/Czasopisma_126_01_1019_0001.djvu

			Nr. 2&5. 


. 


1_
"Hl 


TorufI, wtorek dnia 7mlistopada 1905 


"- 


IAZETA 


Ga 


"t. 


Codzienna. 


.. 


Rlk liliI, 


J
 


. 


. 
* UDAKCVA., I IltatZEI Ił 
I .I,,_YCYI I IInkarlla Iw. _"",I" 1"ł'IIII" .n
al.lI, II .ph" .1 I..... ....., ......-ł 
'olJdale II, r .111. I .,. . 811. ante. p. II ... .1_.. - ......... al .....111 ...dl 
.T....ltprzy.I....ł-.U.r..k..otrJ IInpJaan... - I" .... ..... .In,..... ...p.w!....
 ........
....... 

. ł .. ...... = 
T.I.le.. ... .... - AS"'Un DO PKIYIIIOWAJIIA 8B&OU"I
 . 
--- Iw BerlInII. Dniul., Wllłal.. !'n...'1 ......U 11_. - W 
.. ...... 
W.llkll pn..,-Ikl ,....... .1.11.. Lup. - W BII'U..... B....ul'lll, .rull:farlll a. ... 1J..n. JbłIftnIII 
.........d krasa. I "roGlIwlai »11,1111 BU.ID..,'a . y.,llI'. - W Wna
1 a. ..1 BullalII 
lu.t. Tenil,k. . Tln.11 m...... L. G. n.ubl . Dl. - W WInIlIWii. "1....1..lllIlIIn 1&1_11 (allil 


lSJi
dIIl "'Ii...lg I "J...ltrn
 pOIlI....IIIIII:.. I dni poilfl,....a,.. - 
S"ł- u..am' 11.'17.1 "IIł.Jlb:łDia . '.'IUr'" 1'. .,1. ..&o4'1:łDI Obn""- 
1Ih1«.... ..1!n........DIII: ..uto".... 
 LlbrIUI", ..!lldłlll:lI P.blll..., lIGCIpOdanII. 
..aSJiS- I Pn..,.lowl..,.', ..O.rodolk I PuBlt1Jlnll. - Pn.d,Jata kw.... == 
tallt. ia. pon"". pralkielI I u 1I1k1.,.11a wIejulelI w)'Dod I .rk. 10 fel. I 
.. ..łII"u "lI'll1luo)'11a 1m. 10 feD. I ioUI.ul.. nli1e1,loIei poałowlII. 
_. ł'uRlpl.ta . .11)1(111 1 a;nl1tIIllID16. do do.a l B. 60 hD.. - Bp... 
plan. poJed,6a.. Ipl'leda'l\ II, 17 BklpedJ'Q'1 po . fen. I 
...Url. 111*7 WIDDł' 1)'6 franko.en.. - LIlIO.. III. I.,rall .... 

_. -
= 
Wez., dzieci IIOWIć," czytaC I 
fiat po polsku. I lami. gdzie moina8 
IIllłu.ujmy .łę językiem ojczystym. 
- - - 
 -- 


Z chwilt 


" 


Nowy projekt pomnożenia ma- 
rynarki dano do rozpatrzenia Ra- 
dzie Związkowej. Rząd niemiecki 
zarp;
da nowych milionów na te 
cele. 
Dnia 3 listopada, w jedenastą 
rocznicę wstąpienia na tron, car 
wydał amnestYfJ dla przestępców 
politycznych. 
By załagodzić r8wolucyę w Fin- 
landyi, car wydał manifest, według 
którego zostanie śpiesznie zwołany 
sejm fiński dla obrad nad ulepsze- 
niem ustawy wyborczej. 
Król szwedzki dał ministrom 
dyrnisyę. Utworzenie nowego ga- 
binetu powierzył król radcy pań- 
stwa Staafowi. 


Z W'arszawy. 


I 


17 pomnika "joklewloza w Warsza. 
wie, opasanej wlęlezni niewoli. stanlłl 
wAr6d mas ludu roboo_ego, 
 ktOry do- 
tye!'icza8 w waloe o woll1()A6 obywa_ 
telsk" po miastaoh Kr61eltwa Polskie- 
go IBAoielał ulioe setkami olal. mistrz 
Błowa polskiego, I przemówił slowem 
wolnem. nleskrł=POWBoem. plyn"osm 
lak Iza, oicha. rzewna, do sero roda- 
ków. przemówll - Henryk Sfenk'ewiol. 
PQta niewoli zerwaly IIlę. Tyle krwi. 
tyle olal, tyle ofiar w walce o swobody 
narodowololowe szly przez oaly wiek 
na marne. Pęta się ooraz 8Unlt'J laole- 
Anialy. .. Ale Iwyoi
łYI terll ten 
lud. Idt'\ry walkQ podJlłł w hnlę swo- 
bód i zdobyozy na polu ekonomioznsm. 
Jełeli mamy zgln,6 - powiedzlai so. 
bie ten lud - to nieohaJ z nomi gin, 
ol .olnl lIatrapi w Rosyi. Stanęły fa 
bryki. s\an
1 ruch kolejowy, bezrobo- 
ole ogarn
lo nietylko kola robotnioze. 
leoz I ul'lędniole, Poznał oar. nleda- 
WDO Je.1018 w8leohpotftzny. te mooy, 
le sily nie moina zyilkd przez bagne. 
ty I Ul!ltłPY clynownik6w, fe aie mo. 
Ina belkarole narzuoa6 milionom 
swej wlasoel woli. le trzeb. się liozy6 
I t" "Ilar, maB.. która stanowi podwa. 
linę, eement, rdleft narodu I pBDstwa: 
trzeba da6 swobodę obywatelsk, I ns- 
rodowę spraoowanemo ludowi. 
Car nadal konstytuon. wolnoAa 
prasy I slowa. wolnoA6 dla zgroma. 
dzeii I IJednooleń lawodowyoh. Laol 
dal 'o zbyt pótno. Nie wielu wler_y, 
te ohęol 6" SIOlere. A ol. 00 Spostue- 
gil. te zwyoięstwo lest po loh Itronle. 
w lapale biegn" dalej. ładne Ju! ma. 
nifesty obieauJ
o8 nie powstrzymaj" 
pr,du wartko płyn"oego ku latoDe 
prawdliweJ godne) ludzi wolaoAol. 
W Warszawie poohodów nie laprle. 
8tano. W FJI
armoDii odbywają się 
tlumne lebranla ludowe. Kiedy Jakli 
Boo,allsta laoll\I I estrady liya naro. 
dowol6 polsk" twlerdl"o. te -JskBne 
lwobody lawdzlęGzd Dale!y sooyalneJ 


demokraoyi a nBrodowoA6 to ohlmera: 
ledwie go nie ukamienowano. 
Tłumne lebranle kolejarzy, w któ. 
rem wzięło udllal 10A 10 000 osób. 
pOlltanowllo dalsle bezrobooie dopóty. 
dop6kl wszystkie obleoBnki oara nie 
stRn" się ozy nem dokooanym. Tyle 
Jest rozs,dku. le ludzl6 dl il nikt się 
nie pozwoli. 
Humor warslawskl zawsle lest 
twórozy . OpowiadaJ" lobie: 
- SłyslaleA pan. kolei NadwiAla6- 
ska It8nęla I rUllly6 ole mote. 
-lE. nlo to nadzwyolaJnego. Ona 
I tak IDWBze ledwie 'allla. 
Warszlwa 18st .odolt:ta od Iwiata. 
Listy la granloę wyprawioao na Hla. 
wę iwlr6wkaml. Dopiero 0.0 nall dosIedl 
Jeden eglemplorz -Gallty PolskleJc. 
Cal. pierwsza strona oddale manifest 
kcaltytooJJBY. 
ltluby I towarlJstwa sportowe Z8" 
mler.8J
 arz"dzl6 pooh6d. lakiego 
18sl0le Warslawa nie wldziala. 
Na Chłodnej I Elektoralnej strzelano. 
Url
dnloy I mogistratu domagaJ" 
slQ wprowadzenia Języka polskiego 
Jako urzędowego. 
Z1panowała lawl16 w'ród partyl 
narod.oweJ z Jednej a partyi sooyalno- 
demokratyozneJ. któr" kieruJ, Iydzl. 
I drugiej atrony. 
Personel teatrów I opery lastreJko. 
wal. To samo lamłerzaJq uozyni' 
ar&;ylol. 
Zabioie kilku robotnik6w garbar- 
skioh prlez rólnyoh złodzlll i opry- 
saków. które wydarzylo si, przed 
2 I pól tygodniem, spotkałQ si, II krwa- 
wym odw
tcm. MIanowiole dnia 26 pa. 
!dzlernlka robotnloy wielu fabryk 
garbarskloh .olwladol,1I swoim prao.o. 
dawoom, te po obled_le nie przyldlł. 
Illbowiem ch O" pomlol6 krzywdę, wy. 
rz
dlon" swoim towarzyszDm. Odwet 
garbarzy lapowiadal się krwawo. Pier- 
Wili" CJfiarlł padl r.lodzleJ Bronisław 
Szalko zabUy wystrzalem. KAoiolele 
st\)oly11 kilka bójek z Dapotykan,ml 
na ulioy IlodzleJemi. leol do wlękslyoh 
star' nie dosdo, naprlód dlatego, te 
w.oJsko wJS&IłPtlo bardzo lioznis. zwla- 
BZOZ&. n8 Woli. a powtórs, te złodzieje 
ukryli się w mleJsoa bezpleozne. Poll- 
oya aresztowala 70 podeJrzanyeh in- 
dywiduów - Dołowoów. 
Gubernatol' . wJdal .odezwę, w kt6- 
rej gwarantu1e przYlnanle wolnol1oi 
i prosi ladnoA'.. aby ok RIala oierpli- 
w.ol6 I zaufanie dla rz,du. 


--- 


Bistupi sufraaani chełmińscy. 


