl\lQe. Nowe 1 P. S.. r6wn" pr¥ lIiO ..II poczta I 81 kOł. lIradnlaa OS'rzDle..k..llUladsUll.... 
.przedei. Zlllosl. f. Leś- "PIerw.z.rz. .woo zimowy Mi.sto nr 7. 
 9 40bTy utyar..." kupi 112525 lęgi - el t"I,,'. Brodnlca n. Pom, akl. Blcz y LDa1 w pod .. (1500 
'ski Toruń, SzuOk.. k7 4h (keieiOlczlti, Ir.v8III1al1!Iłr, R"'(;zn 
 Kr.Il", ł'oc1murn.. U. 700-800 metr6w blet"cycll W L O" u' O 
152. ( '" reinety. Il"IInki Ita) f?w- ... W "' I d ,. .., 
o Ił IDlód 011 Bpraeda.z' wol"k n. .prze -aL... 5..fa t.elaza plaft... e.o ((....4ero))cd.m.q i dsl. cce 
RyflllPlla POili. Oltrowiłe Po Lnląl!0 1- obok s......twa. «((i5łJ do r:I8C&J i atół tanio 1'8 (pIaskownIkÓW) zar.."'" _zelkie h.!'I:_ 
spnedat, w dobryDI sta- p ow. Swiec:i.. d2133 Domolltwo Wrzad..ł. Prast.' ( 

 


 6 ' G !'tl I.. H-6O mm X fI-7 mm Zmur.. Now , Ryn.k 1. (
 
d_ołOWI, Jut Dlynl\ll, - _I d \II....
. . do Datycbmla.tawej dOll.- K _. 

6::d.'''0':.P
:'

 azew5k..
0s:y::łspraedaJ. :
:r:;..:S

t
:'sł:
: Rower drzewo wy npuje d
1 biale((o. 1I::II
.o, bl,;41,; 
82395. Przy Rzdni 40, p rt. nil pr.wo. 
killi.lpowoduc:horllbf zaraz llIIIio M -łlnę4at. Po4116rn. IIIlya LDbl&:II
, 'aru"'. wkr6łcepołrzebow..-łdl.l:oZ)'. 
. t.nlo n.. Ipncda
 Edwl" 2c. I , (
29 uL KopernIk. 1t. . Proeaę e ł..łu._ p0411n.. 
Stół Krueger, Pod,.,.... pow. TO
J nr. . r ) ........".. k.nton t'liaN!:" 
:p D1ł u ńo;klch 600)(110 \Wyludow..nie DL epeo. 
..ty 111 P ""u front. ecU! 
(obram' .t..nie sprzed.m Kamień lodł1 . ' I k' (...,..ły) ....daJIłCC sil,; do kał- a 4oat.... poleea (k7t8 RÓi08. nr.,. 
n Czernikowa ,0. jl Jś BBj,o dlą rol:J
1! \II,gl8ł 18r.801 a
DI :::, ł;=:ik:P 
 (d

r. J. HAOEDORN, 8 D " 11 
' :

 B

.s::;:'

 .,enln. rł06cl C8 W ; sO:I Koks ' .tlle '" ... tyto C [ h ,obrego 17. Telefon 31 ) . Siar
a

:e:'

 I. p. O rBln n I n D 
n 118 BPl'led. Jp $lo- 1"llril ...1.1.... H 
; ai8D\ło-e sprseh.. tanio. J Wykonuje Bil,; IWI,. mBlz,- U ,
 
ski, a"tel POtno d2ł
łI Leon litGhtsr, OrZI 'U D Ciuhorald. Wr_v, ehek opnlL. nowe (Kurbelo
lI:le
 w.
. \ . 
Tornń Ol. Cbelm.12 . . s1oolI . ( 1 2497 . .. kiego rodzai'! jllla I plil\Oo 
 112 
Dom ...... T.ł. '020 ODdow" " 
40I.1' Koatjum Kupujemy lIud, 11066 WSUle ap6dn_'c I f81
'DW, 