Stolloa biskupia ohnlmińska ma. 
Jak wiadomo. po 2ł lataoh wakansu, 
otrlyma6 na n.owo biskupa snfragana. 
na którego przeznaclony Jelt ks. pra- 
łat Trepnłlu I Pelplina. Warto przy 
tej sposobncaoi pOlnd Jego popr_ednl- 
ków. .o któryoh donosi w dziełku nie. 
mieoklem -Dl e Culmer Weihblllol!ofec 
ks. dr. Romuald Ft'ydryohowlsl:, nau. 
o,"yolel -Coll. Marienumc w Pelplinie. 
-Najpierwszym byl Piotr Sokołow- 
ski. herbu Pamian. 1646 r.. biskup 
(rtotyJskl I. p. Inf., sufragaB biskupa 
chełmińskiego. Kaspra Dliallńskiego. 
prepoz,t kapUuly w Chelmiy i lera. 
lem proboslol u Iw. Jana w Toruniu. 
które to benefiolam przelnaozono lako 
dotaoyę sufraganii. 2) Jan Rakowski. 
herbu Trlywdar. lIaJprz6d kanonik ka- 
mlenleoko-padolski. płźolel prepozyt 
kapltuly ohelmiiiskiel. a roku 1660 


biskup Bdrsgan. Nie mc'\gl Jedn&k 
nosi6 tytułu biskupa Tortosy w His_pa- 
nil, lak pisie ks. Fl'ydryokowlez. gdyz 
biskupi pOlllooniozy Iłle otrzymywali 
nigdy t,tułów blskuplah .. krajaoh 
ollrzelclaAskloh. ale wyl,oznle In par. 
tibus infldeUum. S) Kaolel Bystram. 
herbu Tarn,wa. orohldYBkon i ofloyal 
biskupa Andrieja Leszalyfi.sklego. od 
r. 1669 biskup argiwskl I. p. Inf. - 
Umarl r. 1677. ł) TomasI 8kotnloki. 
herbu Bogorya. kanonik ohełmlńskl. 
około r. 1687 mianowaDY biskupem 
lykopoIitaAsklm I. p. IBf. Umarl raku 
1700 w Chelmiy i tam pogrlebany. 
6) Seweryn 8znzuka, herbu Grabie, 
k"anoBik ohelmlftski, p6.nlel arohidya- 
kon, r. 1708 wyniesiony nB biskup. 
loppo:ftBklego I. p. Inf. (od tego lIame- 
go biskupstwa tytul nasil p6inleJ Ina- 
ny autor. blsknp Ł4łtowikl). Umarl 
r. 1727. G) Franclslek Ignaoy Wy. 
seokl. herbu Lellwa. (a nie OgoDalyk. 
lak mylnie ma NI8Sleok!), doktor o. 
bolga prawa, kanonik warszawski I 
wloo.awskl. w końou ohe.mliiskl. w r. 
1728 prekonizowany biskupem hlppo- 
neńskim i. p. inf.. ale umarł w Toru. 
nla w domu 00. Jezuitów. przed kon- 
Bekrao:n. pogrlebaay w Chełmly. 
gdzie w kolaiele katedralnym pomnik 
Jego ogl
da6 moina. 7) Maolei Ale. 
ksander Soltyk, herbu wlasnego. ka- 
nonik oheJmlilekl eto. 1728 roku mia- 
nowany biskupem margarlteAsklm ID 
partlbuB illfidelinm. Byl takle kano- 
nikiem guidnleńskim I I tego tytulu 
konsekrowal IstnleJ"oy po dl II dzień 
ko'oiołek omentarny 'więtego Krzy ta 
w \1nleinie. Umarł roku 17ł9 w 70 
roku .ycia a 21 biskupiel i'odnoAol. 
Odlnaolał się wiolk, gorlIwolai" I 
konsekrował niemDieJ Jnk dzlewięolu 
bl
kup6w. w któryell IIclble Inald.o. 
wali się: Rajmund Jelierski. Domini" 
kanln. biskup mllyjny bfikowskl w Mol. 
dawii, którego portret wisi w kru!. 
ganku klasztoru 00. Dominikanów we 
Lwowie; Jan Lipski. bilIkup luoki. pó- 
tniel krakowski I ostatni k8rdynsl 18 
olasów wollleJ RzeozypospoliteJ; Wol- 
oieah Leskl. C,sterl I Pelplina, biskup 
ohslmiiiskl; a w końolI wissny lego 
synowieo. KaJetln t:łoltyk, koadJut.or 
biskupa kiJowskiego. p
inieJ biskup 
krakowIki. wygnanieo w Kaludze. 
wielki ozłowiek, ele niellzor:łłAlIwy, lak 
mu "yoiBano na pomniku w SIBWko- 
wie w Krakowskiem. 8) Fabian Fran- 
ola_ok PI
sko"Bkj. "herbu Oksla. ka- 
n.onik ohełmlńskl. doktor obojga pra- 
wa, 1760 roku mianowany blak.pem 
martyropolitaflsklm I. p. inf. prlel S! 
lata pelnil fankoye biskupie, umarl 
w II roku I,ola 178ł r. w Chelmty, 
gdlie grobowleo Jego dot"d istnieJe. 
9) Iwan Onufry Rogowski, herbu SZ8- 
Slor, kanonik ohalmlńekl. mlaDowaay 
biskupem I. p. lof. oamaohe6skim i BU. 
fraganem roku 1784. la onsów blska- 
pa Karola Hohenzollerna. Umarl w r. 
1806, pogrlebany w Chełm!y. gdlle 
ma pomnik. 10) JaD JerlJ Wilksyokl. 
herbu Nalęoz. kanonik ohełmiftskl; .od 
roku 1817 biskup flawiopblitaDskl I. p. 
luf. konsekrowany r. 1818 w Cbelmty 
przez ks. Fellkslł Lowiftskiego. bisku. 
pa pod1asklego, rodem Pom.orlaniua. 
Za Jego oza86w naetal,) r. 1821 przez 
bulę: -Da 6alnte animarumc nowe 
rOJlgraniolenfe I urz,dzenle dyeoe.yl 
w Prusa oh. Szolupla dawniej dysoe" 
Iya ohelmińBka po prawej stronie WI. 
s!r, do kt6reJ nalebły takle dawniel 
illOI"tkl Bprotls'antylowanel dyeaelyl 


- 


'1 
pomelftńskleJ. Olyll kwldZJ6 Jkr
1 
(I Malborkiem). powi,kslon, zDs
all\ 
w dwójnasób Irohldyakonatam pomorJ 
8klm po lewej stronie Wlllly. oral OZ,- 
lollł dYloelyl gnłeinleńskiel I ChoJnl- 
oaml. a Pelplin stal li, odt,d lItoli"" 
blekupl,. Biskup Wllkzyokl amarl r. 
1831 w St8rogardlie. gdzie szulral 
a lekarza pomooy. a poohowany w Pel- 
pllnll. 11) JaD Stanislaw KutowIlki. 
zrazu kapel9ri1 przy biskupie ohełmiń- 
. skim. Ryd:ayń8kim. który dla braku 
rezydenoyl mieslkal I umarl w roku 
1806 w wlasn,m mallłtku Nle.yehowle 
(tlras w K!łlęstwle. siedliba posla dra 
Komierawskiego ), pótnleJ kanonik ohel- 
mlAski; od roku 1836 biskup Sarepty 
I. p. Inf I pIerwslY sufragan nieslla- 
ohoio; umarl roku 18ł9, spoozywa 
w Pelplinie. 12) Stanisław KOlItka De- 
kowskl. 'ak samo lak Jego poprlednlk. 
nrodzony w W"tpiu. parafii drlyolm- 
Ikiel pod Swieolem. proboslol .. 
Chełmty. p6tniel kanonik ehełmiń8ki. 
od roku 1860 biskup sGhasteńskl I. p. 
inf. I lufragan; umarl I pogrzebany 
w Pel pilili e r. 1864. 13) JerlY Jesohke, 
urodlony w WIerzohowie pod Clluoho- 
wem. AwlęoQnJ na kaplana podolaB 
Bedlewakanoyl we Frauenbnrgu przel 
zamordowanego p6inlel biskupa An- 
drzeJa S'aniBlawa HeUena roku 1832. 
proboszol w Oxywlu nad morzem. 
niedaleko Sopotu. a p6iolel w Gniewie 
I w Tuoholl, w końou kanonik ohel- 
mlft8ki. od r. 1866 biskup dyooet:lreJ. 
ski l, p. inf. I sufragan. umarł roku 
1881 I spoolywa w Pelplinie; plerwslY 
to sufregaa ehelmlńskl nie Polak; JQ. 
Iyka pOIsidego uOlyl sl
 dopier.o Jato 
Ideryk w seminaryum w Pelplinie. U) 
Jan Trepnau. obeony nominat. ozter- 
nBsty z rl
du sufragan ohelmi:ftskl. 


" - 
Sprawy robotnicze. 