"6e: 1



p;
-
 cza wagonowo I klll:o d'* ....ł.kiC,aauy)bsrcl..t.nio kuropa&W 

e
gZO:;ł:r IIIk
:



 
z t"nio. Wi..d.: Mlłl:is' 40 U 
 lIl e " la ł" n lllr" 1 4It-" M . apn8 . . d,&. H..to _ "" { ':';
 14 Dom d"liłr.atn6w ł łow.- damskich po taplcb ceaach. .a Jakó lILie przełm. 
ta 126. i p. nil pr. (lIl
 I'tm,tlQC funt l, tu L 11 "U A ..- r6w ..olonllll.."ch dawn. rowmeł przyjmuje lltare \ ł 4..ł.. 110'" 
;a lkł 280 zł. Ii 
:
J::U
:' 

 :: Torul'i. I Elellanc:kJe 
 DAMMAHH I ftnRDfS do przenbianis. d 1998 ponukulemJnatyohmłalt 
SZ W Da do sz,/cla 11 ' zł. N fer a funt uJ va.lm. J. . ieUoń,. CI nowe urJ4dael1 b ijl \lu
enn ł e, . Kor.pe

.. '- kobiety, młodszeJ, wdowy 
J J TłusZCZ uci ..... lilII dlJ!Cl Iłowe bwrka.dc owe, ..rzes .. 1964) T. 10. po u4ziel. lekcyj. G\& llo L ..
. lubton v lnwaUd6w. ZRło. 
rd ko- 1,10.1. TelefQn n
. !OS'. · rq łł.bowe do j..,r.lki. n.llp13.- TomiL, Star" Rynek 32 eksped. "Slow.. Pom. pod ___1_ I 0;.'_01_ P 


,e'

OJ!Prz
dłl:ł oleca 11 au' I s
r

C:f
r


l 4ał. ,



_o 2, BY
 Handel will i likier. Teł.6L ..... 2501. __ . __ o. 
W. Gr.bow.kl, d i072 P ARACZEWSKI P W
 '11.iude na 
iU IIrze"".......le. 
Toruti. ul. R6łann. fi. Nar. Chełmii1Bka/S zew ak& 


8pnooue.
>>>
'
Q"; -18. 
.... a::::. _ 
tf 


! 


, 


Ił 


. isł al
' 


. 


n.. ., 



 _a.&\UGI/:' _)!IfWI'JII, CDIła on.... wrzaIIiJa fl2l. 



 
19. wrze6nla otwarcie sezonu 1". 1924/192
 hU nn
, 


:s:i:' J. Smowska. J. leDlZJl, P. owerto,l Jonosza-Stempowull. DsterwlD8 I inni cł:'am


:t. ".PIL
IU 
ST AL ' ' w wykonali" poIalDej wytwórni .SFINKS" O l/c
 
. ZDanej s obt'. 
 6, 7 ' 
. ..TI]IIIia ,1Z)SIub 1I.,aj... "'..IitlllJitalil.ltr'. · lIIed
 
, , Orkiestra .71Dfonlc:zaa 1F No..", 
Leo Balmonta pod batut, p. IL S o h il t a. - (X 797 O 1/ 1 7, 8 I 
w niedzielę 
Ol'kl est 
POWiększ. i 
stoso wiłIIł 
cIoobre 


Proata 3. 


TeL 8-

. 


" 


1.. pzl' i dni następne najnowsz7 szlagier sezonu 1924/25 
"BU .
 LO BILL" 
Wlelal dra_at .en_cTlnT a_.r7I1a6alll - . aerlach 8. nadZ_Tcza! wleWch alitach. 
Obraz przedstawia niezwykle ciekawe przygody z 
a.6w 4 I«:tniej woj
y - 
omoweJ w roku 1861/65 pomię- 
dzy Stanami P6łnocneml i PołudniowemI, poprzedzaJQCY Ich .Jednoczerua Jako też kolosalne trud, przy bu- 
dowie kolei Unlon P.dfix, kt6ry powstrzymuje widza od poczQtku do końca w niebywałem napięciu. 