Kiedy pracodawca nie odpowiada za 
okaleczenie robotnika za8złe w fabryce 
Podług 
 618 kodeksu oywllaego ma 
prz,dslębiorefl obowl,zek url"dlla 
w ubikaoyaoh fabryolnyoh "8181kle 
przyrz"dy prao, tak. aby one nie la.- 
grably tyolll robotnika. Na parelraf 
ten odwolał, się pewien robotnik. 
sklrtl\o 
swego pl'8oodawoę o ods'.!"'). 
dowanle. Rzeol mial. się tak: W fa- 
bryoe. w której ów robotnik pranowaJ, 
letal pod AolftD" przedmiot telazoy. 
owlalęty w Blmaiy. wailłoy okoł.o O 
oentnBr6w I to na nRlwęlslel Itronlo. 
Robotnik :ó.. pr6buJlło :I oiekawclol 
owego oię.aru, który wskutek poru- 
sIania przewróoil lift I robotnikowi 
oiętk.o Igniótł n08
. WyłllY Slłd zie. 
miańskl w KaBsel odrluolł skarg, ro- 
botnika. nie mogiło się dopatrze6 winy 
prledsif,bioroy. ,;. Wina byłaby dopiero 
WÓWOIl8. gdyby przedmiot ów stal 
tak nlebelpieoznle, te prlY lada poru- 
slenlulub przypadko"em uderzaniu 
przy prsechodzlaiu się obalili WÓWOZ8!ł 
komu nog
 Igni6tł. Takiego prlY- 
padku nie było. b.o prlldmlot ów 
wlalnym ofęiarem stal tak moono. te 
lam nie byłby się prlewróoil. Prled. 
sił,jbioroa nie mole wl
o l. lekko- 
mJAlnoA6 któregokolwiek roboliu.1I:I1 
odpowSada6. tem więoel. gdy robotmk 
nie młal najmniejsIego powodu przed- 
miotu tego porusza6. 
Czy pracodawca zobowi,zanym jest 
płacić pomocnikom handlowym za pracę 
pa nall CZl8 wyznaczony? - Pytanie 
1i0 rozslirzygn
te 108\9.10 prled ni9d
.
		

/Czasopisma_126_01_1020_0001.djvu

			w.,m Ollsem w B
dlle kuple.klm mo. 
DIOhiJskim w DastępuJI\OY spos6b: Po- 
wodem kwestyi by la skarga dw60b 
dawDleJsz,oh pomooDik6w wielkiego 
domu towarowego. którlY domagali 
się wYDagrodzeDia la praoę Dadetato. 
w
. Dla rozB
dzenia sprawy naletalo 
odpowledlle6 wpierw Da pytania: olY 
II takl\ ,raoę, oho
by tego zwyczaju 
w mleJiou Dle bylo, naleiy pomoonl- 
kowl zaplaoi
. Rzeoloznawoy. który oh 
sprowadlono 1 r61nyoh galę" l1andlo- 
wYfh. tak praoodawoy Jak pomoonloy. 
zgadzali się w odpowledzlaoh swoioh 
Da powylsle pytania, ie w Monaohium 
nigdzie nie Jest z IwyolaJu. deby po. 
moonlkom handlowym plaolft wyna. 
grodzenia la godziny. kL6re ponad 
olas w,znaolony praouJI\ tak Jak to 
się dzieje w rzemioAle albo u robo- 
tnlk6w. ZwyozaJnle Jednak. mlanowl. 
ole w wlelkloh firmaoh udliela6 II, 
pomoonlk bandlowy do podejmowania 
się tf j praoy posa olas kontraktowy 
albo prawem przepisany 'clAle zobo- 
wl'lany nie Jest. a JeAII JI\ spelnla, 
olynl to dobrowolnie i do remunera. 
oyl SIl godziny praoy prawa nie ma, 
tak z drugiej strony wedle zwyolaJu. 
przyjętego I wSlę:ble w mleJsoowoloi 
skarł"oyoh praktykowanego pr,no,- 
pala prlynaJmnieJ pracę nadobowll\' 
zkow, gra tJ filraoy, JaklIkoiwiek wy. 
D8grodzi6 powinien. Wobeo tyoh fIIY. 
wod6w rleololnawoów lawyrokowal 
00 do killru wypadk6w prlynaJmnleJ 
sl\d kuple
'ld na korlyA6 skarll\oyoh, 
motywuJIIO wyrok swój tak: W han- 
dlu nie opłaoa się IwyclaJnie 0la8U 
prao, nadobowll\zkoweJ w stoBunku 
dl> peBlyl mleslęozneJ. ale la to wy" 
Dagradza lIię w inny spos6b. wedle 
»lwyolaJu mieJloowegoe (
59 prawI 
handlowego). S"d powinna się firma 
w ralle praoy przooil\gall\ool się po. 
Dad olas wYlnaozony pooluwd do 
obowil\lku udllelenla ozy te kolao,l. 
Ol' tei odpowiedniego wynagrodzenia 
pomoonlkom handlowym. 


Polska. 


Kalendarz. We wtorek 7 bm. Eagelber'a b. 
IZytomlr]. - W ArodQ 8 b. m. Opieki NJI(P. 
ISQdzhr6J1. - W clwartek II bm. Teodora m. 
[Bogodar). 
Sroice wlchod.1 7 listopada o I. 7 m. 8. 
.achodzl o I. . mln. 111. 
K I I II I Y c wBClhodzl o l( . mlD... .acho. 
dzl o I. 1 mlD. 39. 
B , a D p o w I e , r . a. Termometr wlka.aJI 
, .toplI.le ciepła R. 
B' a II. W III y. W Torania II III'opada o I. 
B nBO C.U m. wJ'leJ .era. 


- Na .1..lnlarz. polekl. do rOI- 
poul\dun11 »Towlrs'lliwl WleGow,. 
10e Ilolono I 
Ralem 1 poprzedniemi (pa'rl nr. 
235 »GsI. Tor.e) 29.60 m. 
B6g lapla61 O dalsle datki Berd.- 
ISlinie prosimy, 


- - 
189). 
Straszna tajemni
a. 


(DlU daJII,.. 
XXI. 
Kaly PlotruA "YBledli zamka
1 
drlwl na kluoz I 
dal 
 eię do Bieble 
nu spoozynek. Ale prz,sdo mu na 
myAI, te Laurent m6glby Ilmek oder. 
wa6 i nalel, temu lapobledl. 
Jednem le zwyklJch lego zll.6. 
bylo naprawianie Bieui. to t,ł: aie ros. 
stawal BI,.lgdy z narlędliaml. po. 
trzebnemi do tel reboty. WYII_gn_1 1 
kieszeni dlugl, moany szpaglt. którego 
Jedln konleo przywll\lal do kllmkl, I 
drugi owi,lal lobie okolo nogi I w 
ubraniu rluoil sl-ł ni 16iko. 
- W ten spoB6b - myllal lobie 
- nie uda Blę panu Laureatowi otwo- 
rzyG. leby mnie nie obudzU. 
I lasnl\l spokoJnie. 
Kamerdyner Fabr,oyusz pOllekal 
Jeslose I dslellQ6 minut. 
- Ten straslny dzllolak - pomy. 
11al - musi al jul ulnl\6 ahybl. Oto 
chwili do uoieozki. Gdybym golem 
lamek podwalyl. tobym sl-ł lalatwU 
prędko. 
Po ohwlll namysłu potrll\sn,1 J'. 
dnakie glow_ I powiedlial: 
- N a I"O! ta bestya mote się po- 
lolyl pod, drzwiami. aby poohw,ol6 
mnie w oh wili wydobywania się Ba 
Iwiele powietrze I m6glby mi wpako- 
wa6 kulk-ł w pleo" coby nie bylo tak 
bard_o przYJemnem. 


.A 


Tlnll IklBcL 
Oyrekcya 01rkl1 Sarrasani'ego. 
kt6ry prlybędzle we wtorek rano o 7 
I p61 na dworleo kolejowy na Mokrem 
a stamt_d na esplanadę Chelmiiisk, 
w Toruniu i tegoż dnia wieolerem dą 
pierwsze prsedstawlenie. prosi nas o 
zwróoenle uwalll na swe przybvoie 
mieszkańoom Torunia i okolioy. Cyrk 
ten dal po knkanaAole przedstawień 
w Kr61ewcu I GrDdzl
dzu. - Pisma 
tamteJsse ohwal, wszystkie produkoye 
w oyrku wykonane. Zwraoamy uwagę 
na ogłoslenle dlislelsze. 
- Dowóz drzewa Wisłq. W oZBsie 
od 24 do 31 pdd_lernlka przepuslozo- 
no pod SlInem 112 'ro.tew I 381,687 
sztukami drzewa. 
- Na Jakóbskiem przedmieściu wy- 
buohl w niedziel, okola godl. 1 w nooy 
polar u p. Rysiewsklego. SpalII się 
dossolątnie goieinleo. 
- Jaki będzi. listopad? Falb la. 
powiada listopad z poozl\tku suohy. 
pORodny (dotl\d Igadl), w drugim ty- 
godniu deszoze a mleJsoaml mr6z. 
w koiiou mlesll\oa powietrle zmienne. 
Dzleft 26 listopada 0lnaOZ8 Falb Jako 
krytyoln, plerws!lfgo rzędu. dlieD 
12 lako IrrytyczDY trieolego rz-:du. 
Przepowiednia na pa:£dziernik Falbowl 
zupelnie elę nie udala. 
- Sprawozdanie z posled2enla To- 
warzystwa ogrodniozo. przemYBlowego 
w Toruniu I daia 22 pBŹdziernika rb. 
Poeledlenfe zagaU prlewodnioll\oy 
p. Kotlikowski poahwaleniem P. Boga 
o godlinie pól do 6 tej; po ogloszeniu 
porll\dku dziennego zdo.I sprawozdanie 
I poprzednieJlo pOBledzenla sekretarz 
Tow. pan B. Bagiński. podnosz,o 
I naollklem referat p. Ko:£lilrowskiego 
o w.,dr6woe roAlinneJ. Referat 'en 
wlbudzll ogólne zainteresowanie. - 
W dalssym oll\gu obrad podal p. Ko. 
:£likowskl pod rOlwlgę zobranym. OIY- 
by się aie przyozyniło do rOI woJu To- 
warlystwa nalzego. gdybyAmy się 
1,01ylI I Tow. rolnlozeml I to w ten 
Ipoeób, łeby ozlonkowle nR Towarzy. 
stweoh olyli lebranlaoh rolniozyoh 
miewali kolejno referaty z dliedziny 
ogrodnlozel o plel-:gnowanlu sadów. 
Badleniu drzew owooowyoh. Ił w 910Zę- 
gólnolol o doborze iatunk6w itd. I 
prlytoolyl prlyklady. lak gorl\ao się 
zablerel_ d& zakladlnla sadOw 'wle10 
osiedlani kolonlAoi niemieooy, kt6ryoh 
nawet rll\d wtem poplers. WYS118J,0 
do nloh 'ak zwanyoh »Wanderlehre- 
r6we, aby oi loh pouozall. InaollJ Jest 
u nas, 'am si., nikt o ta oie troslozy, 
a przynaJmniel berdzo maro; nasi go. 
Ipodarlo malo o Bady dbaJ" I malo. 
loh 'el k'o do tego IBch
oa. - Myli 
p. Ko:£lIkowskiego poparł gor,oo pan 
WoJoieohowski. wyraZall\o przekonauiel 
ie tym sposobem prlyozynl się Tow. 
do rozwoJu ogrodnlotwa I do rozwoju 
Tow. ogrodnlolego w Toruniu. 
Nlekt6rzy ollonkowie wyratlJ.. po. 
wl\tplewanis. ozyby takie odozyty nB 
- 
 