,- 


" 
o 



 


Rynek Nowomiejski. 



 


[ 
 I S..motn" naucII.. kier..lkoły 
W 0106 P osadY. wIeJskiej poszukuje od tD. 
J' 10. Jub I. 11. osoby. umie- 
jącej dobrze gotowBÓ i pra- 
BOWać. klóraby 88 ma, bez 
dalszej pomocy zaopatrzyła 
cale lrospodBl"lltwo (takie 
mały IBwenlarz żywy). ZgŁ 
I pod. illd. pensji z dol. fol. 
iewlUiwlad. (klÓre llit zwró- 
ci) do kierowo sZkoły Such... 
pow. 9wf
je Pam. d2164 


Apteka w Wolaz"nle (W. 
Pomań..kie) posaukuje IU"I 
lU plitn;eJ lIa stAłe lub 
dłuts
e nsf;pstwo poleco- 
M'" d 2140 
a
łekana 
ze uajomoścu, jcz"ka nie- 
mieckiego. 
Dziewcze 
do dziecka potrzebne z........ 
\Przesińsk" Toruń - Mokre, 
urudzi"d
ka 139. (d2473 
ł'oszukuje aiQ od -I patu 
br. dzielnego i nefelnego 
pomocnika hodlow. 
który samodzielnie pr..cuje. 
Oferty II odpis. świ..dectw, 
podMie referencji i t.!adaniem 
WYl\IIgrod
eni.. prosa; skie- 
rowlIG do d 2142 
r. Lnilskl. lartaIy. II. Jeziwu 1. 
skł..d kolon i ..lny. 
Gospodyni 
do Ku,.. Oficerskieao po- 
szukuje się od l. X. ił r. 
Wiadomości ul. Siwiewien 
1\ pulk sap. uospod.... k... 
syna. g 2494 
Dziewczyna 
40 posł.. .. prsedpołuda.. 
_te się qłosić ba..łocz- 
nIe B)'dlloska 10. l p.l. I g-.l4HJ 
Zdolnego kowala 
,ub łlallal'Złl (mechanika) 
zaraz pouunje d 2101 
.ł)lD LubiokI. Toruń 
uL Kopernll.. 14. 
Samodzielna 
ltubarka spokojnB, uczcI- 
wa, potrzebaa Jut 40 ple- 
banjl miejskiej od L X. 114. 
Zgl. do ,81011'. Pam." pod 
ar. dUl. 
Służąca 
JrCd_ . 1II0U a.ię ..tych- 
0IIiaat qłosić. Jęczmienn.. 
"r. 11, ptr. n.. pr..wo. (112438 
ł'OIIZnknJe od L A. 24. 
Mb I. ]t C. ... d 11438 
Bony L kl. 
do trojp dzieci 111. do (o lal. 
D.. 8_koWloa. 
Cho'nłce Pomorze. 
Słuł.ca 
vcz.... cZJSta, która umie 
lotowa6 I prat, potrzebna od 
l. pddziernikL Dobre w,ne- 
.rodsenie. Zgł..szae: aię od 
. do 2 pp. Mostowa 9. I ptr. 
(g2506 
Wlowiele 
.IMlz)', s..motny. obeznany 
. pr&Cl\ ".roclnic:z", posiade- 
kC)' 
re 6lriadect_ lub 
rekoaendacle. slu-o_JCh 
'&'J1IUIgali, potrzebny na małe 
lo.pocIvrstwo pod Toruniem. 
ZglOsL do ekaped. "slowa 
Pom.- pod IV. d211o. 
Poasaknjeod tpaidziermka 
Jednej ksłążkowej 
1 kOfuspoldentkł 
I dobremi iwiadeclwsmi. 
. Zgł. z pod. pen.jl z fotoar'. 
I od f. IB iwiad. bez lIt.nym. 
do -rmy Wla" Literaki, 
Srus, Pomorze. d 2069 