Laursnt zblllyl się do lednego 
okna w swoim pokoju, otworzyl Je I 
wlelkl\ ostroinol1oll\, teby Ble narobi6 
hallsu IwyobylIlIlIę lIa dw6r. 
Noo Jut byla lupelna. ale przy 
'wletle latarki. lawlesloael oa Aolaule, 
mógl doJrze6. le w,ohodzl na podw6. 
rze stajenne. Tul pod samem oknem 
leiala kupa gnolu. kt6rl\ Idradzal 
rozohodl
cy sl
 silny od6r. W glębi 
podw6r1a rysowala si, nlewyra:£nie w 
smroku brama wJa.dowa. wyohodl'- 
oa Da ulicę .,slednll\. 
Po tym kr6'kim eglamlnie, Lau. 
rent pokr
oll glowl\ z zadowoleolem. 
- To wlęoel wBrte. nil podwójoa 
drabina - rzeki do siebie. oofej,o si, 
w gll\b pokolu. 
O'worzyl sakwolał podr6f:ny. wy- 
I,lz niego rewolwlrl w który radalI 
mu sl
 laopatrzy6 Fabryoyusz, a 
wlolywslY go do kiesIeni, powr6011 
do okna. 
Na podwórzu panowalo zapelne 
milolenie. Laurent wszedl na okno, 
uohwyoll si, siloie ramy I wyskoozyl. 
Przel par, sekulld wislai w powie'rlu. 
nareszoie puloli slQ I spadl na stos 
gnolu. nie zroblwllY sobie oio Ilego. 
Podni681 sl
 na nOil. prlesledl pool. 
ohu'ku na paloaoh wldlui maru al 
do bramy. otworzyl 11\ I In81allslY 
się na ullay I laoll\l leole6 ku staoyi 
kolei. 
Maly PIotrui ..syplal tymolasem 
I IloIAnlQteml pl,lolaml. 
'" 


. 


. 


Bylo lul okolo dllesll\'el, id, Klau. 


.. 


sebraDlaoh rolnlozyoh Iyozllwle prlY- 
I
to I to I tego powodul II oa olele 
tyobie stojl\ prlewatnle ludzie wy- 
kSltaloenl. którzy potrafi_ ewym ozlon. 
kom wszelkloh wsk8l6wek I rad udzie. 
la6. Pan KoźlIkowski przYlnale to I 
lauwała, II lego dawnlelszy pneloto- 
ny i ohlebodawoa p. Donlmrrskl 1 Ły- 
somie. byly prezes Tow. rolniczego, 
takim wykladom byl prlyohylny. ' 
Na to 0'wiadoz8nle poleoono prze. 
wednlozl\oemu s odBoAnyml prezeseml 
się w tej sprawie p()rozumle6. leoz 
w denym ruio "ystępowa6 w Tow. 
tylko Jako go'ole I tylko na tyozenie 
dawd oblalnlenla w sprawach ogro. 
dnlozyoh. 
Pan Ko:£likowskl o'wlodoza. II po. 
rozumiewa.le lIię w tel sprawie listo- 
wnie Jost poląozone I trudno.oiaml I 
kosztem, gdy się oglosi spraw01ldBnie 
w gBzeole, to interesenoi eaml się mote 
zgloSIIł. Inaoaej oala sprawa nie mla. 
laby więksIego Inaolenla. 
Następnie lapy tuJe się leden s allon- 
kew. w jaki IIpos6b nallatwiel wytępl6 
g
sienloe (lIezki) z drzew owooowyobY 
Na to pytonie zabiera z kolei kilku 
.ozlonków glos, podaląo rOlmaite spo. 
soby t
plenta tyoh sZkodników, kt6re 
jui ni81eden oały zbiór owoców zni 
szozyly. 
Na wniosek p. Lipińskiego i Łyso. 
mlo uahwllono urz,dzl6 w karnawale. 
lak zwykle. roozn, labawę, leoz po- 
stanowiono takow_ urzl\dli6 wył,olnle 
nB koalt oslonkOw. bez naruszenia 
kasy. Wybrano w tym oelu komisyę, 
w k'órel sklad wohod., pp. Borkowski. 
Przeperski I Będyolew8kl I Mokrego. 
Lipiński I Łysomlo i Szymafiskl 1 Tu. 
rzna. 
N a iem zakońolyly się obrady i p. 
pr&ewodnlol
oy. pozdrowiwszy Pana 
Boga. lamknl\l posiedzenie. 
Pisma oaszl uprasIa sl
 o powt6. 
rzenie powyiszego sprawozdania. 
Bogumił BagUiski z Podgórza, 
sek,retarz Tow. 
Prusy kr61ewskie z Pomorzem. 
- Grudziądz. W &stl'nim ozasie 
popolnlono tu kilko kradzieiy. Do 
biura firmy Hodam I Ressler włomali 
się zlodlieJe i zabrali Btamtl\d nlekt6re 
rzeolY, - W pewnej destylaoyl przy 
ulloy Kwldl,ńskle, prlyłirzymłłDo ro- 
bo1.nlka Hertinsa. 
gdy kradl pewnol 
osobie pleni,dle. W G6rnel ulioy skra. 
dziono pewn" ilo'li kur. a liIłI14,o
 He- 
lenę Malie1lewskl\ aresztOWBno r6wntei 
la to, te swej pani kra dla plenl
dle 
I rozmaite Inni rleozy. 
- Tczew. W DOOy lina 2 b. m. 
stratnik kolelowy Lorko"aki z Fisie- 
ws, Idl\o nad toreml przeJeehany lostał 
lIrlei peollłg pomłędły staoJaml Gru 
nowem a Starem polem. 
- Chełmza. Do apteki pana Toma- 
slewskl,go przy rynku wramali się 
w nooy I 2 na 3 b. m. lłodzieJe I za- 
brali z kantoru przesllo 300 mk. go. 



 


- 
dyusI Marteau wYdzedł z znkradu w 
AuteDll, prze. bramę od ulioy Raffet. 
Stangret. wierny rozkazowi. laki 
o'rzymal. spogl
dał 00 pię6 minut na 
legarek i spoBobU się, skoro nadeldlle. 
olnaozona godllna, pop.;dzi6 do koml. 
sarla, aby go lawladomi6, ie pewien 
podr61ny. kt6rego przed godzlnl\ 
przywiózł le staoyl Iw. Łuarza do 
domu waryatek, Il\da pomooy polloyi. 
Marynarz nadszedl tymolasem. 
-- A to panł - wykrlyknl\r staD' 
gre'. 
- Tak... WSlystko odbylo BI-ł Jak 
potrleba i oto les'em. 
- No. to dobrze. bo I OlaB lui 
byl wlelkU Jeslaze pl,6 minut, a po. 
leolałbym na ulloę La Fontalne do 
komisarza. Gdlie Jedllemy' 
- Do Neull1y Saint; James. bulwar 
Sakwęny. Zatrzymasz Ilę tylko po 
drodle przed Jakl\ leplei wygl"dal,ol\ 
res'auraoYI\. Ofiarul
 oi lak" przekl\- 
sk, I szklankę wina. 
Rozumiem. obywatelu! O! ,skle 
I pana dobre dzleoko! PowlnleneA mnie 
pan rooznie wynall\ó. 
- Jak tylko lostanęl 'o zaraz po. 
myllę o tem. koohany ohiopole - 
odrleki. Amlell\o si, marynarz. 
Przystanek w restauraoyl prleoll\' 
gn,1 się dluleJ 'roohę I bylo lul oko. 
lo pólnooy. gdy fi akr z.'rlymal si, 
znowu na bulwarze Sekwany, prl,ed 
mall\ furtkl\l którl\ dolilrle Inamy. 
Stangret. bojole zaplaoony, odJe- 
ohal. marynarz lal wYll\1 kluol I kle. 
sieni I prlel aleje najbardziel laole, 
Dlone 110sledl do willi. obsledl I
 


\ 


t6wkl I plerloleń war te lai 100 mk. 
Po zlodzieJaoh nioma 118du. 
- Starogard. Wie. .Stra iye, który 
lwolal I lagail p. G6rskl I MiN tek 
odbyl się ubieglei ol,dzleli na sali 
p. Body. Wieoowl przewodnloJyl p. Je- 
tewski z Starogardu. Obslerniejslo 
sprawozdanie dla braku mieJooa od
 
kłademy na Jutro. 
- Swiecie. Robotnik Pelpliilski la- 
trudniony prleładywanlem kapusty 
ua dworou w Przeohowie, spadł tak 
nleszozęAliwie li wagoDu. le lIomał 
praw
 rękę. NiGszozę'liwego przenie.. 
Ilono do tutejslilego domu choryoh. 
Prabuty. Rybaka Karbutta It,d 
WYPuslolono 00 tylko po 18 mieslę. 
oznej klltol z więllenla. Wysledls_y 
nB wolnoII". Vi t8r
DIf,I przemoo
 do mie- 
szkania wdowy Rogalsklei. grozl\o ka. 
tdego l.bi6. k'oby mu pobyt " mie- 
szkaniu tem cholal zaklóoi6. Okolo 
godziny 10 wleozorem usilo"al poll- 
oyant Klose napastnika poskromUl. 
leoz 2dolal to uoayni(j do
lero II po. 
moo, przywolsnlgo tsndarma, gdyi 
Karhun majl\o oJęlkl pr
t łelaznf. 
bronił się załarale praez okno a drzwi 
zabarykadowal. Osadzono go naresloie 
lnów w ulu. 