ZBSfeJCÓW W

IDwye
 
w kBidej miejscawoBOI 
do Bprzedaży węgla wago- 
no"o Wpro.1 konsumentom 
poszukuje d -IGiI 
BODa i Ska. 
Mikolów Polski SJQsk. 
Poszukuje od l paździerDik. 
destylatora 


z dobremi świadeclwami. 
Zgl z pod penBJi z fotogr. 
i odpis Ś1Vlsd bez ulrzym. 
do firm)' WI... Litaraki, 
Bru., Pomorze. d 2\,6:) 
Poszukuję 
"obief, do posługi. (g'l38O 
Krasińskiego 17. pff. na lewo. 
Potr..ebny czeladnik pl e- 
karz.cuklernik..Zgt P.Op.- 
iiński NDwemiuto Pom. 
d 2169 
I
ijfiua 
dla biura adwokatkiego, 
Szymański, 
d 2()5() adwokat. 
CHEJ:.MNO. 
Ku[
arka 
Z dobrem SIiadettwaml 
potrzebna od 1. 10, 
Kantorowin 


Szeroka 18. (
2114 
FachoWIlI: na motory 
iniYDier lu
 konsttnklor 


Cseladnika I 
piekll1'skiego pouukulo (g2530 
E. Szczep..nska, piekarni.. 
WieIkie uarb lllY 20. ' starsza samod.ielna i 
Panienka energ. potrzebna od 1. 
kt6ra się JW: uClyła w pr..- paźd&. Gdzie wskaie 
cowni kapeluszy, mote .i; eJrsp. Sł. Pom. pod Ar. 
zgłosIt Mostow.. 2S. .12515 d 217S. 
Pos.&ukuię [ ) 
ZIU'U .....odzielnego czel..d- ItosAtly posznk. 
nika rzetnickiego; ZIU'''lIem _ . 
uczni.. .yna ucu:iwyd ro. 
dlic6w, który ma chęt wyu- KS'ęgowy 
cz,,6 się rlldnictwe. Alojzy bll..nsista. I długoletn'" pr..k- 
PoznańsJd, mi8tn netnicki. tyk" i b. dobrem; .....i..- 
GrudzUtdz, Wybickiego 44. dectwlllni, pOolukuje s..mo- 
telafon n. (d2181 dzielnej posad" stałej lub na 
godziny. Adres: Ś.... Duch.. 
lPoszukuj, nr. n,IU na L S. M..IMowski. 
dwuch dzielnych ślusarzy n.. (I 
431 
stałę ł'race. Jakob B"k, M. _ 
ChełJllinsk.. SlIOZ" 22/24. g i519 owz 
h..ndlowiec z III, roczn" 
DziewCZ)'nę prakr
k" b..nkow. po.zukuje 
młocł.a i porz"dr1'ł poszukuję daJszej prakt)'ki w bucbaJ. 
pr..wie na ClIły dzień do po- ferii Oferty "od fi .- ,,32 
sługi. Mostowa 12, U. ( &25 16 WtkWalltulowana 
Słuąca bon.. frebl..nka pouukuje 
uczciwa moie się natyc:b- pos..dy do dzieci od l. pd. 
miMt zgłosi6. Jęczmienna dzIunik.. Zgłou. do eksp. 
nr. 16, plr. II" pr..wo. Ig24aI! .Słowa Pom." pod nr. 1I'l528 


Gospodyni 


Ogrodnik 
st..ru)', f kilkuletni" pr..k- 
tyklł, z dobremi świ..dectw., 
poszukuje pos..dy od 1. p..t- 
dziemik.. lub p6tniel. Oferty 
do eksped ..
łow.. Pom." 
I pod nr. gII15!!. 
:tarsza 
p"lII\a Pomorzank.., z dobrej 
rodziny. obezn..na I ks;"iko- 
woki", stenografi" itd. po- 
szukuje bespł..tn" pr..ktykę 
w pierwsllorzędnej firmie. 
Malinowsk.. Chelmińska 
szos.. 60 Ip..rter). (g2466 