po 
pu 
Ol! 
dr 
WII! 
mi 
011 
Jal 
w 
mi 
ut 
pt 
sk 
wl 
gil 
P( 
te 
WI 
Je 
w: 


d. 
kI 
W 
oc 


i. 
d, 
r. 
d 
ki 
Ul 
Ił 


WIelkapoiska. 
- Od p, Marcina Biedermana otrlY- 
mai .Dł. Pozn.c pismo DastępuJlłoe:- 
Poznań, 31 pddzleruilrB 1906. 
Wieloe SI8nowneJ Redakoyl pOdal, 
następu)IIOY bk' Jako kuriosum za. 
ohłannetiol niemleoklej : 
Jak z dol
olonego IIs'o I depeszy 
wynika. Iglosił się do mole nielakiA 
p. Albert Sohoppe 
 Kandr_yna-Pogo- 
rleleo Da Górnym SI"sku. prOBZ_O 
mnie o ople.znG pr.ybyoie do Wro- 
olawia w bardzo watne) sprawie. przy 
któraJ moi na wiele zlilrobiG. Polecha- 
lem do Wroolawia, a '11m w res&;aura- 
oyi HanB(lDa zastałem lui owego Jego. 
moloia, kt6ry mi QozJ'nil propozyoyę 
utworlenia konsoroyum w oelu naby- 
aio .Zakopanegoe. OpowiadBl mi da- 
lei. te sprawa Jeet zupelnie pewna. 
poniewał )ost Już osoba gotowa nsby6 
Zakopane od tegoi konsoroyum. Jako 
tę osobę wymienił mi ksl
tnę Radzi- 
wiłł6wnę. Z dalsIej rozmowy wyka. 
zało się. te I 'a księlna nie ma by6 
stał" nBbrwolyni
 I te kei ,tę Hoken- 
lohe pOltanowil ostateoznle za kałdl\ 
oenę losta6 wlaloioialem Zakopanego_ 
Ks. HokeDlohe gotów lelt poAwlęolA 
pól miliOD. gulden6w za przeprowa- 
dlenle sprawy. 
O powylsleJ roamowie oie omie- 
szkalem donie'6 br. Zamoyskiemu o- 
raz lego zBStępOY 
. dr. Celiohoweki.. 
mu w Kórniku. Podaję J
 JednBk do 
publlolneJ wiadomoacl, pooiewaZ prze. 
ohodzi ramy sprawy prywatnej, a sta- 
nowf przyklad belgranlozneJ laohlan. 
noAoi niemleokieJ. 
Z uszanowaniem 
Maroln Iłiedermsn. 
- - 
wolno dokola, wpatruJl\o się w kail1e 
okno. ozy się gdlle ozasami nie 
Iwieol. 
BUzko kwadrans stal pned okaami 
Fabryoyuszs. Ciemno w nloh bylo 
zupelnie. 
- Jete Uby lotr mial ..miar po- 
wr6016 tel nooy, -lpomyAlal KlaudyuBz 
- to luiby by6 powinien, nie ma 
potrzeby na teraz Intereaowd się nim 
wlęoel. 
W prawym roga posiadlo'oi, w 
stronie Sekwany. pOla domem, w któ- 
rym mleslkal z walym Piotrusiem. 
snaJdowaly elę gęste krzaki I prze- 
pyslny. rOllolyety Jamor. Bordeplat 
wsun,ł się w te zaroAls. ukll\kl u 
st6p laworn. wyjl\l I kleszeDi latarkę. 
rOIJaAnil Iwlatlo lnolem zaol,I\1 kopa6 
ziemię. Byla ona wtem mieJsou pul 
ohnl\. wldoolnle więo by la poruslon
 
niedawno. 
Po paru ohwllaoh nletrudnoJ praoy. 
Klaudyusl wydal okrzyk zadowolenia, 
bo natrafil oa szkatułkę. naleil\o
 do 
Matyldy Janoelyn. Podnl6s1 II-ł i po-- 
sledl w pobliskl\ alelę. m6wl
0 sam 
do siebie: 
_ Nędzny lotr.e... morderoo i 110- 
dllelu. Tu'aJ. w 'el slkatuloe, s
 do- 
wody twoloh zbrodnlł Mam le... trlY- 
mam... I blada temu. ooby mi le ode. 
brs6 lapragn-ł. 
Narai zadrz81 I przerwal sw6j mo- 
nolog. edgloB nadjeidlal,oego slybko 
powozu. doszedl do UBZU jego. Pow6z 
Blę za'rzymal i laral odleohał. 
COIU daJn, Da"UlI.. 


W 
k1 
t. 
G 
oj 
OJ 
1e 
'W 
w 
ci 


p 
o 
n 
p 
o 
h 


t: 
n 
I 
d 
II 
g 
z 
ł 
z 


c 



 


I 
C! 
II 
II 
C 
l 
I 
E 
( 
I 


,
		

/Czasopisma_126_01_1021_0001.djvu

			T.., 


\ 
*
I 

j 


_ Poznań. »Dlien. pozn.e pisie 
pod dniem 3 listopada r. b. co nlst
. 
pUJe : 
Co Jest powodem drołyzny ml
sa , 
Ogólnie slychaó skargi na nlssJychanl& 
dr()iJzlł
 mięsa, B nikt nie wie wllllci- 
wego powodu droiyzny. Otół tutejsi 
mistrzowie rzdolocy twierdz" I pewnie 
nie bez B1uBIILldoJ. te nie kto iIlDY. 
Jak koloniAoi niemieooy. sprowadzeni 
w polski'!! strony II zachodnioh Nie. 
mieo. powodul_ droi,znę mię9a. Pb. 
Dowie rzdnloy rozumnJIł t8k: dwory 
polskie znikej!!, znika z nioh lud pol- 
ski. 8 tem Bamem zu:.nieJ8zB się hodo- 
wla nierogaeJsn:v. bo kolonlAoi ni ero- 
gaol
py nie hodujIł. Niektórzy z nich 
poprostu przymleraJI& głodu, a slychd. 
te ooraz wlęoej ich wyniesie się z po- 
wrotem w oJozyste strony. Poniewal 
Jednak obeonie kolonistów Je8t oornz 
więcej - wieprzy Jelit oorn mulej. 
Otó! blogo6lawleigtwa koloniz80,1: 
Kanclera ksląłę BiBow przyjmowal 
deput80)'
 sejmiku miast niemieokioh. 
kt6ra wyczerpuJlłoo przedstawiła Ipn. 
wę droiyzny mi
s8. Kai"tę Biilow dal 
odpowiedź - wymlleJąel&! 
- Poznań. .KOln. VollEsztp.» donosi, 
te odbędzie się tu dwudniowe posie. 
dzenie komisyi kolonizaoYJneJ. na któ. 
rem ma by6 omawianlł sprawa stlrae. 
dawania msJ,tków niemieokich Pole. 
kom. W posiedzeniu tem we'mie takle 
udział no'Womi8now8ny n80zelny pre. 
zes Pru8 Zachodnich Jagow. 
- B
dgoszcz. Odbył sl
 tu. Jak 
wiadomo, pned tygodniem wieo. nR 
k
órym m:ęizy innymi przemawiał 
takie p. dr. Warmiński. młody lekBrz. 
Gazety polskie, referuJI&o. bardzo po- 
ohlelilDie wyrałały się o p. dr. War- 
mińskim, mlaDowioie tei dll tego. te 
Jako lekarz w mleAole w ogromnej 
wlększoloi niemleokiem, nie wahał się 
wystl!.g!6 ua wiecu. Otół hakatystyozna 
c Ostdeutsche Randschau- haniebnie 
postl&PiIB. sobie z p. dr. Warmińskim. 
o
m
wla
.o mu po prosta klientów 
Dłemlocklch Tom wl
oej powinni go 
popiera6 Poleoy tutejsi, a będzie to 
najlepsza odJowled! na nleoDIł rObot, 
hakatystyczn". 
- Pleszew. Odbyl się tu przed 
tygodniem wieo .Strały», na kt6ry 
mialo przyby6 okclo 1000 osób. Wieo 
zagaił starosta ns powiat ploszewski 
dl'. Kub.ao
i, 8: przowoanlczył ks. d.le. 
kon D.lsg.eokl . Czermina. Mowę wy- 
glosl! posol p. dr. Niegolewski z .Po. 
ZD8Dła mówilłc o germanizowaniu 
Księstwa przel rz
d pruski od o.oeu 
zaboru si do dni dzieieJslyoh. - Cele 
.Strał)"» obJsAnll ks. dr. Głowiński 
z RzegoOinB. Poozem zaplsalo sl
 na 
ozłonków 160 os6b. Przemawiało Je. 
szcze dwóch włoAolan gospodarz Trzę- 
saweki z L9nartowio i gospodlrl WOJ. 
oleoh Derwioh I Zowady. Pitrwszy 
mówił o zachowaniu stroju I IW10za. 
jów polskich, a drugi o popieraniu 
swoioh. Wszystkie mowy przyjmow8no 
oklaskami. 

 


.

 
Rozm.altośel. 