Panienka 
młoda inte igentna. I dobrej 
J.iemlanskiej rodliny, Ikon- 
gres6wki, poszukuje miejsca 
n..uczycielki do pocz'łtku- 
j"c"ch dliecl n.. wsi, ch;t- 
niej w mieście. Smemer, 
poCiła Złotniki - Kujawskie 
. g 2505 
.Młody CZło1V1eK. ukonczl w- 
.zy 7 kłas ukoły średnIej 
posL posad, elaw. 11' dro- 
gerJi. W. Kwlatkow.kl, Bro. 
dnie.. ul Kupema& 18 Pom. 
d 2160 


f- Nadzwyczajna okazj alÓl 
I Ubraroo_ 150 ctm. szerokie mu. a.u.. I 
Sukna. czysta wełna. wszystkie kolory. 7
O 
· Modne paski na kostjumy i suknie 
czysta wełna 140 c:mt. szerokie . 8.M 
Gabardyn
. czysta welna 130 clm. la... )2.11. 
Zamsz. czysta wełna 140 ccm. szer... 10.7G 
Proaa. zobacąl: aobie W7.taw.1 (d21l1l 
Blawat Polaki I-I Czesław Gasz76skł 

 CIIełmi ń.sk.. nr. 8. T o r _ 6 Telefoll .. 484.
 


Korespondentka 
II długoletni" pr..ktyk
, zn... 
I"ca dokładnie bięlo..ośe: i 
obeznana II wszelkieau pre- 
caJlli biurowemi 'poszukule 
pdaady 1111'''11 ewtL od 1. C. 
h. r. Ł...k. ofarty do eksped 
"Sło..a Po.... pod nr. 112512 
Bluralistk. 
a 4ł\dsą praktyk" biurow", 
poszukuje posad, w Toruniu 
w pnedai.łlion twie lub ZB- 
kładlie natyc:łuniast ewt1.1 X 
ił r. Z,łou. do eksp. "slow.. 
Pom." pod ar. d212S. 


Sierota 
pol.... szuka pr....tyki w biu- 
r..d hMdlowych. skł..d..cb. 
piPę na maszynach, zna lisie- 
gowość. Zgt. upr...u się do 
ekaped. "
łowa Po...." pod 
IV. ':1509. 
Iło.'_..... włod.., l1ILeU- 
gen&lJ8, z dobreJ rodZlD1. 
ZDa 
 DII gOIPoc1arstwle 
wiejatlm.rep.nejl bieliuJ,. 
m..ym lIqo.u, I?rzyjoue 
poa..dę we uwons Jako wy- 
!1CEYClelka pałl1 domu, lub 
q ..momej OfIOb,. urząd 
domem. Ref. POWllł1Hl. Adr. 
wskHte ek
. SI. P. nad d2109 


Ekspocljentka 
slarBH, bielił.. w kupiectwie 
pnyZWJCUjona do _odz 
pracy, biea1e w polaL i nie. 
l1Iiedt. w mowie i piśmie. 
p05Z1lkhrM, do techniczne- poszukuje pos..dy klerownl- 
go pne5tudjow..nia P'-' czki filji w -.u, *,wno- 
Ilemnie ko..truo....nero mo- śc:iowej albo teł inJIeao za- 
toru pal"celfO ba kOlb,. UWeto ...modlielneto .ta- 
K!'pit..ł nie wymagany, nato- nowisłca. ł..sk. aał. upr..... 
DUast dokł!,dn
 zn..jomości się do ekap. ..sro_ Pom." 
w budowAlctwle m..szyno- pod nr. D 2134- 
wyrJI i konstrukcji. ZgloS'Ze- 
nia t"lko w jęz,k..ch nie- 1nłebgefttna I 
mieckiem, łr..ncuskiem lub osoba pouukuje posad)' bon)' 
holenderskiem przyjmuje, do d&ieci, ..ajłtCII IN&ruo 
Herrm.on Hicllstadt, dobn świa