.1 


- Obyczaje pająka. Wielki paJ
k 
draplet
y, zBm1esllkująoJ' poladniowl!. 
I poludnlowo-zachodni, Earop,. Iwany 
tarantulIł. p
dli iycie samotDe w doł- 
kaoh. kt6re 8am wygrzebuje w oelu 
ohwytBnia PodBt
pem zdobyoz,. Dolki 
te. w które Wpadal" rólne drobne 
.wjerz
ta, Sił to rurki. pionowo wyko. 
pane. lol.le waloowate. gl
bokle na 
25 om. o 'elanaoh. wyłojonyoh paj
' 
oZJnl&. Zw
kle weJAoie do tych doł. 
kaw otoozooe je
t 
ie wysokim walem. 
utworlonym I ziemi wyrluoonej przy 
Ich kop aDiu. W pewnej odległo'cl od 
otwora, w Aoianoe dolka paJ,ka wy- 
grzebuJe mallł bocznI!. jamk, jako leo 
gowlsko ; wyiłoblenle to boozoe lest 
tak płaskie. że zwlerlę mote si, w 
niem pomieloi6 t11ko w pozyoyl plo- 
nowel I w ten sposób teł OlBtaJe na 
8WOJIł ofiarę. W ohwlli, gdy z"lers, 
Jakle wp8da w dolet. paJlłk ohow. 
sl
 w boozne legowisko aalkoWlole 
8 akoro Idobycnl dostanie się n. .n
 
dołka. paJl\k rlaca lIię I góry DB ni.. 
I zabija. Czy dolek lelt lamlsslkBny. 
moina łatwo rozpolna6 po tem. . te 
oOIY paJI!.ka, zwróoone ka .6rle, bly. 
SICZ' silnie fosforyoznem Iwlatlem. 
W wa
oe I Innymi paJlłkamllnb wogóle 
ze zWierzętami. paJltok ten stale na 
ostatniej parze nóg opieraJlłe IIlę na 
odwloko. a pOlostałe trzy pary nóg 
wnosi do Róry I ohwyta niemi prze. 
IIiwnika. Uklłslenle tarantuli sprowa. 


# 


dla silne opuchnlęoie, nie lest ono 
ledaak niebezpleozae dla ozłowieka. 
W Bukareszole dlieol ohwytaJ.. 
tego psJltoka na t. zw. Wfłdkę w Bastę' 
PUJI&B' speeób: Na końcu doA6 dłu- 
gieJ nitki przyozepiaJ.. kulkę miękkie. 
go wosku iółtego. wpuuozaJ" J" do 
dolka. na którym paJlłk siedzi I po. 
ruslsJI\ nil& wolno. paJI&k cnwJta kulkę. 
wpija w wosk 8woJe 810zękoróiki tak 

ocno, te nie Jest W eta31e ioh "yJ1\6 
l dlatego, oi
gnl\o za nitkę. maina go 
I nory wydoby6. a wtedy leRt tak 
odurzony. te .moinB go za nogi uwi
. 
za6 Da nitce. 
- O działaniu małeryałów wybu 
chowych. l Irg. prochu. daJ"oy sł, 
zamknl\6 w ezelioianie o kraw
dal 10 
em., wytworz16 mole w ollłgu 0.01 
sekundy praoę '{)neszlo 200000 kilo. 
gramometrów; 1 Irg. d,namltu, zaJmu- 
jąoy obJ
to'6 ezeAołanu o krawfldzi 9 
em.. Jut w ahu
u 0.60002 sek. wvdB
 
mole prao
 
koło l 000 000 kgm. Gdy- 
by za pomoc" spręiyn nngromodz16 
oholano pracę, Jak" do rozporzI&dzenia 
daje 1 kg. prochu tV oilUlU O 01 se 
kaDdy, erzebab, tJm zaJI\6 16 11idzf 
przez god.IDe pnwie; aby Id w oilł- 
gn drobneJ ohwillri, przez kt6r-a wy. 
baoha 1 kil. d)'namlta, 2 000 milionów 
ludzi. ozyli okolo 300 milionów koni 
parowych. Pray oddychaniu ozłowleka 
Bpala się 1 kg. w
gla na dwutlenek 
w
gla. dopiero w oll\ga około 50 go. 
dzin. prlycsem, podobni.i, Jak przy 
spaleriu 1 kg. wegla w pieou, albo 
przy wybuohu 3 Irg. d,uamltu. 1Vy 
wil&zuJe się okolo 8 000 oieplostek. 00 
odpowiada pr.oy praenlo S 000 000 
km.. Ble prz, utyoiu dynamitu doko. 
nywa się w ozasie tak krótkim, je 
powstaje temperatura nadzwyozej wy. 
soka. która nleslyohaDle wzmaga obJę 
to'6 pow8t&J
oyoh g8lÓW, 8 cem sa. 
mem loh pr
tn)ś6. G:lJ" 6 kg. procha 
wybaoha lla płyole zelaznel. grabolct 
19 mm.. woale J'I nie zginaJI!.O, In" 
O 6 lEJ{. dynamitu przebłja zupełnie 
plytę iela:m, gruboAoi 26 mm. prtty 
ozem d.lalala Cijnienle przeszlo 10 000 
atmolfer. 
--

- ----
 
Wesoły kąeik. 


- W &I.ldzle. 
Sędzia do lłodzieja. - NIl'! mÓ1'l'ilem wam 
Jui dawniej, że WBS tt taj Jui nie chcQ wld.leć' 
ZłodzieJ. - O 
ak, tak prz
wletny BQdzlo. 
Ja to powtórzyłeDl zandarmowi. ale nie chciał 
mi wierzyc'!o 
SQdzl. do oskadonego. - MUlisz udowo- 
dnie'!, gdzie byle
 od godziny IzósteJ po polu- 
dniu do dwunaltej w nocy' 
- U wuj., panie Będzlo. · 
- Cóiei t.m u niego robił tak dlugo' 
- Chciałem poiyczye'! dw.dzlelicla marek. 
- 
akto, przez tyle godzin ItaraleA slQ 
o połyc

Q dwudzieltu tylko marek, to f.lu. 
- !hechno pan IQdzla Iprobuje WydUBie'! 

 niego choe'! polowQ tej sumy, a przekona lię 
ze mówlQ prawdQ. ' 


- Widoki n. przY8złDŚĆ. 
Matka kołysz,c dziecko 'piew.. - SpiJ 
aniolk. 'PIJ. 
Dragi malec, który przed rhwn, dOBtlł 
w BkórQ, wola. - Aha I aniołku, . jak podro- 
Inl8ll, to dostanl8l1 kijem. 


Polityka. 


Z Rosyi. 
W Moskwie ludnoA6 I dama mieJ- 
ska energloznie i,doJI& usunlęoia ko. 
zaków. 
Prokurator poe,dllł pollcn w Ki. 
jowie. je podlłieoala ludnol6 prleoiw 
iydom. Wladomol16 o amnestyi nie 
sprawIła na ludno'oi tutejszej wielkie. 
go wrahnia. 
Starola kr"swe w Odesia -daru)1ł 
się ooral mniej. Llolbę labltyoh dni 
Gstatnyoh ooenlaj" na 1100 I Liczba 
rannyoh ooA 14: 000 I 
Hr. WiUe olwladozył deputacyi 
koleJarzy,!e wszystkie ich i,dania 
awzgl
dpiollo. Maj, o tem na wSIY. 
stklo strony donlel16. 
W Petersburgu wypuszozono pali. 
tyclnych wit:fniów nI wolno'6. Poral 
pierwszy ukazaly się gazety. Komunl- 
kaoyl kolejowej zt,d do graBloy nie. 
podJ
tl) dotyohczas, 
Po wielu mlasteozkaoh w gł
bl Ro. 
syi panuje wrzenie skierowane przeoiw 
iydom. 


Oatawu liadolloici i tDlnaraml. 
Rewolucya w Flnlandyi. 
RI,d rosy jaki 
wy8lBł na wody fiA. 
skle statki wojenne oraz 1I01nl& lalog, 
ll&dow
. . 


Z carskieuo dworu. 
Na dworze oarsklm panuje lU pełne 
zamięszanie i zdenerwowanie. Car po. 
wolal do siebie bwolskiego i poleoił 
mu. by udsl się za granio
 oelem wy- 
wiezienia do Londynu kOSltowDoloi 
rodziny oorakieJ. 


)Ś W "Przyjaeielu" 
ozy tamy : 
- .Pielgrzym- ooraz bardziej .oho. 
dd do rzędu gRZet amerykańskich. Po 
po'le polskim p. Kulerskim. kt6rego 
to w tak ohydny sposób OW8 pismo 
n8 padło w czasie, kiedy tenie aa ar. 
tykul . Czy Polska zmartwyohwstanie!- 
z8o!!"ł odsładywaG kdń wlęzfenulł i 
broni6 się nie mógł. w szeregu arty. 
kulów napada .Pielgrzym- nB reda. 
ktora p. Fr. WoJoieohowskiego za to 
ze nadoslDł mu nB mooy Dstawy pra
 
soweJ sprostowania mylnyoh o sobie 
twIerdzeń. 
Dnia 5 pddziernika wysIał p. Fr. 
WoJ
'echowski następuj,09 sprosta. 
wBnle : 
II Wlelmolny Pan 
J. Wleozorek 
redaktor odpowiedzialny "Pielgrzyma". 
"Na mocy paraarafu 11 ustawy pralowej 
prolzQ o umieszczenie sprostowania mylnyoh 
o mnie twierdzeń zawartych wartykule Pleł- 
grzyma" za&ytułowanlm II Wlec powYb
rOlY 
w Torunh
": 
,Nie wYBtQpowałem na toruńlkim wiecu 
powyborczym jako .,wl8lclwle wc.le nie na- 
lell,cy do zgromadzenia", bo jako wyborca 
który braI udzlal w glosowaniu, miałem d
 
tego prawo. 
"Nie brałem tei do r,k kll,ikl I nota- 
tkami, by przemówl6, lecz us'awy centralnego 
komitet'! wyborczego na Prusy Zachodnie 
I Warml
, z których odczytałem paragraf'. 
Przemawlalem z pamł-:cl I we wlalnem Imieniu 
I na właln, odpowledzlalnoic'!". 
Z IzacGnklem 
F. WojcleC!howlkl." 
Zamiast powJ"lsze sprostowanie za. 
mieAoit1. które odpowiada zupełnie 
ustawie prasowej .PIelgrzym» staral 
się raDzej w odpowiedzi od redakeyl 
podbnrzy6 redaktora . PrzYJaciela» 
przeciw nakładcy tego pisma. o kiedy 
ladźmi, którzy przez nieumieBsozenie 
sprostowaia stwierdzili. le obawleją się 
prawdy. zaJ
ł się prokurator. ePiel. 
grzym - z cal" zaJadliwo'ol" rzuolł się 
Dl!!. p. WoJuleohowskJego i powtórzyl 
uatęp arty
ula, Da który Iwył podane 
sprostowonle nadesłano. 
Swiejo otrzymal .Plelgrzym» na. 
stępuJ"oe sprostowanie dalszy oh fBl. 
SIÓW : 