, lar_ łub 
mistrz mechBnik.i . (d2'82 od ,_ P
-...w.L Oferty 
J..blonowo _ Pomorze. p

.. S p k-:-'K d do eksp. 
"...ow.. 011Io po IV. łI23ó3 
Dziewczę .lUlnnrDik mły obeu1a 

_' porz"dneJ rodzi.,. 410 z wuełkieml ł;'epvIlCi.:rł 
....Iecka potnebne uru. &al 
 d . 
Małe UIU'NI'J nr. 16 (skład). rn 
 :K ł.
 
e
 

g25r1 barski. kieroW1lUt ZłU' !IIłyn 
poe.. o..a p. S1Iieołe Pom. 
d
lI 
Kupiec 
.. ł-nł, aboio.... I 1Gł)'- 
1IIIJ'BItiej, kUr, _ 13-letn" 
pr..kt,ko la 1IObit. ..ł..dalo:z)'- 
kiem polskita ł lIiemiec:kim 
poszukuje poaady od 1S, i: 
ewent!. 1. 10. 24. r. Piu- 
wuorzędne 'wiadectwa i r.. 
iercncja. Łuk. zalosz. "pr. 
się do eksped. ..&owa Po.... 
pod nr. d2U20. 


..nio

 

 
RADIKOL 
... boldcll nota, UJbko i pewno 
· 
 powodu prau 1......r&J polecany. (K 161 
'Ił _lu Jniljo.ów WJpadk..ch skuteczn". 
W ..ł4hd.ap....i dro.ern do nab:rcla' 


:si 


:)łlroBlna I 
paMa. ktora w .W.ds!e 
ndnicki. pracowala. preg. 
nie Inowu przJi'łt .ieJece 
..ak w J_kimllolwlClk inn".. 
IAłeresie I..rall lub od L 10. 
24. Zgloszenia do ,,810_ 1 
PomorskIeg o". (I 1111 
PQsady 
lrienwmikakomercjalnego lub 
szefa buchalterji w przemy. 
śle lub ha1\diw poszukuje 
rufJnow..ny buchalter bilan- 
sista, korespondent polski, 
niemiecki, fr..ncusld I an- 
gielski, energiczny, dOkł..dn" 
i pr..ktyczn.. orlanizator biu- 
rowr, dobne obzn..jmiony 
I ddałaJno4ci" bMdlow" 
posiad"i"CJ wieloletni" prak- 
t"kę na kierownicz"ch stAIIO- 
""Mk..ch . pierws
dnych 
firmacb p1'umysłow)'ch, han- 
dlowych i benku. Łaskawo 
qłoszenil BiW'o rekl..my 
"Prasa" Kraków, Karmelick.. 
..... 16 pod ..GodII, Aulania... 
Id 2093 
Ogrodnik 
pszczela... .oxukuje posady 
od 1. patclzjemika łub I..raz; 
obowi"zuje się wykonywat 
w.zelkie prace wchodz;ace 
w Alua O..odniclwL ł'o- 
morze, pow. Chojnle ki, pocz. 
KlU'sitz Ciszewie. francISzek 
Cieni_ski. t dtUi1 


Dzielna 
telefoni.tka 
(1I1UIędu poutowqo II CIa- 
..sw lIiemieckich) i korespon- 
dentka, umiej"ca pis..e: na 
maszynie II kUku letni" pr..k- 
t"k'l. obecnie I..trudnion.. 
W wieU.iej firmie drlewnej, 
biegła w J;lyku polskim 
i niemieckim, obeznana także 
a ksi"tkowości" pr"inie 
zmieni6 posadę od 1.10. lub 
l. 1'.br.napodobn" w Poboe. 
Oferł, . podaniom refe- 
rencji upra.... lIadeslat do 
Adm. Sł. Pom. pod IV. d 1170. 