. Toruń, dnia 110/1('. 19011. 
.. Wielmożny Pan 
J.n Wieczorek 
redaktor odpowiedllalny ..Pielgrzyma" 
w PełpUnie. 
Na mocy ustawy prasowej proszQ o zamle- 
Izezenie ponliazego Iproltowanla twierdzeń 
zawar'yrh w artykule "Pielgrzyma' z dnl
 
18.go pa:lidziernlka pod nagłówkiem ..Słowa 
a 03l1nl": 
..Nie zlskariyłem towlrzysza Iz'ukl dru- 
karskieJ pan. Jln. WIecIorka, odpowledzl.l- 
nego redaktora "Pielgrzyma" ani o obraz, ani 
o drobnos&kQ, tylko 4ciga pana Wleczorka pro- 
kur';tor za to, le nie zamlelcU mego sprol'o- 
wama. 
..Nie denuncyuJQ kierownika Pielgrzyma" 
tylko w doniesieniu brnem po';
ałem liQ n
 
Iwladec
w?_ towarzYlza sztnkl drukarskiej pan. 
Jana Blebnsklego. kt6rego s'onowleko w Plel- 
ar 1"1' " 
... zym e . n e. Jest mi zroslt, łlliżeJ znane, aby 
udowodnu!, ze pan. WIeciorek moje sproltowa- 
nie ob'1I1mał. 
"Wbrew z.przeclenlu kI. preb. Odrow- 
Ikiego ojciec mój potwierdzil n. wiecu toruń- 
skim, że kl. prob. Odrowskl z Torunia oskariał 
wobec DIrKo pana Jana BrejBklego o socyalizm." 
Z s.acunklem 
F. WoJciechowski". 
Powyislego sproBtowBnla .Piel. 
grzym- nie umlelcil, IscI chronl"o 
s1ę za plecy towarzysla sltuki dru- 
k
rlilkieJ p. Wleozorka. IIwego odpo- 
wiedzialnego redaktora. odpowiedsiał 
n.owym napadem na redaktora p. Woj. 
oleohowskiego. 


Na listopad l grudzieft 
,,
azet
 Toruńską" - "Gazetę Co- 
dzienną, z 6 dodatkami kosztu- 
je na wszystkich pocztach l m 
a z odnoszeniem w dom przez li: 
stowego 1 m. 28 fen. 
Rodacy ł Zapisujcie i rozpo- 
wszechniajcie "Gazet
 Toruńską"- 
"Gazetę Codzienną" ł 


Zebrania I TowarzylłwL 
.. 
- Toruń. półroozne zebranie To. 
waraystwa wzajemnej pomocy robotol. 
kÓ. i rzemie'lnik6w pod opiekl& Aw. 
WoJoieoha odbędzie sIę w nledzlel
, 


dola 19 listopada rb. o godzinie 4: po 
poludDi
 w »Mazeum... - !fa po- 
rllłdku dzleunym pomiędzy inneml 
sprawozdanie skarbnika le stBnu ka- 
s.,. - Slan. oalonków uprasz si, o 
bezne przybyoie. Zarl,d. 
- Lutnia w Toruniu. Lekoye 'płowu bQdllo 
IIQ odbyw,e'! co wtorek o gocb:. II wleOlorell1 I 
co nledzlolQ po południu o godz. C. ProsimY' 
lak członków jak I członkl6 o UClny udllał. 
Z.rz,d. 
- Torai. Owlc.el1ls limll.ltycllDO ..Bokel." 
ot1bywaj, II, co 'rod, o ..,k1ym CI.lde 
" Mu.eum. R.ezell1lk. 
- Lublehowo. Zebranie TowarzYBtw. w..- 
Jemnej pomocy pod oplek, iw. Wojciecha D. 
Lułllchowo I okoUcQ odbQdzle siQ w niedziel" 
dnia 11-go b. m. o godzinie C-tej po południu 
na laU p. Pielecklego. Jak najliczniejlllY udział 
członków I 10801 j8lt bardzo pol,daDY, gdl1 
chodzi o Ipls clllonków do kasy pogrzebowej. 
Z.n,d. 


Zebranie członków 
Zjednoczenia zawodowego polskiego 
rzemieAlnlk6w I robotników 
z ToruDła. Mokrego. Podgórza I oko- 
lioy f?dbędsle się we wtorek dnia 7 go 
listopada u pana S
uozyńskfego o go- 
dlllnle 7 wieolorem (drei Lindeb) nI 
Makrem. 
Na porzlłdku dziennym: 
I. Wybór delegata do Boohum. 
II. W oloe glosy i wnlosll:i. 
III Przyjmowanie ozłonk6w. 
O liczny odział prosi Zarz,d. 


GoSDodarStJO, DnBIJsł i Bideł. 


Iidań8k. c IIltop.da. 
Telegr.m zbolowy [B. Bo.llk:oWlkl. Torui1.] 
Tendencya: bez .miaDl. 
Obroł 1( ° toD. 
1'.......1 ,.a 1 toDQ .. korz.. 
Ikul..a W7L.pa....I...r... ni -17bl HC 
II 1......JlII11.. . .. . , .. 110 . 8,18 
II a................ 188-170 7.U-7 23 
'-'.DI1I, wJ&0lro.,lII'lJIllJlsl. lU 
.19 · 
lO IIIID'-""I. .. . . .. . 1&0 I,UI 
_. 8....... .. . . . . . . . 118 I 117 
J'S.I · 

r"'..' u......... ... . . . . J
7 8,28 
,olIkI. 1I'11U£ł-t9ł. '" ...: 11 1 C,88 
. 1,IIMa.a: 
wl.lkl...... ........ .... Ul-lU 1,08-1,11 
.......... ., ........... 111 ł.tI 
Owle l: 
IEnlo.1' . . ... ... . . ..... In-Ul 1,«!8 
lraa.IIow7...... _......... 
Gr..', 

rllowJ'....'..". ........ 170 7,16 
1I'.....&Ow, .. . . . . . . . . . .. . .. 180 i .10 
R..p.
, 
kr-łGl.. .................. lOG 7,20 
Waga korca pllenleY' 81 fIIL, Iyt. 80 hit.. 
JQczmlenl. 70 mt.. 81 fot.. owca 11'0cha 110 fol. 
rzepiku 711 m,. · 


........ ł Ultopada. 0'11' I. r I. . II. 
Mllllo .. ',. "r. 1.10-1.1i0 ak. I''''. .. ...". 
del 1.,£6- I,CO ak.; Debal. u . Ib'. 0,80 
m.i Kapuau blał. I. wendeI !,(JO-I,OO .... 
Kapalu ezsrwonl .. .eudol 1,16- 1,10 ak.1 
KapulU IE'd.I....... .. aendel 0,71-1,10 aII., 
Kapu8'. wloek. .. aendel 1,IiO-8,CO a Ol
r
i 
atuka - ,-. -- ak. i K.rtoO. I. etl. 1.80-i,( O 
a.i Brukiew.. uełeł 1,IO-II,eO ..i O...t u
ł" 
aL ł,OIJ- 8,O() a. i Kaezkl ubite, aL 1,80-s.ci 
ak.i Kul'J' Btare, utaka 1,10-1,21 aII.1 1I:..w 
JIIJ., s.t. 0,71-1,10 mil. i ProIIt" atulEa -- 
aIk. i Wlepne I)'we .a m. C
-18 alk. i mll,ł' 
.. otr.IQ-18 ..k. i Za),el -.-.- ..i IDłI
lI. 
Iztuk. - ak. 


TBIBllafolBn tm IiUldy .8rImst1n 
S.RLDI, ł lis'op.d., 
r.plery: WeDłI..,. 11m. 
D,lkoDt PI'J'..tnJ' ........ .. ,'/, 
li.. .._ -'"I . . III III III ... 
o.... .u._...._., . . . . . . . . . . . , ,. II IQ 
lO rOlJ'JBkI.......,. ,.. 118 
o 
WekiI. D. Warn.", . , . .. ...... . 
81/..prDe. pol,e.kll p.I....".. 
.. i.oi : 100';0 
I-proe. II . II lO. 119.- 
II,.-prol. prulkl. 11:0111011 .. 1101 . . . . u e lO 
I-pro.. II .. .. . . .. 89.- 
:;proe. Iora611k. pol,IS
. .lejU. . .. . . 108.20 
l.;Proe. II lO l! n. r. lIIGI -.- 
1/.1, ..eh. pr. aow. I.DtbI. II U... ..." H.łO 
1-lIroa... II II 118 II 
..lIroe. ruauAlk. pol,elllr. I r. 1119. . . 11.10 
.'" w"'ocmD. rol:rJU. rel':l'. p......... 8786 
ł-proa. lIoIBkle lbtJ .at.wa. . . . . , ,. 'ł 10 
Wlelk. berlińlka lroleJ Ilektr.. . . . . . . 191:80 
Bonk DlemlllClkl . . . . . . . . . . . . , . .;1'11.10 
I'owan. dyIkODtowo-koar.J'I,D' . . . , . .1'191.- 
P6Inoeno Dle-łeek. .,Gllra linII,.... . 123.- 
0161DII .lrcJjne I'ow. .Iu". ..".. .,1.0,80 
BOlha.er GnllltaJJl. . . . . . . . . . , . . łIi2.
0 
BarplDer B....b.a ......,..... ,ił7.11 
Blberula ..............111....-_ 
Basa LaDI7' III III III III II III III III III III III . . .. III . II IBI'- 
P........ .. . 
l1'ud.leń.... ... . ........ . 178 71 
maJ..... III.................:.:.... II . . . . -. 188-10 
lIpiec. ..... ......, .. . ... _. ... ...... - -. -;". . 
"'00 Ii.w, furII....... . . .. . .. . . . . . ;:-8.
 