HleszkaDIa. 


Pokoju 
posaukuje Bamotny intelif. 
mętezyzna I oddzielnym weJ- 
ściem. w mieścIe w niewy- 
mag..łnej I Riczem nie skrę- 
powanej rodzinie. Oferty do 
eksped. ..Słowa Pom." pod 
nr- 82471. 
OdstłłPię 
n..tydunie.st 3 pokole I wszel- 
ki
mi w"lod..mi n.. B"dio- 
sklem przedmieściu temu, 
kto odkupi meble. Adres 
wsku.. ekap. ..Słowa Pom." 
pod nr. 112341. 
Mieszken'a 
!-pokojowego z kuchni", bu 
_błl .I!lb z meblami, n..j- 
chętnie) na B"dgoskiern 
pnedrniekiu albo w śr6d- 
Jllieściu poszukuję &IU'..z lub 
od 1. paidziem.ka. Czynsz 
podtUl umowy. Oferty do 
eksped. "Sł_ Pom." pod 
nr. ID1. 
Kawale.. 
pouukuje Aru pokolu ume- 
blowane.o "'el utrz"man1.. 
I
b I cz
ciowem utn"ma- 
niem w śr6dmidclu. Zgłosz. 
do ekap. ..Sło.... Pom." pod 
nr. d43ł. 


Poszukujs 
się mieszk..ni.. 3--5 pokoj. 
I wygod..ml. Oferty I podan. 
warunków do eksp. "s.ow.. 
Pom." "od nr. g 23bO. 
Urzędnik 
WJtszy poszukuje umeblo w . 
pokoju dwuosobowo od 15. 10. 
Zlł. do ekso. ..Słowa Pom." 
pod nr. g2503 
Pokoju 
dobrze umeblowanego w 'ród- 
mieaciu, bell utrl}'1llani.., 
Z osobnem wejściem, poazu. 
kuję ur..z. Oferty do ekspelI. 
.,Słow.. Pom." "od nr. g2502 
. OdstłłPię 
2 pokoje frontowe I osobnem 
wejściem w śródmieściu temu 
kto lIIi potyczy 600 !Ił. A 
dohr" .....r..ncJ". Z,łou. do 
eksped. "Słowa Pom." pod 
nr. 12495. 
Pokoję 
z ułnym..nilm dla 1ICZRi i 
uesenie klas niislyd do 
wyn..jęcia. MickiewicA 5, III. 
(p 24911 
Poszukuje 
mai.. rodzina IUI c:ru od 
1. pddlliunika b. r. do 
l. "wieI ni.. 1925 r. lepszego 
mieszkania IWSzystldam, wy- 
god..mi i kuchni", z meblami 
lub bez, _entL willi. Mote 
byt wick..a miasto powla- 
lowe. S-łrółowa agł06le- 
nia celem porolumienia upra- 
sza si, pod "Rolnik" do 
.,pAR" TMuł;, S.eroka 46. 
(117"11 
W Wuazawie 
z"mjenię a pokoje ""Ygod", 
okolic.. Chłodny na lok..l 5 
pokojo,", w Toruniu. Z,lo- 
sunia Warszaw.. "Kurier 
Warszawski", ,I. Teatralny 
5327. I 249J 
Dobrae 
wmebL pokój do WJMJęcia 
aL Bydgoska 'Ii L prawo. 
(ł/ 2ó21 
l'ok6j 
vmeblow. dla J.8 ddea 
szkolnych .. calem wtn,. 
lII..niem do ,","kcl.. Odzie 
wskde Eks. ,.SI. Pom. 
 g w2\) 
Pok6j 
umeblowa.., z c..łem utrz,- 
m..nie", dl.. 2 uczciwych pe- 
nieniek zaru do WJnajęcia- 
Psnny M lI1'j i II. 11531 
Mieszkanie 
na Bydgoskiem przedmieściu 
1o-pokojowe. komfortowe 
w rai laraiem. IitaJnl", wo. 
J zowai'ł ł oerodkiem, z me- 
blami luh bez, odstępiQ. 
Bliisza wiadomość Bydiosk.. 
. nr. 62. I po, od &-10 i od 
3-7e j . (12518 
Pok6j 
umelllowany laraz .. wyna- 
Jęcia. Mostowa 11, pańer. 
(d 2175 
Urzędnik 
b..nJ.oWJ poszukuje na Oyd- 
10skiBm lub wsr6dmieściu 
pok.,ju U1IIeblow. .. pokiel;a. 
Łasic. IgłosI. de ebp. "sło_ 
Pom." p od nr. g2504. 
Zamienię 
, pokOjowe WINIDDle ".
 
neoK11e, . luieDt, II. B,e1. 
goekiem Pnedm,eIoIu .. 
ł-8 pokojowe 11' lródmie- 
AafIL Zgloes. pod lir. d IUI6 
do tsłowa Pomorak.ego. 


BgloueniB 


do wS:lJstklch ._t 
- IlnnJCh - 
WTdawnlctw 


Reklama P 
Sta" RTnek II. 


POCZ\t 
o eodz. ,. 
Ostatai s 
o g.'ej. 
I 2 POkoje 
umeblowlIJJe dl.. Jed 
dwóch ponów. be . 

tJ'Y
al;cia od 
.
X.' 
IlUnsb SZOIl 36.1 


. Pokój 
W1IebL do wynoj
cia he 
z. 
Inymaniem. Ad,es. 
Wie Pomorskiem". 


, 


Ożenki, 


Kawale 
rolnik. pomon., lal J:' . 
dyn dobrego Qan _ 
!XI. lada lll1l1 włatnego 
J,*ka 1 
.. .ł. II1aa 
drod.e miłej lO." 
aVIlłL PanDylnb beli 
wdówki do lac 21 _ 
jąc:e wlęble gOipod 
rOlne, raczlI lWI ole 
fotografią Uierowa6 
 
ł'om. pod nr. d 2162. I 
traktuje Bię Dl lerjo! 
skrecjl pewlIIl 


Znby, 


Obr,czltę 
dot" szerok" IlUbr 
MickiewiczL ProSIe 
za nagrod'lo Teld Oj 
Zgubiono 
doty damski aqarU . . 
zoletk" UClCiwrjlo lit 
uprasza się o zwrot II 
n....odzeniem. Jeceo 
Mickiewicz.. 83. m. , 
Skradziono pc . 
pien :ędzml. dowotlell 
biBI)' Ul. 'Ii') ciągiem 
ludnośoł I Awiadettrell 
bowym Michał.. Cbm 
ta. Pieniądze PI'OlZł 
maó. a dowody ... 
WłOlllawet, 111. DIug1I 
2191) Michał Omi.
, 


fUfDI
l
i 
CblO
re
o II nlID.1 
k1!18 


Kurry rteootnislJIL 
plraaia .. lIaSZJDilł ,i 
Dyr. Berger 
Ż.,larsMa 25. 1 
Wpisy od 22.g! 
(d 21 
mbB. lekcji '11ł
.i 
ieZJka . kaawerr. "'I
 

.rlSpll.eltji, "
JIo 
sllIJSlJki UJ. wkucleJ.P 
i wieczorem udJte 
dyr. Ber,er 
Torui ŻeglarsKa 
d 
- 


10 000 złalJC 
na 1-11 hlpo.e
ę .. dO
 
oprOOfnlOWBDlem 
 
.ze gospodarst WO )""""- 
ję. Oferty do :;loWl' 
pod nr, d 2107. 


_." miejscO"Y ' 
oli i za- 
-'''l 

; 
;--.... ił{ miejsCO"Y 
.
:;

 : przyjJIluj: 
OWSZechr:: 
Telefon pr.
>>>