Zyt.. .............. · 1. 
I1'Odzlefi.................... . .... ....llIi71 
m.J........................ . -..... .. .. 110.110 
lipiec . ..,........ I. 
Ok_wIU. ........ ............ -.- 
L.. 7DD.............. ..... ..........1__ 
Dmoll" .11 W'.I&& II'. I"'.. ł....rt ,1/, proa. 
Z - 
. rell:1.., I olloalDl. mu.,. w..... ,..... 
.II
I liii ołllo.I.II.. 


j
		

/Czasopisma_126_01_1022_0001.djvu

			Tylko 7 dni. 
. · · · 
 
C Y R K fabr)ka mydła 
Slaromiej.ki rynek nr. 3S. 
I 
 W sobotO. dnia 4 listopada 1905 . go- 
.,. dzinie 5 po pOłudniu 
. otwieram w moim nowo wybudowanym 
i świeżo urządzonym lokalu 
I detaliczny interes. : 
Mydła domowe i tualetowe, 
iwuet, '/tafta amerykańika. 
Arty1cuły do pra'lia i tualety. 
Wyroby kosmetyczne. 
Nierr,ieckie i jranCtUlci.e perfumy 
we wszystkich cenach. 
Grzebienie, szczotki, płaty do 
wycierania podłogi. 
OUj do gotowania, olej do palenia, 
olej do maszyn i róine inne. 
lłlączka do prania, Boda, kartoflana mączka. 


I 


Sarrasani, 
== W TORUNIU == 
na chełmińskiej esplanadżie. 
......... 
Na wszystkich miejscach w cyrku jest 
podłoga z lIesek, również bywa cyrk przed 
każdem przedstawieniem 
..... dobrze opalany. .,.. 
......... 
W wtorek d. 7 bm. 
wiecz. o godz. 8 
Pier'W"sze 
Jn


t
wi
ni
 



nw
 


o niflzwykle ciekawym programioJ. 
Codziennie wieczorem o godz. 8 
wielkie przedstawienie. 
w środę 8 i w niedzielę 12 bm. 
2 Drzcd
tawicnia 2 


po poło o godz. 4 i wieczorem o godz. 8 
z równie urozmaiconym programem. 
Na przedstawieniu popołudn1owem fa- 
mi1ijnem płacą dzieci niżej lat 10 połowO 
ceny biletów. [1289 
Z wysokim szacunkiellI 
H. Sto8ch-Sarralanl, dyrektor i j
dyny właściciel. 
adekorowany ces. perskim orderem lwa i słońca. 
"-Tylko 7 dnI!.... ",Tylk.7 dnU..... 
W poniedzialek. 13 li.topada 
Nieodwołalnie 
ostatnie przedstawienie. 


Pols 


lem. Dta 


dla dziecliczących lłę w Izkole tylko po nlemleckłl 
Blemen&ars wykonsnJ lilii' bardzo «ulI\OtrDle, UldoIJINI} 
'..oyml obrukami, a nloiony 'u, te dllecko l1..leJ
o e.y,.. 
['o nlemleall:a. łatwo 11811f!1:1 Ilę po poliku. 
Cena 30 ren.. I< pr':\IE1Iylkt. łO '"n. 
I.Uo Da11epay elementan, liki dotyehesas 9f1111ecU I db 
'.10 powlolea 10>lI(1o..al1 el, w rąk» kaldeRo cJJleeka pollkl"t 
n obl!lJlole. A
r8il; "WIaru. PoilIki". B.oh... 


....**.............. 
)I( Slanownej Publiczności Kowalewa I okolicy u- . 
. pnejmle donosz" li przy Rynku w nowozbudowanym . 
. domu p. Aschera urze,dzlłem [128ł . 
; 
Dccyalny 
kład telaza, ; 
= poł,czonJ z Iprzętami domowemi I kuchennemi, 
 
. szkła, porcelany i sprzętów ema- )I( 

 liowanych 
r
z lamp wiszących = 
fi. l Innych. . 
. M6j Iklad jest wykwintnie ura,dzonJ i bogato . 

 zaopatrzoDY w wymienione artykuly, wyb6r jest wll'lki. * 

 Prolz,c uprzejmie Sun. PublicznoM o liczne 
 
. zwiedzanie Ikładu I zaręczaj,c o Bkorej I rzetelnej . 

 obsłudze, prayrzelIam Ipraedawa6 po cBnach ailkich. 
 
=: .a pn7Bzly 1810n polBcam zarazom wszelkiego . 

 rodzBju )I( 

 maszynki do gotowania. 
)I( i pieoe do g0t 4> 
................... 
: Najtańsze i najkorzystniejsze zakupno : 
. towarów łok{:iowych, 4> 
. materyj na damskie i mę- . 
4> zkie ubrania. . 
4> o r a z . (lIIeł 4> 
. - konfekcyJ. - . 
. damskiej. męzkiej i dziecięcej. 4> 
A.. __ P i e r z e i k w a p. __ A.. 
; Stałe ceny' Rzetein'J obsługa! . 
. Rudolf Meyer, .. 
. c h e I m n o w Rynka nr. I. . 
................... 
4> 4> 


Gdzie? 
są najnowsze żakiety da.mskie, 
na b.uzki I suknie? 
tylko u 


mahye ł 


- 
P09zukaj, ;dla panienki (oso. 
bno będ,eej maIoletnie)), ktcira 
dopiero ulrońe
yl.. kurs kochnl- 
wybornej [1287 
. . 
D1J.eJsca 
odpowiedniego dła wyrQezenia 
I podpory pani doma przy u- 
dziale w Iyelu ta'I1IUJ.em Za. 
płata podług umowy. Zgłcslenia 
do "Gaz. Codz." pod lit. "lu. 


C 
tl 
C 
'V 


11 
I 
li 


Prawie nowa [1290 
żelazna szafa 


( 


[12fl 


== Braci Wa
iakow
kich 
__ w CHEŁMŻY 
Wielki wybór. - Skora usługa. - Stale ceny. 


do pienlQdll Da sprzedai. 
Juliusz Hirschllerg 
Chełmińska 22. 
I" - 


:1 


2 pomocników 


krawieckich na stałą pra('c: po- 
szukuje [1278 
mistrz krawi'ecki 
Tomaszewski 
Kgł. lS'eudorl kreis Brielea. 


Kwit do zapis!łoia"Gazety Toruńskiej". 
na dwa miesi.ce. 


Za redakcn od,owielklalny JUIlUA BelGia w r.runla. - lIIakł.dem I Gwonkami Drukaral G8zeł w Torunia. 


T,lko lila abonent6w. 
NAUKA 
O ZABEZPIECZENIACH 
-!--!- ROBOTNIKUW. -ł--ł- 


1. Zabezpleeze.nie na praypadek Inwalidztwa. 
2. Zabezpleezenle od wypadk6w. 
3. Zabezpieezenle na przypadek cborobJ. 
Napllal Ks. W. REITER. . 
__ CENA KSIĘGARSKA 30 FENYGÓW..... 
Kto fest abonentem 
GAZETY TORtmSKlEJe, 

GAZETY CODZIENNEJ c lub 
PRZYJACIELAc 
otrzyma kSi,lkQ w nas.ej ekspedycJI przJ ul. 
Mostowej l. ł la 15 fen. 

 Sprzeda! tylko za gotówkI. ..... 
Zamlelseowl niech slQ umt'lwi, I po klku na. 
raz zaplluj, kll,tk, ks. Reltera. Plenl,dze naj- 
lepiej przeseła6 przekazem pooztowym (Postanwel- 
sung), wypisuj,e na odcinku zam6wlenle I adres 
dokładnJ bo to naJ taniej I najpewniej. Na ko- 
szta pnelełkl aal,cz,,6 na kazd, kSI,teezkę 5 feD. 
Na kredyt ani z. zaUczk, wysela6 kli,żkl Bie 
motemy. 
 
Adresował! do Bal trzeba kr6tko : ., 
Gazeta Toruń.ka 
Toruń - Thorn. 


e 


Postbestellungsformular. 
Ioh bestelle hiermU bei dem Kaiserli"ben Post. 
amt die Zeituug .Gazeta Toruftsksc mit; den Gra. 
tlsbellf1gen -Rodline ChrseAaiańsksc, .Prlewodnłk 
Naukow, i LUerBoklc, .Szkółka Polska c, .Gospo. 
darz.,.Kupleo I P...zemYB
owleoc,-Ogrodnlk ł Pszole. 
'arzc aos Thorn ltir dle Monata Novamber and 
Dezember 1906 (Zeitungs.Preisliste 26 A.) u, zahle 
Abonnemenł Mrk. 1,00 (und 28 PI. B08tellgeld). 
= i 
ł g,{ 
- CD 
C) C 
... . 
III';' 
i i 
.. . 
a s 
eY> 
a 
-ł 


Oblge łlrk. 1,00 (and 28 PI. BeBłellgeld) .r. 
haltan.u heban, bescbelnigłi 


den 190 


Kaiserl. Post- 


- 


, ł